Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, cuộc thi được tổ chức qua hai đợt, tại tỉnh Lâm Đồng từ ngày 24 đến 30/10 và tại tỉnh Thái Nguyên từ ngày 6 đến 12/11, với sự tham gia của 33 đơn vị nghệ thuật trong và ngoài công lập, cùng khoảng 800 thí sinh trên cả nước. Riêng đợt 1 có 16 đơn vị với gần 400 thí sinh tham dự.
Cuộc thi là dịp để các nghệ sĩ thể hiện tài năng, bản lĩnh nghề nghiệp và sức sáng tạo; đồng thời, tạo cơ hội giao lưu, học hỏi, trao đổi kinh nghiệm giữa các đơn vị nghệ thuật và cơ sở đào tạo trên cả nước.
Âm nhạc truyền thống là bộ phận quan trọng của di sản văn hóa dân tộc, kết tinh tâm hồn, bản sắc và sức sáng tạo của các thế hệ người Việt Nam. Bảo tồn và phát huy giá trị nhạc cụ dân tộc không chỉ là gìn giữ di sản của quá khứ, mà còn là trách nhiệm trao truyền cho hiện tại và tương lai.
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế và chuyển đổi số, yêu cầu đặt ra là phải giữ vững bản sắc truyền thống, đồng thời đổi mới phương thức sáng tạo, biểu diễn và quảng bá để nghệ thuật dân tộc tiếp cận rộng rãi hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ. Điều đó đòi hỏi sự quan tâm đồng bộ đối với công tác đào tạo, truyền dạy, phát triển đội ngũ nghệ sĩ, nâng cao chất lượng biểu diễn và tạo điều kiện để các giá trị truyền thống tiếp tục được thực hành, sáng tạo, lan tỏa trong đời sống đương đại.
Nếu độc tấu đề cao khả năng làm chủ nhạc cụ, kỹ thuật và chiều sâu biểu cảm của cá nhân, thì hòa tấu đòi hỏi sự phối hợp hài hòa, tinh thần đồng đội và năng lực sáng tạo tập thể. Cả hai hình thức đều góp phần khẳng định giá trị nghệ thuật và sức sống của nhạc cụ dân tộc trong đời sống văn hóa hôm nay.
Thông qua cuộc thi sẽ phát hiện tài năng trẻ, những kinh nghiệm được chia sẻ và những giá trị nghệ thuật được lan tỏa, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của âm nhạc dân tộc Việt Nam. Đồng thời, đây cũng là dịp để tỉnh Lâm Đồng giới thiệu những nét văn hóa đặc trưng, quảng bá hình ảnh đất và người đến với bạn bè trong cả nước.
Đây là sự kiện có ý nghĩa thiết thực nhằm tôn vinh và quảng bá các giá trị âm nhạc dân gian, truyền thống, đề cao giá trị độc đáo của âm nhạc dân tộc Việt Nam; tạo điều kiện để các nhạc công, nhóm nhạc, dàn nhạc dân tộc chuyên nghiệp giao lưu, trao đổi và học tập kinh nghiệm, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ.
