Khơi dậy khát vọng cống hiến, đổi mới sáng tạo trong toàn quân

Những năm qua, phong trào thi đua “Lao động giỏi, Lao động sáng tạo” trong công đoàn Quân đội đã phát triển sâu rộng, trở thành động lực quan trọng khơi dậy tinh thần đổi mới sáng tạo của cán bộ, đoàn viên, người lao động trong toàn quân. Tinh thần lao động sáng tạo ấy chính là minh chứng rõ nét cho phẩm chất cao đẹp của “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới.

Phong trào thi đua “Lao động giỏi, Lao động sáng tạo” do công đoàn Quân đội phát động đã bám rễ sâu sắc vào mọi hoạt động thực tiễn của các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp toàn quân. Từ thực tiễn công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, nghiên cứu khoa học, sản xuất, sửa chữa, bảo đảm kỹ thuật..., trong các lĩnh vực văn hóa, giáo dục, y tế... xuất hiện nhiều sáng kiến, đề tài có giá trị.

Riêng giai đoạn 2023-2025, toàn quân có gần 20.800 sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, áp dụng vào thực tiễn, làm lợi gần 1.000 tỷ đồng cho ngân sách quốc phòng.

Tiếp sức cho ngọn lửa sáng tạo

Dấu mốc khẳng định sự phát triển toàn diện của phong trào chính là Giải thưởng Lao động sáng tạo trong công đoàn Quân đội lần thứ I đã thật sự trở thành nơi hội tụ trí tuệ, khát vọng, tinh thần cống hiến của cán bộ, đoàn viên công đoàn, người lao động toàn quân.

Đại tá Nguyễn Văn Đề, Trưởng ban Công đoàn Quốc phòng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Giải thưởng cho biết: Trong lao động sản xuất và công tác bảo đảm kỹ thuật, người lao động trực tiếp luôn là lực lượng gần nhất với thực tiễn nhiệm vụ. Những cải tiến trên dây chuyền sản xuất, giải pháp hợp lý hóa quy trình hay sáng kiến nâng cao hiệu quả khai thác, sử dụng trang bị kỹ thuật phần lớn được hình thành từ chính quá trình lao động hằng ngày. Tuy nhiên, trước đây nhiều sáng kiến mới dừng ở phạm vi cơ sở, thiếu cơ chế đánh giá, tôn vinh, nhân rộng bài bản. Việc tổ chức Giải thưởng đã tạo thêm động lực cho phong trào thi đua “Lao động giỏi, Lao động sáng tạo” trong toàn quân.

Trước đây nhiều sáng kiến mới dừng ở phạm vi cơ sở, thiếu cơ chế đánh giá, tôn vinh, nhân rộng bài bản. Việc tổ chức Giải thưởng đã tạo thêm động lực cho phong trào thi đua “Lao động giỏi, Lao động sáng tạo” trong toàn quân.

Đại tá Nguyễn Văn Đề, Trưởng ban Công đoàn Quốc phòng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Giải thưởng

Giải thưởng thu hút 208 công trình, gồm 56 đề tài, 152 sáng kiến của 775 tác giả thuộc 11/39 đơn vị có tổ chức công đoàn. Các công trình tham gia bao phủ 10 chuyên ngành then chốt như: công nghệ thông tin; hóa học, môi trường; giáo dục đào tạo-huấn luyện quân sự; vũ khí đạn; điện tử, viễn thông, tự động hóa; cơ khí, động lực, công trình quân sự; hậu cần quân sự; y, dược học quân sự…

Nhiều sáng kiến, đề tài mang lại giá trị thiết thực cả về quốc phòng, an ninh, kinh tế-xã hội, thể hiện rõ năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ và tinh thần đổi mới sáng tạo của đội ngũ người lao động trong Quân đội. Tiêu biểu như các đơn vị: Tổng cục Công nghiệp quốc phòng, Quân chủng Phòng không-Không quân, Tổng cục Hậu cần-Kỹ thuật, Binh đoàn 20, Quân khu 4...

Hiệu quả thực tế cùng giá trị nhân văn của Giải thưởng được chứng minh sinh động qua từng công trình cụ thể. Trong đó, bài học “Sáng tạo không phải điều gì quá cao siêu mà là cách giải quyết những khó khăn thực tế ngay trong môi trường mình làm việc” đến từ Khoa Phục hồi chức năng, Bệnh viện Quân y 354, Tổng cục Hậu cần-Kỹ thuật là minh chứng rất thuyết phục.

Bác sĩ An Thị Ngọc Châm cho biết: Hằng ngày, Khoa tiếp nhận lượng lớn bệnh nhân điều trị kỹ thuật điện châm. Đằng sau hình ảnh tận tụy của những kỹ thuật viên miệt mài bên giường bệnh có một bất cập hiện hữu nhiều năm, trở thành rào cản của quy trình điều trị. Đó là những cuộn dây điện của máy điện châm chằng chịt như “mạng nhện” không chỉ gây mất thẩm mỹ mà còn tiềm ẩn những rủi ro về y tế, an toàn cho bệnh nhân.

Trăn trở đó đã giúp bác sĩ Châm khởi tạo ý tưởng, đưa nguyên lý vật lý áp dụng vào y khoa thiết kế sản phẩm bằng công nghệ in 3D với vật liệu nhựa ABS có độ bền cao, phù hợp môi trường y tế. Hiệu quả của sáng kiến nhanh chóng được kiểm chứng. Mỗi lượt điều trị điện châm tiết kiệm hơn 3 phút thao tác, tương đương gần 10 giờ lao động mỗi ngày với khoảng 150 lượt điều trị. Thời gian tiết kiệm, kỹ thuật viên giảm được áp lực công việc, có thêm điều kiện chăm sóc bệnh nhân, nghiên cứu chuyên môn.

