Những kinh nghiệm sản xuất được tích lũy nhiều năm trước đây nay có thêm điều kiện kết nối, bổ sung cho nhau, tạo nên không gian phát triển rộng mở hơn cho nông nghiệp địa phương.
Những thửa ruộng "không ngủ"
Chiều tháng Giêng năm Bính Ngọ, trên cánh đồng xã Khánh Hội, những thửa ruộng trồng Trạch tả đang vào vụ thu hoạch. Trên cánh đồng thôn 8A, nhiều nông dân miệt mài thu hoạch Trạch tả, loại cây dược liệu bén rễ nhiều năm ở vùng đất này.
Trạch tả là cây ưa nước, thích hợp với những chân ruộng thấp. Sau khi thu hoạch lúa, người dân tranh thủ gieo trồng. Chỉ khoảng ba đến bốn tháng sau là có thể đào củ bán cho các cơ sở thu mua dược liệu.
Ông Nguyễn Văn Thiện, nông dân thôn 8A, vừa đào từng củ trạch tả trắng ngà vừa hồ hởi cho biết: Trước đây những chân ruộng trũng này làm lúa không hiệu quả. Từ khi đưa cây dược liệu vào trồng xen canh, đất được cải tạo mà thu nhập của người dân cũng khá hơn. Mỗi sào trạch tả thu được khoảng năm đến sáu tạ củ tươi, bán ra cũng được vài triệu đồng. Sau khi thu hoạch, thân lá lại cày vùi xuống ruộng làm phân xanh nên đất tơi hơn, vụ lúa sau cũng tốt hơn.
Những bao trạch tả được gom lại bên bờ ruộng, chuẩn bị chở về làng. Cách làm tưởng chừng giản dị ấy lại cho thấy một tư duy mới trong sản xuất nông nghiệp: Không để đất nghỉ, tận dụng từng khoảng thời gian giữa các vụ để nâng cao giá trị trên cùng diện tích canh tác.
Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân xã Khánh Hội Phạm Ngọc Hải chia sẻ, địa phương luôn khuyến khích các mô hình sản xuất linh hoạt, phù hợp điều kiện từng vùng đất. Nông nghiệp bây giờ không thể chỉ trông vào cây lúa. Muốn nâng cao thu nhập cho người dân thì phải tìm cách tăng giá trị trên mỗi thửa ruộng. Những mô hình như trồng trạch tả xen canh với lúa cho thấy người dân đã chủ động khai thác lợi thế của đồng đất.
Mùa quả ngọt trên đất khó
Không chỉ ở những chân ruộng trũng, trên nhiều khu đất cao hơn của xã Khánh Hội hôm nay, người dân đang từng bước tìm ra những hướng đi mới cho sản xuất nông nghiệp. Ở khu vườn của ông Lê Xuân Bàn ở thôn 12, hơn 1 ha đất trước kia từng được gọi là đất “gan gà”, cằn cỗi và nghèo dinh dưỡng, trồng lúa cũng khó đạt năng suất. Nhưng sau nhiều năm kiên trì cải tạo đã trở thành một khu vườn cây ăn quả xanh tốt. Những hàng bưởi, hồng xiêm, na, vải nối nhau trải dài. Mỗi mùa lại có một loại quả chín, mang lại nguồn thu ổn định cho gia đình.
Ông Bàn kể, những năm đầu, cây trồng khó phát triển. Nhưng nhờ kiên trì cải tạo đất, kết hợp bón phân hữu cơ và chọn giống phù hợp, khu vườn dần xanh tốt. “Đất khó thì phải chăm hơn. Làm dần dần rồi đất cũng quen tay người”, ông Bàn nói. Hiện nay, vườn nhà ông cho thu nhập khoảng ba trăm triệu đồng mỗi năm. Không chỉ làm kinh tế cho gia đình, ông còn thường xuyên chia sẻ kinh nghiệm trồng cây với người dân trong thôn.
Bí thư Đảng ủy xã Phạm Ngọc Hải cho biết, những hộ nông dân dám nghĩ, dám làm như vậy chính là động lực quan trọng thúc đẩy sự chuyển mình của nông nghiệp địa phương. Chính quyền luôn hỗ trợ để nhân rộng mô hình kinh tế hiệu quả, giúp người dân phát triển bền vững.
Từ chủ trương này, Khánh Hội nay đã xuất hiện những dãy nhà màng trắng sáng của trang trại nông nghiệp công nghệ cao. Bên trong, những luống dưa baby xanh mướt đang vào vụ thu hoạch. Theo cán bộ kỹ thuật của trang trại, mỗi nhà màng rộng khoảng hai nghìn mét vuông, toàn khu có tám nhà màng trồng các loại cây như dưa baby, cà chua, ớt và chanh hoàng kim. Trung bình mỗi nhà màng thu được gần tám tấn dưa mỗi vụ. Trang trại hiện tạo việc làm ổn định cho nhiều lao động địa phương với mức thu nhập từ tám đến 10 triệu đồng mỗi tháng.
Đồng chí Phạm Ngọc Hải cho biết, nông nghiệp nông thôn hoàn toàn có thể phát triển theo hướng hiện đại nếu có sự liên kết giữa doanh nghiệp và người dân. Trong thời gian tới, địa phương mong muốn hình thành thêm các chuỗi liên kết sản xuất, để nông dân có thể tham gia vào các mô hình sản xuất quy mô lớn, nâng cao giá trị nông sản.
Theo báo cáo của Ủy ban nhân dân xã Khánh Hội, trên cơ sở kết quả sản xuất của các địa bàn trước khi sáp nhập và sự tiếp nối của người dân hôm nay, nông nghiệp địa phương đang có nhiều chuyển biến tích cực. Hệ thống thủy lợi nội đồng được đầu tư, cơ giới hóa ngày càng được áp dụng rộng rãi, nhiều mô hình sản xuất mới mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt.
