Từ lợi thế cảnh quan thiên nhiên, địa phương từng bước khai thác vẻ đẹp của các mùa hoa để hình thành những sản phẩm du lịch sinh thái, văn hóa và trải nghiệm đặc sắc, góp phần làm phong phú diện mạo điểm đến, thúc đẩy phát triển du lịch xanh, bền vững.
Hương sắc bốn mùa
Những ngày cuối tháng 8, dòng sông Ngô Đồng thuộc Khu du lịch Tam Cốc-Bích Động thu hút đông đảo du khách và các nhiếp ảnh gia đến tham quan, trải nghiệm bởi hàng vạn bông hoa súng đồng loạt khoe sắc. Giữa không gian núi non, sông nước của vùng di sản, sắc hồng, tím của những đầm hoa trải dài hai bên tuyến tham quan tạo nên bức tranh thiên nhiên thơ mộng.
Thời gian qua, để tạo sự tiếp nối về cảnh quan, khu du lịch đẩy mạnh xây dựng mùa hoa súng thành sản phẩm du lịch mới, hướng tới mục tiêu hình thành “vườn hoa” súng lớn nhất Việt Nam.
Theo bà Nguyễn Đỗ Thùy Dương, Bộ phận Truyền thông khu du lịch, việc phát triển sản phẩm hoa súng nhằm từng bước thay đổi nhận diện điểm đến. Ngoài mùa lúa chín, Tam Cốc sẽ có thêm những trải nghiệm đặc trưng vào các thời điểm khác trong năm. Hiện đơn vị tích cực quảng bá sản phẩm du lịch này trên các nền tảng số và nghiên cứu tổ chức nhiều hoạt động, sự kiện, lễ hội gắn với mùa hoa.
Năm nay, mùa hoa súng đến sớm hơn, những bông hoa đầu đã xuất hiện từ đầu tháng 7 và có thể kéo dài đến cuối năm. Ông Nguyễn Minh Đức, nhiếp ảnh gia ở Ninh Bình chia sẻ, lượng khách tìm đến chụp ảnh dịp này tăng gấp bốn lần so với mùa năm ngoái.
Hầu hết du khách đều rất ấn tượng với cảnh sắc nơi đây, nhất là những đầm súng nở dọc hai bên sông và dày nhất ở khu vực sau hang Hai. Để cảm nhận trọn vẹn vẻ đẹp của loài hoa này, du khách nên đi từ 6-9 giờ sáng, là thời điểm hoa nở rộ nhất trong ngày.
Nhiều điểm đến khác của Ninh Bình cũng khai thác giá trị của các mùa hoa để hình thành những sản phẩm du lịch trải nghiệm riêng. Tại Khu du lịch Hang Múa, đầm sen dưới chân núi Ngọa Long với diện tích khoảng 7,2 ha từ lâu đã trở thành điểm đến hấp dẫn du khách vào mỗi dịp hè.
Đáng chú ý, mùa sen ở đây kéo dài đến hết mùa thu thay vì chỉ nở trong thời gian ngắn như nhiều nơi khác. Sắc hồng, trắng của hàng nghìn bông sen hòa cùng màu xanh của núi đá tạo nên một không gian thanh bình. Theo khu du lịch, vào cao điểm mùa sen, nơi đây đón từ 1.500-2.000 lượt khách mỗi ngày.
Khu du lịch sinh thái Thung Nham tạo dấu ấn bằng việc kết hợp cảnh quan hoa với trải nghiệm nghệ thuật tại “Đảo hoa bốn mùa”. Với gần 30 giống hoa được thay đổi theo mùa, không gian này thường xuyên được làm mới, kết hợp với trạm “Vũ điệu loài hoa” trong chương trình thực cảnh “Khúc hát thiên nhiên” diễn ra quanh năm.
Những vũ công trong trang phục mô phỏng các loài hoa hòa mình vào âm nhạc và cảnh sắc núi rừng, mang đến màn trình diễn kết hợp nghệ thuật với thiên nhiên. Chương trình truyền tải thông điệp về bảo vệ môi trường, sống hài hòa với thiên nhiên trong cộng đồng. Chị Nguyễn Thị Phương, du khách Hà Nội cho biết, chị đã nhiều lần đến Thung Nham nhưng mỗi thời điểm lại có một cảm nhận khác nhau. Không chỉ được tham quan, chụp ảnh giữa cảnh sắc thiên nhiên, lần này chị còn được thưởng thức các chương trình nghệ thuật rất ấn tượng, ý nghĩa.
