Đối ngoại nhân dân là nền tảng, tạo dựng sự tin cậy, hiểu biết, gắn kết bền vững giữa nhân dân Việt Nam và Philippines

Nhân dịp Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam thăm cấp Nhà nước tới Philippines theo lời mời của Tổng thống Cộng hòa Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr và Phu nhân, phóng viên Báo Nhân Dân đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Thạc Dĩnh, Phó Chủ tịch thường trực Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines, nguyên Đại sứ Việt Nam tại Philippines về ý nghĩa của chuyến thăm cũng như vai trò của đối ngoại nhân dân trong việc thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Philippines.

Phóng viên: Thưa ông, có thể khẳng định, quan hệ Việt Nam-Philippines đang trong giai đoạn phát triển tốt đẹp, toàn diện và thực chất. Với tư cách là Phó Chủ tịch thường trực Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines, ông đánh giá thế nào về vai trò của đối ngoại nhân dân trong tổng thể quan hệ song phương Việt Nam-Philippines hiện nay?

Ông Nguyễn Thạc Dĩnh: Năm 2026 là năm đặc biệt có ý nghĩa đối với nhân dân Việt Nam và Philippines vì hai nước kỷ niệm 50 năm Ngày thiết lập quan hệ ngoại giao (12/7/1976-12/7/2026). Trong nửa thế kỷ qua, quan hệ hai nước ngày càng phát triển, nhất là kể từ khi hai nước đã ký Tuyên bố chung thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược vào ngày 17/11/2015 nhân chuyến thăm Philippines của Chủ tịch nước Trương Tấn Sang.

Trong những năm gần đây, quan hệ Việt Nam-Philippines phát triển mạnh mẽ trên các lĩnh vực kinh tế -thương mại-đầu tư, an ninh-quốc phòng, nông-lâm nghiệp , văn hóa-giáo dục, thể thao-du lịch.

Đáng chú ý, nhận lời mời của Tổng thống Cộng hòa Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr., Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao của Việt Nam thăm cấp Nhà nước tới Philippines từ ngày 29/5 đến 1/6/2026, đúng dịp hai nước kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao.

Tôi tin rằng, thành công của chuyến thăm này sẽ một bước ngoặt trong việc thúc đẩy quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Philippines nói chung cũng như giữa nhân dân hai nước nói riêng.

Đại hội lần thứ XIV của Đảng vừa qua đã khẳng định, đối ngoại nhân dân là một trong ba trụ đối ngoại của đất nước và đóng vai trò hết sức quan trọng. Do đó, đối với quan hệ Việt Nam-Philippines, đối ngoại nhân dân là nền tảng, tạo dựng sự tin cậy, hiểu biết và gắn kết bền vững giữa nhân dân hai nước.

Trong bối cảnh quan hệ song phương đang phát triển tốt đẹp, toàn diện và thực chất, đối ngoại nhân dân càng trở thành cầu nối góp phần củng cố nền tảng xã hội cho quan hệ chính trị, quốc phòng an ninh, kinh tế, văn hóa , giáo dục và hợp tác khu vực.

Nhìn lại những năm qua, bên cạnh các kênh đối ngoại Đảng và ngoại giao Nhà nước, đối ngoại nhân dân đã góp phần quan trọng trong việc tăng cường giao lưu văn hóa, hợp tác giáo dục, kết nối doanh nghiệp, thanh niên, phụ nữ, học giả và các tổ chức xã hội của hai nước. Thông qua các hoạt động giao lưu, hội thảo, trao đổi đoàn hay hợp tác cộng đồng, người dân hai nước ngày càng hiểu biết sâu sắc hơn về lịch sử, văn hóa và lợi ích chung của nhau.

Với vai trò là Phó Chủ tịch thường trực Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines, tôi nhận thấy tiềm năng hợp tác nhân dân giữa hai nước còn rất lớn. Hai dân tộc có nhiều điểm tương đồng về văn hóa , tinh thần đoàn kết cộng đồng và cùng chia sẻ lợi ích trong việc duy trì hòa bình, ổn định, hợp tác ở khu vực Đông Nam Á cũng như trên Biển Đông. Chính vì vậy, việc tăng cường giao lưu nhân dân sẽ góp phần tạo đồng thuận xã hội, củng cố lòng tin chiến lược và thúc đẩy hợp tác lâu dài giữa hai quốc gia.

Phóng viên: Trong những năm gần đây, với vai trò là cầu nối hữu nghị, hợp tác giữa nhân dân hai nước, Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines đã có những đóng góp cụ thể gì trong việc thắt chặt tình hữu nghị đoàn kết và hợp tác nhiều mặt giữa nhân dân hai nước, thưa ông?

