Ngày cuối năm, không khí tại ấp Rạch Cui, xã Khánh Bình (tỉnh Cà Mau) rộn ràng hơn hẳn. Không chỉ bởi tiếng cười nói của những người con đi làm ăn xa trở về, mà còn bởi sự tất bật chuẩn bị cho một nghi thức quan trọng: Lập bàn thờ Bác.
Gia đình ông Trịnh Hoàng Hiệp (73 tuổi), cũng như hàng nghìn hộ dân khác tại Cà Mau, xem việc dựng bàn thờ Tổ quốc trước nhà là việc hệ trọng để đón năm mới.
Nguyên liệu làm bàn thờ rất dân dã, đậm chất Nam Bộ. Đàn ông khỏe mạnh thì dựng khung tre, khung nhựa; phụ nữ và trẻ em thì khéo léo tước lá dừa, kết hoa. Không khí làm việc theo cách “mỗi người một tay” tạo nên sự gắn kết bền chặt giữa các thế hệ.
Bà Hồ Thị Ánh, một hộ dân trong ấp Rạch Cui chia sẻ: “Việc lập bàn thờ hoàn toàn tự nguyện, làm riết thành quen, năm nào chưa làm là thấy bồn chồn trong dạ. Dù chồng con có đi làm xa, bà vẫn tự tay chuẩn bị chu đáo để trong nhà có Tết và có Bác.
Điểm đặc biệt trong nét văn hóa tín ngưỡng này là tính giáo dục truyền thống sâu sắc. Bạn Lâm Như Ý (ấp Rạch Cui) cho biết: “Quá trình cùng nhau làm bàn thờ là lúc ông bà, cha mẹ kể cho con cháu nghe về giá trị của độc lập, tự do, về công ơn của Bác để có được cuộc sống cơm no, áo ấm ngày hôm nay. Bàn thờ Bác vì thế mà trở nên gần gũi như bàn thờ ông bà tổ tiên trong nhà”.
Bàn thờ Bác thường được đặt trang trọng phía trước hoặc bên hông nhà. Tùy điều kiện kinh tế mà quy mô khác nhau, nhưng điểm chung là sự trang nghiêm với cờ Tổ quốc, ảnh Bác, lư hương và mâm ngũ quả.
Đặc biệt, bên cạnh hoa trái, trà rượu, nhiều gia đình còn kỳ công chuẩn bị mâm cơm cúng tất niên dâng lên Bác. Mâm cơm ấy có thể là những món sản vật đồng quê, là con cá, cọng rau, nhưng gói ghém trong đó là tấm lòng thành kính vô hạn của người dân vùng cực nam Tổ quốc.
