Tại tổ 2B, phường Bắc Kạn, hơn 12 ha đất rừng trồng các loại cây mỡ, keo, quế của cựu chiến binh Lý Kim Báo xanh bát ngát. Mô hình trồng rừng của ông Báo được nhiều hộ dân trong tổ học tập.
Rời quân ngũ, ông Lý Kim Báo trở về quê hương và trăn trở tìm hướng thoát nghèo cho gia đình. Với nguồn vốn nhỏ vay từ Quỹ đồng đội, ông Báo khởi đầu bằng chăn nuôi, lấy ngắn nuôi dài. Sau vài năm, nhận thấy cây quế có giá trị cao, phù hợp thổ nhưỡng bản địa, ông Báo quyết định chuyển rừng trồng mỡ, trúc sang trồng quế.
Đến nay, ông Báo đã có 1 ha rừng mỡ, 1 ha rừng keo và khoảng 10 ha rừng quế. Ông cho biết, trong số diện tích trồng quế có một nửa là rừng từ 1 đến 10 năm tuổi, còn lại từ 10 đến 15 năm tuổi. Theo giá thị trường, riêng diện tích 10 đến 15 năm tuổi cho giá trị từ 1,2 đến 1,3 tỷ đồng/ha.
Đa dạng hóa cách làm, bên cạnh trồng rừng, ông Báo còn tận dụng đất quanh nhà để đào ao nuôi cá, chăn nuôi lợn, gà, vịt theo mô hình VAC. Nhờ kết hợp nhiều loại hình sản xuất, mỗi năm, thu nhập bình quân của gia đình ông Báo đạt hơn 600 triệu đồng. Cùng với ông Báo, ở tổ 2B, 19 gia đình hội viên cựu chiến binh khác cũng sáng tạo, kiên trì làm kinh tế và đều thoát nghèo.
Không chỉ làm giàu cho gia đình, nhiều cựu chiến binh ở Thái Nguyên đã mạnh dạn thành lập doanh nghiệp, hợp tác xã. Tại xã Tân Thành, cựu chiến binh Ngô Hùng, Chủ tịch Hội đồng quản trị, Giám đốc Hợp tác xã nuôi hươu sao đã chèo lái, đưa hợp tác xã phát triển mạnh mẽ.
Thành lập năm 2017, ban đầu hợp tác xã có 9 thành viên, nuôi 35 con hươu sao. Sau 9 năm, hợp tác xã đã có 53 thành viên, trong đó có 45 cựu chiến binh, còn lại là con em của các cựu chiến binh. Đơn vị liên kết với 30 hộ chăn nuôi trong và ngoài tỉnh, quy mô lên tới hơn 300 con hươu sao. Các hộ liên kết nuôi khoảng 200 con, kết hợp mô hình nuôi 500 đàn ong, trồng cây ăn quả...
Hợp tác xã đầu tư hệ thống sản xuất, chế biến đồng bộ, hiện đại. Hiện tổng giá trị tài sản, vốn đầu tư của hợp tác xã đạt gần 10 tỷ đồng; thu nhập bình quân của các thành viên đạt hơn 12 triệu đồng/tháng.
Theo cựu chiến binh Ngô Hùng, hươu sao là loài dễ nuôi, tận dụng thức ăn tự nhiên, giá trị kinh tế lớn. Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến các sản phẩm nguồn gốc tự nhiên, bảo đảm chất lượng, các sản phẩm từ hươu sao sẽ ngày càng nhiều cơ hội chiếm lĩnh thị trường. Đơn vị phấn đấu đến 2030 sẽ phát triển thành viên lên 70 người, đạt doanh thu hơn 15 tỷ đồng.
Sức lan tỏa của phong trào cựu chiến binh làm kinh tế giỏi góp phần quan trọng vào công cuộc giảm nghèo, nhất là ở vùng cao; trong đó, các cấp hội là tâm điểm đoàn kết, hướng dẫn, hỗ trợ hội viên.
Theo Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Phong Quang Nông Xuân Hưng, phong trào đã tạo việc làm, nâng cao thu nhập và lan tỏa tinh thần tương thân, tương ái trong hội viên. Cách làm của Hội Cựu chiến binh xã là phân loại nhu cầu hội viên, từ đó xây dựng mô hình sinh kế phù hợp. Mỗi chi hội phấn đấu xây dựng ít nhất một mô hình hiệu quả, có khả năng nhân rộng, tránh đầu tư dàn trải, hình thức.
Theo Hội Cựu chiến binh tỉnh Thái Nguyên, hiện địa phương có 101 hội trên cơ sở với hơn 92.900 hội viên. Cựu chiến binh giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi là phong trào chủ chốt được hội tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện.
Đến nay, các cựu chiến binh của Thái Nguyên đã làm chủ 204 doanh nghiệp, thu hút hơn 4.600 lao động; 75 hợp tác xã, thu hút gần 2.000 lao động; 78 tổ hợp tác, thu hút gần 1.500 lao động... Hiệp hội Doanh nhân cựu chiến binh có gần 300 hội viên, nhiều doanh nghiệp lớn do cựu chiến binh làm chủ.
Phong trào rộng khắp trong giai đoạn 2021-2026 (tính đến 30/6/2026) đã giúp Hội Cựu chiến binh xóa được 1.866 hộ cựu chiến binh nghèo và 1.597 hộ cựu chiến binh cận nghèo. Hội viên đã tham gia ủng hộ hơn 26 tỷ đồng, 788.394 ngày công lao động, hơn 547.665 m² đất để làm đường giao thông, nhà văn hóa.
Trong giai đoạn mới, Hội Cựu chiến binh tỉnh Thái Nguyên đặt mục tiêu giảm 70% số hộ nghèo; hơn 90% xã, phường không còn hộ hội viên nghèo; giải quyết việc làm cho hơn 7.000 hội viên; hơn 60% số hộ cựu chiến binh khá và giàu... Hội hiện thực hóa mục tiêu bằng các giải pháp chủ chốt như: Nâng cao chất lượng tín dụng và ủy thác của Ngân hàng Chính sách xã hội; nhân rộng mô hình phát triển kinh tế; tập trung khai thác tiềm năng, lợi thế về nông nghiệp, lâm nghiệp, du lịch cộng đồng, kinh tế số, kinh tế xanh; đẩy mạnh liên kết sản xuất, xây dựng các mô hình kinh tế tập thể, hợp tác xã, doanh nghiệp.
