Tham dự có Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Ngân, Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo Quân khu 2 về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Căn cứ thông tin, tư liệu lịch sử về cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới năm 1979, các lực lượng tham gia bảo vệ tại pháo đài K30 gồm Tiểu đoàn 5 (Kiên Cường); Đại đội cơ động của tỉnh; Bộ đội Biên phòng; dân quân tự vệ. Cuộc chiến đấu ở Đồn biên phòng cửa khẩu Lào Cai diễn ra vô cùng gay go, quyết liệt. Trước sức tấn công của địch, để bảo toàn lực lượng, tối 18/2/1979, toàn bộ lực lượng của đồn rút quân về pháo đài K30. Trong tình thế hết sức khẩn trương, cán bộ, chiến sĩ Đồn biên phòng cửa khẩu đã kịp thời chỉ đạo các tổ chiến đấu, có sự phối hợp của dân quân tiểu khu Lào Cai, tiểu khu Duyên Hải và Tiểu đoàn 5 Kiên Cường vừa chiến đấu, kìm chân, tiêu hao sinh lực địch, quyết tâm giữ công sự, chiến hào trên các điểm cao.
Năm 1984, ông Đỗ Văn Chung, sinh năm 1965, tổ dân phố Hồng Sơn, phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai là dân quân trực chiến xã Vạn Hòa, Ban Chỉ huy quân sự huyện Bảo Thắng (cũ), cùng Đồn Biên phòng 206 lên pháo đài K30, trực chiến và dọn dẹp đào công sự, chuẩn bị cho diễn tập. Quá trình đào, vét lại đoạn hào cũ phát hiện trong đoạn hào có 7 bộ hài cốt nghi là của bộ đội Việt Nam (có mặt nạ phòng hóa, dây lưng, dây thông tin, bình tông). Sau đó ông Chung cùng lực lượng dân quân thu gom số hài cốt, tiến hành xếp vào 2 hòm đạn chôn cách 30-50m đoạn hào vừa đào. Cùng thời điểm ,có ông Lê Văn Hà, sinh năm 1964 (là chiến sĩ Trinh sát của Đồn Biên phòng 206) đi cùng ông Chung, nắm được nội dung trên.
Sau khi nhận được thông tin do ông Đỗ Văn Chung cung cấp, Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tỉnh đã phối hợp với phường Lào Cai tổ chức khảo sát, xác minh thông tin mộ liệt sĩ tại khu vực pháo đài K30, thuộc tổ dân phố 26, phường Lào Cai, có 7 hài cốt nghi ngờ là liệt sĩ của bộ đội hy sinh, được cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng 206 và lực lượng dân quân trực chiến phát hiện năm 1984. Từ ngày 29/6 đến 14/8, với 30 nhân chứng có liên quan, tỉnh Lào Cai huy động 600 lượt người tham gia tìm kiếm trên diện tích 6.240m2, tại 4 vị trí phát hiện thấy hài cốt và di vật. Hiện, các hài cốt tìm được bảo quản tại vị trí nhà chờ của đơn vị để thờ cúng theo phong tục.
Tại hội nghị, cùng với các nhân chứng lịch sử, các đại biểu đã cùng nhau thảo luận, nghiên cứu, đối chiếu các nguồn tư liệu lịch sử, hồ sơ lưu trữ, danh sách liệt sĩ, và các nguồn thông tin khác, tạo cơ sở phục vụ công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ trong thời gian tới. Trên cơ sở thông tin nhân chứng, kết quả tìm kiếm và đối chiếu các tài liệu lịch sử, hội nghị bước đầu thống nhất xác định 7 hài cốt tại pháo đài K30 là hài cốt của những liệt sĩ hy sinh trong chiến đấu bảo vệ biên giới phía bắc của Tổ quốc, thuộc lực lượng vũ trang tỉnh Hoàng Liên Sơn (nay là tỉnh Lào Cai).
Phát biểu tại hội nghị, Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Ngân, Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo Quân khu 2 khẳng định vai trò của các nhân chứng lịch sử là nguồn thông tin vô giá, mang tính quyết định trong công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ hiện nay. Qua thông tin do nhân chứng cung cấp và đối chiếu với các tài liệu lịch sử, bước đầu có cơ sở khẳng định số hài cốt được tìm thấy tại khu vực pháo đài K30. Đồng chí nhấn mạnh, chiến tranh đã lùi xa, địa hình, địa vật thay đổi, trong khi các nhân chứng ngày càng cao tuổi. Do đó, việc thu thập, xác minh thông tin từ nhân chứng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Mỗi thông tin được kiểm chứng, đối chiếu với tư liệu lịch sử đều có thể góp phần mở thêm hướng tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.
Kết luận hội nghị, Đại tá Hoàng Văn Toàn, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Phó trưởng ban chỉ đạo tỉnh Lào Cai, thống nhất trước mắt xác định số hài cốt tìm thấy tại pháo đài K30 là 7 hài cốt liệt sĩ, thuộc lực lượng vũ trang địa phương. Trường hợp thời gian tới có thêm căn cứ xác định danh tính, đơn vị hoặc bổ sung số lượng, cơ quan chức năng sẽ tiếp tục cập nhật, làm rõ.
