Khó khăn trong thực hiện
Theo báo cáo của BHXH tỉnh Hải Dương, đến hết năm 2017, toàn tỉnh có gần 1,56 triệu người tham gia BHYT, chiếm khoảng 86,7% số dân toàn tỉnh; vượt gần 4,7% so với mục tiêu Chính phủ giao và vượt 0,2% so với mục tiêu của tỉnh. Tổng số đơn vị tham gia BHXH, BHYT, BH thất nghiệp (BHTN) là 5.330 đơn vị, tăng 208 đơn vị so năm 2016. Số người tham gia BHXH bắt buộc là 297.321người, tăng 21.671 người so với năm 2016 (đạt 30,1% lực lượng lao động). Số người tham gia BHXH tự nguyện là 9.078 người, tăng 554 người so năm 2016...
Là cơ quan thực hiện chính sách, BHXH tỉnh Hải Dương luôn giải quyết kịp thời, đúng chính sách với người được thụ hưởng, quản lý, chi trả lương hưu và trợ cấp BHXH hằng tháng đến người thụ hưởng. Đồng thời, BHXH tỉnh đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, thực hiện nghiêm việc cắt giảm các thủ tục không cần thiết, rút ngắn thời gian mà doanh nghiệp phải bỏ ra để thực hiện các công việc về BHXH, BHYT tại đơn vị theo đúng chỉ đạo của Chính phủ về cải thiện môi trường kinh doanh cho doanh nghiệp, qua đó đã tiết kiệm thời gian và các chi phí cho đơn vị khi giao dịch với cơ quan BHXH... Năm 2017, toàn hệ thống BHXH tỉnh Hải Dương đã tích cực rà soát trả sổ BHXH cho người lao động theo Luật BHXH; triển khai đồng bộ cấp mã số BHXH, cấp thẻ BHYT theo mã số BHXH kịp thời, đúng tiến độ.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, cơ quan BHXH gặp một số khó khăn, vướng mắc. Đó là, tỷ lệ người lao động tham gia BHXH tự nguyện, số người tham gia BHYT theo hộ gia đình còn thấp so với tiềm năng hiện có. Tình trạng trốn đóng, chậm đóng, nợ đọng kéo dài còn xảy ra ở nhiều doanh nghiệp, mà chủ yếu là doanh nghiệp nhỏ lẻ; một số doanh nghiệp lớn nợ gối đầu đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của người lao động. Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật về chính sách BHXH, BHYT chưa thường xuyên, liên tục. Chất lượng khám, chữa bệnh BHYT ở một số cơ sở khám, chữa bệnh còn hạn chế, chưa đáp ứng nhu cầu người bệnh...
Nguyên nhân chính là do một số cấp ủy, chính quyền chưa quan tâm thỏa đáng đến chính sách BHXH, BHYT, công tác an sinh xã hội, chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân. Các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức xã hội, đoàn thể các cấp chưa thật sự chủ động tích cực tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật BHXH, BHYT, BHTN theo lĩnh vực phụ trách. Một bộ phận cán bộ, chủ sử dụng lao động, công nhân lao động và người dân chưa hiểu rõ chế độ, chính sách và lợi ích, cũng như sự cần thiết phải tham gia BHXH, BHYT. Đối tượng thuộc hộ gia đình nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp có mức sống thấp còn khó khăn, khó có khả năng tham gia BHYT. Lực lượng thanh tra, kiểm tra còn mỏng, không đủ để tổ chức kiểm tra thường xuyên ở các doanh nghiệp để phát hiện và chấn chỉnh kịp thời những vi phạm; quy định về mức xử lý vi phạm đối với người sử dụng lao động theo quy định hiện hành còn thấp, chưa đủ mạnh để ngăn chặn vi phạm...
Tăng cường các giải pháp
Giám đốc BHXH tỉnh Hải Dương Đoàn Thị Trinh cho biết, BHXH tỉnh sẽ phối hợp chặt chẽ với sở, ban, ngành và tổ chức chính trị, đoàn thể để triển khai hiệu quả các hoạt động truyền thông BHXH, BHYT, phù hợp từng nhóm đối tượng; triển khai thực hiện nghiêm túc các chính sách, tạo mọi điều kiện thuận lợi cho đơn vị sử dụng lao động, người lao động tham gia BHXH, BHYT, BHTN; nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh BHYT, bảo đảm quyền lợi, nghĩa vụ của người tham gia và thụ hưởng chính sách BHXH, BHYT, BHTN.
Bên cạnh đó, BHXH tỉnh sẽ tích cực điều tra, khảo sát số lao động thuộc diện phải tham gia BHXH, BHYT, BHTN theo luật định và xây dựng lộ trình khai thác mở rộng đối tượng. Thường xuyên bám sát, đôn đốc các đơn vị thu, nộp, tính lãi suất chậm nộp; gắn việc trích nộp BHXH, BHYT với việc giải quyết chế độ, chính sách. Chủ động đôn đốc thu nợ BHXH, BHYT, rà soát phân loại các đơn vị nợ đọng để có kế hoạch xử lý cụ thể đối với từng đơn vị. Tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính; giải quyết kịp thời, đúng chính sách các chế độ đối với người tham gia và thụ hưởng các chế độ bảo hiểm; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ - thông tin trong công tác quản lý, thực hiện nghiệp vụ để tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân. Tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra, giám sát việc thực hiện Luật BHXH, Luật BHYT tại các đơn vị sử dụng lao động; kiểm tra việc thực hiện quy định, quy trình nghiệp vụ của các đơn vị trong ngành, kiên quyết xử lý những hành vi vi phạm. Kịp thời phát hiện, ngăn chặn và có biện pháp xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, hành vi lạm dụng, trục lợi quỹ BHTN, quỹ ốm đau, thai sản…
Cơ quan BHXH tỉnh đề nghị các cấp ủy, chính quyền địa phương quan tâm chỉ đạo thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW ngày 22-11-2012 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác BHXH, BHYT giai đoạn 2012 - 2020; có kế hoạch giao chỉ tiêu phát triển BHXH, BHYT cho từng địa phương, nhất là chỉ tiêu phát triển BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình đến năm 2020. Tỉnh cần quan tâm bố trí ngân sách địa phương, huy động mọi nguồn lực hỗ trợ người dân tham gia BHYT, nhất là đối với các hộ cận nghèo, bảo đảm 100% số hộ tham gia BHYT trong những năm tiếp theo; hỗ trợ đóng BHYT cho các hộ nông, lâm, ngư nghiệp có mức sống trung bình, học sinh, sinh viên thuộc các hộ gia đình đông con, gặp khó khăn về kinh tế. Ngành y tế địa phương cần phối hợp chặt chẽ ngành BHXH thực hiện tốt công tác khám, chữa bệnh BHYT và có trách nhiệm trong việc bảo đảm cân đối quỹ khám, chữa bệnh BHYT; Các đơn vị khám, chữa bệnh BHYT cần thực hiện nghiêm việc ký biên bản thẩm định chi phí khám, chữa bệnh; tăng cường thanh tra, kiểm tra xử lý các vi phạm về thực hiện chính sách bảo hiểm.