Chính sách đã đến với bà con DTTS
Đơn vị thận nhân tạo, thuộc Khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện đa khoa tỉnh Sơn La hiện có 55 bệnh nhân, 85% trong số đó là đồng bào DTTS thường xuyên phải chạy thận. Với ba ca làm việc, cán bộ ở đơn vị thận nhân tạo luôn làm việc hết công suất. Anh Lò Văn Mừng, 47 tuổi, dân tộc Thái ở bản Hua Tát, xã Cò Nòi (huyện Mai Sơn, Sơn La) chạy thận đã ba năm, cho biết: “Nếu không có BHYT thì tôi khó có thể theo đuổi việc chữa trị đến ngày hôm nay”. Được biết, chi phí của người chạy thận trong một tháng khoảng 12 triệu đồng trở lên, nếu người dân là đối tượng nghèo ở vùng III sẽ được miễn giảm 100%. Đối tượng khác mua BHYT ở vùng I, vùng II thì phải chi phí khoảng hai triệu đồng/tháng. Hiện nay, ở Sơn La có khoảng hơn 100 người đang chạy thận tại hai cơ sở là Bệnh viện đa khoa tỉnh và Bệnh viện nông trường Mộc Châu.
Trao đổi ý kiến với Trưởng phòng giám định BHYT tỉnh Sơn La Phạm Tuyết Mỹ được biết, năm 2017, đơn vị đã giám định chi phí khám, chữa bệnh BHYT cho hơn một triệu lượt người, với số tiền hơn 730 tỷ đồng. Trong đó, phần lớn đối tượng là đồng bào DTTS đang được Nhà nước cấp thẻ BHYT. Nếu người dân không có BHYT, khi đi khám, chữa bệnh thì chi phí này sẽ là một gánh nặng, nhất là với người dân nghèo ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa.
Xác định BHXH, BHYT là trụ cột bảo đảm an sinh xã hội, thời gian qua, BHXH tỉnh Sơn La đã chủ động triển khai thực hiện chính sách BHXH, BHYT trên địa bàn tỉnh. Sơn La có 12 huyện, 204 xã, phường, trong đó có 26 xã thuộc khu vực I, 66 xã khu vực II và 112 xã khu vực III, với số dân khoảng hơn 1,2 triệu người. Hiện nay, toàn tỉnh có hơn 65 nghìn người tham gia BHXH (chiếm 9,7% trong tổng số 672.503 người trong độ tuổi lao động), chủ yếu là đối tượng bảo hiểm bắt buộc. Người dân tham gia BHXH tự nguyện mới đạt 2.560 người, chiếm 38% số người trong độ tuổi lao động. Phần lớn người dân tham gia BHYT bởi đây là chính sách đang được Đảng, Nhà nước quan tâm hỗ trợ cho đối tượng là đồng bào DTTS ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa và vùng đặc biệt khó khăn. Năm 2017, tỉnh Sơn La đã đạt chỉ tiêu 1.162.656 người có thẻ BHYT, đạt 95,43% tổng số dân, tăng so với năm 2016 là 26.592 người. Hiện tại còn khoảng 55.600 người chưa có thẻ. Đây là những đối tượng cần tiếp tục tuyên truyền, vận động tham gia mua BHXH, BHYT trong thời gian tới.
Cần tuyên truyền sâu rộng
Phó Giám đốc BHXH tỉnh Sơn La Thiều Quang Ngãi cho biết, sở dĩ Sơn La đạt được kết quả tích cực, có tỷ lệ người dân tham gia BHYT đạt cao là do làm khá tốt công tác tuyên truyền vận động. Đồng thời, cơ quan BHXH các cấp đã phối hợp tốt với chính quyền địa phương trong việc rà soát, xác định đối tượng ở các đơn vị hành chính, khu dân cư. Ngoài việc tuyên truyền qua các phương tiện thông tin đại chúng, biện pháp hiệu quả nhất ở Sơn La vẫn là tuyên truyền trực tiếp tại các tổ, thôn, bản; tuyên truyền bằng tiếng dân tộc qua đài truyền thanh ở các khu dân cư.
Theo quy định, đối tượng được Nhà nước cấp BHYT là người dân ở các hộ nghèo, hộ đồng bào DTTS ở vùng III thuộc diện đặc biệt khó khăn. Các hộ cận nghèo được Nhà nước hỗ trợ 70%, tỉnh trích ngân sách bù tiếp 30%. Như vậy, phần lớn các hộ đồng bào DTTS đang sinh sống ở vùng II, vùng III và hộ nghèo ở Sơn La đều được hưởng chính sách BHYT.
Tuy nhiên, thực tế ở Sơn La nhiều xã vùng I, gần thành phố, thị trấn, nhưng điều kiện đời sống, sản xuất của bà con còn nhiều khó khăn, khi quy chiếu vào để thực hiện chính sách khó áp dụng, do những quy định về vùng, miền, tiêu chí xác định xã đặc biệt khó khăn (ĐBKK) còn bất cập, hoặc những nơi được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới thì không được cấp thẻ BHYT. Vì vậy, trong khi chờ điều chỉnh chính sách cho phù hợp thực tế thì công tác tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHXH, BHYT cần được quan tâm.
Để quản lý chặt chẽ đối tượng tham gia BHXH, BHYT, từ tháng 8-2017, BHXH tỉnh Sơn La đã thực hiện cấp mã BHXH. Đây là mã định danh cá nhân duy nhất của người tham gia, giúp cho cơ quan BHXH quản lý chặt chẽ, xuyên suốt, chống lạm dụng BHXH, BHYT. Đến nay toàn tỉnh đã đồng bộ cấp mã số BHXH đạt 85,2%. Theo các lãnh đạo BHXH tỉnh Sơn La thì đây là biện pháp quan trọng, công cụ quản lý đối tượng BHXH, BHYT rất hiệu quả.
Trong điều kiện bắt đầu từ ngày 1-1-2018 thực hiện một loạt các chính sách quy định BHXH mới, BHXH tỉnh Sơn La đang đẩy mạnh công tác tuyên truyền làm cho người dân hiểu, thực hiện tốt các chính sách mới. Công tác quản lý, tổ chức thực hiện chính sách BHXH, BHYT vùng đồng bào DTTS ở Sơn La sẽ đi vào nền nếp, phát huy hiệu quả, tính ưu việt trong thực hiện chính sách của Đảng, Nhà nước ở Sơn La nói riêng, cũng như cả nước nói chung.