Ông Nguyễn Thạc Dĩnh: Phải nói rằng trong những năm gần đây, Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines cũng như Hội Hữu nghị Philippines-Việt Nam đã tổ chức các hoạt động phong phú, phát huy vai trò cầu nối và góp phần quan trọng trong việc tăng cường hiểu biết giữa nhân dân hai nước, đặc biệt giữa thế hệ trẻ và giới doanh nghiệp.

Lãnh đạo hai Hội Hữu nghị đã có những chuyến thăm, trao đổi đoàn hằng năm. Đáng chú ý, nhân dịp kỷ niệm 10 năm Việt Nam và Philippines nước nâng cấp quan hệ Đối tác chiến lược (11/2015) và nhận lời mời của Chủ tịch Hữu nghị Việt Nam-Philippines Phùng Đức Tiến, Đoàn đại biểu Hội Hữu nghị Philippines-Việt Nam do ông Mario Ferdinand Ayano Pasion, Chủ tịch Hội làm Trưởng đoàn thăm và làm việc tại Việt Nam từ ngày 29 đến 31/5/2025. Kết thúc chuyến thăm Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines và Hội Hữu nghị Philippines-Việt Nam đã ký Biên bản ghi nhớ hợp tác giai đoạn 2025-2030.

Theo đó, hai Hội Hữu nghị nhất trí thúc đẩy giao lưu văn hóa thông qua tổ chức “Những ngày Văn hóa Việt Nam tại Philippines” và “Những ngày Văn hóa Philippines tại Việt Nam”, triển lãm nghệ thuật và liên hoan ẩm thực nhằm làm cho nhân dân hai nước ngày càng cảm thấy gần gũi, thân thiết nhau hơn và càng hiểu nhau hơn về nền văn hóa, nghệ thuật mang đậm bản sắc dân tộc của nhau; đồng thời đẩy mạnh giao lưu du lịch, chia sẻ kinh nghiệm trong việc phát triển du lịch bền vững; tăng cường trao đổi các đoàn thể thao, tổ chức các cuộc đấu giao hữu bóng đá, bóng chuyền và bóng rổ…

Riêng về giáo dục, hai Hội nhất trí thúc đẩy hợp tác giữa các trường đại học của hai nước nói chung và giữa Đại học Thái Nguyên với một số trường đại học của Philippines nói riêng; tăng cường trao đổi sinh viên và giảng viên cũng như trao đổi chương trình và kinh nghiệm giảng dạy. Ngày 2/5/2019 đánh dấu một hoạt động thiết thực trong quan hệ nhân dân giữa hai nước. Đó là vào ngày này Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines phối hợp với Đại sứ quán Philippines tại Việt Nam và Đại học Thái Nguyên xây và khánh thành Tượng Bán thân Bác Hồ và Anh hùng dân tộc Philippines Jose Rizal (đây là bức tượng đầu tiên của Anh hùng Jose Rizal tại Việt Nam) trong khuôn viên Khoa Quốc tế Đại học Thái Nguyên - nơi có nhiều sinh viên Philippines đang theo học.

Phóng viên: Bên cạnh các lĩnh vực trụ cột như chính trị-ngoại giao, kinh tế-thương mại, an ninh-quốc phòng, hợp tác giao lưu văn hoá và giáo dục là lĩnh vực Việt Nam và Philippines quan tâm và thúc đẩy hợp tác. Vậy theo ông, trong bối cảnh hội nhập ASEAN hội nhập như hiện nay, hai nước cần làm gì để đẩy mạnh hơn nữa hợp tác giao lưu văn hóa, giáo dục và du lịch?

Ông Nguyễn Thạc Dĩnh: Trong bối cảnh ASEAN đang ngày càng hội nhập sâu rộng, hợp tác văn hóa, giáo dục và du lịch giữa Việt Nam và Philippines không chỉ góp phần tăng cường hiểu biết và tình cảm hữu nghị giữa nhân dân hai nước, mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng bản sắc và sự gắn kết của Cộng đồng ASEAN.

Theo tôi, trước hết hai nước cần tiếp tục mở rộng và nâng cao hiệu quả các chương trình trao đổi văn hóa, giáo dục, đặc biệt là trao đổi sinh viên, giảng viên, nhà nghiên cứu và thanh niên. Việc tăng cường liên kết giữa các trường đại học, viện nghiên cứu, thúc đẩy các chương trình học bổng, đào tạo liên kết và nghiên cứu chung sẽ tạo điều kiện để thế hệ trẻ hai nước hiểu biết sâu sắc hơn về lịch sử, văn hóa và con người của nhau.

