Với việc triển khai đồng bộ, hiệu quả các chính sách, tỉnh Đồng Nai đã tạo chuyển biến rõ nét trong đời sống vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Tỉnh Đồng Nai hội tụ 37 dân tộc thiểu số sinh sống với khoảng 421.090 người, chiếm gần 9,4% số dân toàn tỉnh. Đến nay, tỉnh có 48 xã, 95 thôn, ấp thuộc vùng dân tộc thiểu số và miền núi, trong đó có ba xã đặc biệt khó khăn (Phú Văn, Bù Gia Mập, Lộc Phú) và 46 thôn đặc biệt khó khăn. Theo đánh giá của đồng chí Hà Anh Dũng, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh: Công tác dân tộc trên địa bàn có nhiều kết quả đáng ghi nhận, trong đó chính sách về giảm nghèo, xóa nhà tạm, xây dựng nông thôn mới… tích hợp chặt chẽ với các chương trình mục tiêu quốc gia, đã góp phần quan trọng trong phát triển hạ tầng xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giúp giảm tỷ lệ hộ nghèo. Riêng trong năm 2025, triển khai Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát của Chính phủ, tỉnh Đồng Nai đã hoàn thành vượt tiến độ kế hoạch đề ra, trong đó có 195 hộ dân tộc thiểu số nghèo, cận nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn được hỗ trợ 118 căn xây mới, 77 căn sửa chữa.
Đơn cử như dịp Tết cổ truyền vừa qua, 10 hộ đồng bào dân tộc thiểu số có hoàn cảnh khó khăn ở xã biên giới Bù Gia Mập được đón Tết trong căn nhà mới. Những căn nhà mới được xây dựng từ nguồn kinh phí do Trung tâm Dữ liệu phi chính phủ nước ngoài tài trợ thông qua Liên hiệp các tổ chức hữu nghị tỉnh Đồng Nai với số tiền hơn 880 triệu đồng. Trong quá trình xây dựng, chính quyền địa phương cùng các hội, đoàn thể vận động thêm các nhà tài trợ; chủ hộ, người thân đóng góp một phần. Nhờ vậy, giá trị mỗi căn nhà sau khi bàn giao là hơn 100 triệu đồng/căn.
Gia đình chị Điểu Thị Út ở thôn Bù Dốt, xã Bù Gia Mập là một trong những hộ nghèo của địa phương. Không có vườn rẫy để canh tác, mọi thu nhập của gia đình đều phụ thuộc vào việc đi làm thuê, cuộc sống vô cùng bấp bênh và thiếu thốn. Hàng chục năm trời, cả gia đình chị phải sống trong căn nhà tạm bợ, chật hẹp. Nhờ chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát của Chính phủ phát động mà chị có được một căn nhà kiên cố. Chị Điểu Thị Út phấn khởi nói: “Được Nhà nước hỗ trợ nhà ở kiên cố vợ chồng tôi mừng lắm. Cảm ơn Nhà nước đã hỗ trợ chúng tôi có căn nhà khang trang để ở, sau này tôi sẽ cố gắng, quyết tâm làm ăn để có tiền lo cho con cái”.
Cùng chung niềm vui, chị Thị Ngơi ở thôn Thác Dài, xã Phú Văn được chính quyền bàn giao một căn nhà rộng hơn 60 m2, trị giá hơn 95 triệu đồng. Chị Thị Ngơi nói: “Nhiều năm qua tôi chỉ dành dụm được 15 triệu đồng. Khi được Nhà nước hỗ trợ xây nhà tôi liền góp chỗ tiền đó vào để xây nhà kiên cố hơn. Căn nhà khang trang này sẽ là động lực để gia đình tôi vượt qua số phận, vươn lên trong cuộc sống”.
Cùng với đó, Đồng Nai cũng đầu tư nhiều công trình phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Tính riêng trong năm 2025, tỉnh đã đầu tư 65 công trình thiết yếu, cơ sở hạ tầng về đường, điện, trạm y tế, nhà văn hóa, trường học vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; duy tu, bảo dưỡng các công trình giao thông nông thôn và nhiều sự hỗ trợ khác. Nhờ đó, cơ sở vật chất xã hội đáp ứng nhu cầu văn hóa và sinh hoạt tín ngưỡng của đồng bào các dân tộc thiểu số. Hầu hết các thôn, ấp đều có câu lạc bộ, đội, nhóm sinh hoạt văn hóa, văn nghệ dân gian và được duy trì khá thường xuyên, có chất lượng.
Các lễ hội, nghề truyền thống tiếp tục được phục dựng, bảo tồn và phát huy giá trị di sản tích hợp với phát triển du lịch cộng đồng. Đến nay, toàn tỉnh có 152 lễ hội truyền thống của các dân tộc thiểu số, qua đó làm phong phú đời sống văn hóa tinh thần ở cơ sở.
Ấp Mười Mẫu, xã Hưng Phước là một trong những ấp có số lượng đồng bào dân tộc thiểu số đông nhất tỉnh Đồng Nai. Toàn thôn có 350 hộ dân thì có đến 262 hộ dân (chiếm khoảng 72%) là hộ đồng bào dân tộc thiểu số. Nhờ được đầu tư phát triển toàn diện cho nên đến nay hệ thống điệnđường- trường-trạm trên địa bàn ấp đáp ứng 100% nhu cầu của nhân dân. Riêng nhà văn hóa ấp được đầu tư khá khang trang với hội trường rộng hàng trăm mét vuông và hệ thống phòng chức năng, sân lễ hội cũng rộng hàng nghìn mét vuông.
Trưởng ấp Mười Mẫu Lê Xuân Diễn cho biết: Toàn ấp hiện nay không còn hộ nghèo, cận nghèo. Gần như 100% số hộ dân có đất sản xuất và phát triển chăn nuôi hộ gia đình. Đơn cử như hộ gia đình anh Điểu Né chỉ có gần 1 ha đất sản xuất, nhưng anh có đủ điều kiện nuôi bốn người con ăn học đầy đủ, đó là nhờ anh chăn nuôi thêm 20 con bò.
Những năm qua, các chính sách dân tộc của Trung ương được tỉnh Đồng Nai chủ động, năng động triển khai đồng bộ, toàn diện, hiệu quả, thông qua những việc làm cụ thể, thiết thực, nhân văn. Từ nền tảng đó, Đồng Nai sẽ tiếp tục phát huy nguồn lực, triển khai hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia, chăm lo toàn diện đời sống nhân dân, tạo động lực để đồng bào các dân tộc thiểu số vươn lên phát triển bền vững.