Mỗi thời điểm trong năm, Ninh Bình lại mang một sắc thái riêng với nhiều loài hoa đặc trưng như: Sắc đỏ hoa gạo tháng 3, hương sen mùa hạ, hoa súng đầu thu đến cúc họa mi, cúc chi hay mùa lau trắng cuối năm... Sự tiếp nối của những sắc màu thiên nhiên đang trở thành một phần trong bản sắc du lịch của địa phương.
Chiến lược phát triển du lịch bền vững
Việc phát triển du lịch từ những mùa hoa cho thấy sự chuyển biến trong tư duy khai thác hiệu quả tài nguyên thiên nhiên của Ninh Bình. Tỉnh không khai thác vẻ đẹp của các mùa hoa theo hướng đơn lẻ mà đặt chúng trong tổng thể chiến lược phát triển du lịch sinh thái, văn hóa và công nghiệp sáng tạo.
Mỗi mùa hoa đánh dấu một thời điểm thiên nhiên chuyển sắc, đồng thời tạo nên một sự kiện du lịch, không gian trải nghiệm. Đây là cơ hội để địa phương kể câu chuyện về văn hóa, lịch sử, con người, bản sắc vùng đất Cố đô và hình thành những sản phẩm du lịch có chiều sâu.
Điển hình là vào cuối thu, đầu đông, những triền lau trắng lại phủ kín các bãi bồi ven sông, dưới chân những dãy núi đá vôi hay tại các vùng ngập nước như Tràng An, Vân Long. Không rực rỡ như nhiều loài hoa khác, hoa lau mang vẻ đẹp mộc mạc, gợi nhắc về tuổi thơ của Đinh Bộ Lĩnh - người anh hùng cầm cờ lau tập trận trên mảnh đất Hoa Lư, sau này trở thành vị hoàng đế đầu tiên của nước Đại Cồ Việt.
Theo ông Nguyễn Cao Tấn, Phó Giám đốc Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình, việc tổ chức các lễ hội hoa và phát triển du lịch theo mùa hoa sẽ tạo nên những sản phẩm du lịch trải nghiệm hấp dẫn, đa dạng; nâng cao giá trị cảnh quan, văn hóa và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
Sở tiếp tục đồng hành, tạo điều kiện kết nối các doanh nghiệp, đơn vị liên quan, từng bước đưa những mùa hoa đặc trưng của Ninh Bình trở thành thương hiệu du lịch sinh thái-văn hóa tầm cỡ, có sức hút mạnh mẽ với du khách trong nước và quốc tế.
Những sản phẩm từ mùa hoa là cầu nối giữa tài nguyên thiên nhiên với văn hóa, nghệ thuật, ẩm thực, trải nghiệm cộng đồng; góp phần kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng mức chi tiêu của du khách và tạo sinh kế bền vững cho người dân địa phương.
Ninh Bình xác định phát triển du lịch trên nền tảng phát huy giá trị nổi bật của di sản văn hóa và thiên nhiên; lấy văn hóa làm sức mạnh nội sinh, lấy sáng tạo làm động lực, đồng thời gắn chặt với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số để xây dựng công nghiệp văn hóa, du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn và động lực tăng trưởng mới.
Tám tháng đầu năm 2026, tỉnh ước đón hơn 19,7 triệu lượt khách, tăng 24,13% so với cùng kỳ năm 2025, đạt 98,93% số kế hoạch cả năm; trong đó có hơn 2,2 triệu lượt khách quốc tế. Tổng doanh thu từ hoạt động du lịch ước đạt hơn 20.600 tỷ đồng, tăng 21,8%.
Kết quả này cho thấy sức hút ngày càng lớn của tỉnh trong quá trình đa dạng hóa sản phẩm và khai thác hiệu quả các giá trị tự nhiên, văn hóa. Mỗi mùa hoa nơi đây đang trở thành một “đại sứ” quảng bá hình ảnh Ninh Bình - điểm đến du lịch xanh, giàu bản sắc và hấp dẫn du khách bốn mùa.