Đặc biệt, giá thành mỗi bộ thiết bị không cao nhưng mang lại hiệu quả lâu dài. Theo bác sĩ Châm, giá trị lớn nhất của sáng kiến là góp phần tạo môi trường điều trị an toàn, chuyên nghiệp, thân thiện hơn với người bệnh. Giải thưởng không chỉ là sự ghi nhận cho một sản phẩm cụ thể mà còn là sự tiếp sức cho ngọn lửa sáng tạo trong toàn thể cán bộ, nhân viên Bệnh viện Quân y 354.

Đẩy mạnh phong trào thi đua sáng tạo

Một minh chứng tiêu biểu khác cho tinh thần đổi mới là công trình “Áp dụng chứng từ điện tử trong quy trình giao nhận container tại Tân Cảng-Cát Lái” do Thượng tá quân nhân chuyên nghiệp Lương Đức Gia, Trung tâm Điều độ cảng, Binh đoàn 20 cùng các cộng sự thực hiện.

Trước đây, khi cảng chưa ứng dụng giao nhận điện tử, quy trình giao nhận container bằng thủ công phải trải qua rất nhiều công đoạn. Hệ lụy của quy trình cũ là thời gian chờ đợi của phương tiện lâu, nguy cơ thất lạc hồ sơ, khó khăn trong lưu trữ, tra cứu dữ liệu, chi phí in ấn lớn, gánh nặng rác thải lớn ảnh hưởng môi trường và áp lực ùn tắc tại khu vực làm thủ tục.

Năm 2024, nhóm tác giả đã nghiên cứu, triển khai sáng kiến “Ứng dụng chứng từ giao nhận điện tử tại cảng” với mục tiêu số hóa toàn bộ quy trình giao nhận trên nền tảng điện tử và lưu trữ tập trung trên hệ thống dữ liệu số. Sau 3 tháng nghiên cứu, thử nghiệm, hệ thống chính thức được triển khai đồng bộ tại cảng Tân Cảng-Cát Lái, nhanh chóng đem lại giá trị kinh tế và xã hội vượt trội.

Trong năm 2025, hệ thống đã xử lý thành công hơn 4 triệu chứng từ giao nhận điện tử tại cảng, sản lượng giao nhận qua cổng cảng đạt tương đương 364 nghìn tấn hàng hóa, mức cao nhất từ trước đến nay; giảm hàng nghìn giờ chờ đợi của phương tiện và nâng cao hiệu suất khai thác; tiết kiệm hơn 1,5 tỷ đồng mỗi năm từ chi phí in ấn...

Thượng tá quân nhân chuyên nghiệp Lương Đức Gia chia sẻ: “Chúng tôi luôn tâm niệm hệ thống máy móc, trang bị dù hiện đại cũng chỉ đóng vai trò là công cụ nền tảng; các sáng kiến cải tiến mới là đòn bẩy động lực, quyết định việc tối ưu hóa hiệu năng, mang lại giá trị đột phá cho đơn vị. Sáng kiến đoạt giải thưởng của nhóm chỉ là một trong hàng chục sáng kiến, giải pháp được ứng dụng ở Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn mỗi năm”.

Chúng tôi luôn tâm niệm hệ thống máy móc, trang bị dù hiện đại cũng chỉ đóng vai trò là công cụ nền tảng; các sáng kiến cải tiến mới là đòn bẩy động lực, quyết định việc tối ưu hóa hiệu năng, mang lại giá trị đột phá cho đơn vị. Sáng kiến đoạt giải thưởng của nhóm chỉ là một trong hàng chục sáng kiến, giải pháp được ứng dụng ở Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn mỗi năm.

Thượng tá quân nhân chuyên nghiệp Lương Đức Gia

Đại tá Nguyễn Văn Đề cho biết: Trong thời gian tới, công đoàn Quân đội sẽ tiếp tục đẩy mạnh phong trào thi đua sáng tạo, nâng cao trình độ ứng dụng và làm chủ khoa học, công nghệ, tích cực chuyển đổi số ở các đơn vị, doanh nghiệp; tăng cường tổ chức triển khai các hoạt động ứng dụng và chuyển giao khoa học, công nghệ cho đoàn viên công đoàn, người lao động. Đồng thời, tập trung đẩy mạnh các hoạt động tập huấn, hỗ trợ xây dựng các mô hình sáng tạo, phát triển các câu lạc bộ nhà khoa học, kỹ thuật… hỗ trợ đoàn viên công đoàn, người lao động tiếp cận nhanh chóng với khoa học, công nghệ, nhằm đưa nhanh các tiến bộ khoa học kỹ thuật và công nghệ vào phục vụ trực tiếp hoạt động của đơn vị, doanh nghiệp.

Sự thành công của Giải thưởng Lao động sáng tạo trong Công đoàn Quân đội nhân dân Việt Nam lần thứ I cùng sự lan tỏa mạnh mẽ của phong trào “Lao động giỏi, Lao động sáng tạo” đã khẳng định hướng đi đúng đắn, tầm nhìn chiến lược của Công đoàn Quân đội.

Những cống hiến thầm lặng nhưng đầy đột phá của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ, người lao động toàn quân đang hun đúc nên sức mạnh mới, đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng Quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, vững vàng tiến vào kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.