Điều đáng mừng là ngày càng có nhiều sinh viên Việt Nam sang học tại các trường Đại học Philippines. Việc học tại Philippines có nhiều lợi thế cho sinh viên Việt Nam như học phí, sinh hoạt phí rẻ, chất lượng giáo dục tốt vì chương trình học cơ bản giống như các trường đại học ở Mỹ, khoảng cách địa lý gần Việt Nam, khí hậu và bản sắc văn hóa giống Việt Nam. Ngoài ra, việc mở thêm đường bay trực tiếp giữa hai nước trong hai năm qua đã nâng số khách du lịch hai nước thăm lẫn nhau, hiểu thêm về đất nước, con người của nhau.

Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh hơn nữa các hoạt động giao lưu văn hóa, nghệ thuật và du lịch giữa hai nước thông qua các lễ hội văn hóa, triển lãm, tuần phim, chương trình biểu diễn nghệ thuật hay quảng bá ẩm thực và di sản văn hóa. Đây là những hoạt động rất thiết thực giúp người dân hai nước, đặc biệt là giới trẻ, thêm gần gũi và gắn bó.

Trong bối cảnh chuyển đổi số và phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin hiện nay, hai nước cũng nên tận dụng các nền tảng số để mở rộng giao lưu văn hóa và hợp tác giáo dục trực tuyến. Các diễn đàn thanh niên ASEAN, hội thảo học thuật trực tuyến, lớp học số hay các dự án hợp tác sáng tạo giữa sinh viên hai nước sẽ giúp kết nối hiệu quả hơn, vượt qua khoảng cách địa lý và tiết kiệm chi phí. Có thể nói rằng, việc đẩy mạnh các hoạt động giao lưu văn hóa sẽ là một lĩnh vực mà Hội rất quan tâm thúc đẩy để góp phần vào việc thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW Bộ Chính trị về “Phát huy tối đa giá trị và sức mạnh văn hóa, con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới.”

Đặc biệt, trong tiến trình xây dựng và thực hiện Cộng đồng ASEAN lấy người dân làm trung tâm, Việt Nam và Philippines cần phối hợp chặt chẽ hơn trong việc giáo dục thế hệ trẻ về ý thức cộng đồng ASEAN, tinh thần đoàn kết khu vực, tôn trọng sự đa dạng văn hóa và cùng chung trách nhiệm vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững, nhất là trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực phát triển nhanh, phức tạp và khó lường như hiện nay.

Tôi tin rằng, khi hợp tác văn hóa, giáo dục và du lịch được thúc đẩy mạnh mẽ và thực chất hơn, đây sẽ là cầu nối bền vững giúp quan hệ Việt Nam-Philippines ngày càng phát triển sâu sắc, toàn diện và lâu dài.

Phóng viên: Theo ông, trong thời gian tới, đối ngoại nhân dân cần tập trung vào những nhiệm vụ gì để góp phần đưa quan hệ Việt Nam-Philippines lên tầm cao mới?

Ông Nguyễn Thạc Dĩnh : Trong thời gian tới, để góp phần đưa quan hệ Việt Nam-Philippines lên tầm cao mới phù hợp với quan hệ Đối tác chiến lược, đối ngoại nhân dân cần tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối tin cậy giữa nhân dân hai nước, đồng thời tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết, cần đẩy mạnh hơn nữa các hoạt động giao lưu nhân dân theo hướng thiết thực, hiệu quả và hướng mạnh về thế hệ trẻ. Thanh niên chính là lực lượng kế thừa và sẽ quyết định tương lai của quan hệ hai nước. Vì vậy, cần tăng cường các chương trình trao đổi thanh niên, sinh viên, học giả, giao lưu văn hóa, giáo dục và hợp tác cộng đồng để bồi đắp tình hữu nghị và sự hiểu biết lẫn nhau ngay từ sớm.

Thứ hai, đối ngoại nhân dân cần góp phần tăng cường nền tảng xã hội cho quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Philippines thông qua việc mở rộng kết nối giữa các tổ chức hữu nghị, địa phương, doanh nghiệp, trường đại học và các tổ chức xã hội của hai nước. Khi hợp tác nhân dân được mở rộng và đi vào chiều sâu, quan hệ song phương sẽ có thêm động lực phát triển bền vững và toàn diện hơn.

Thứ ba, đối ngoại nhân dân cần chú trọng đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền về đất nước, con người, văn hóa và những thành tựu phát triển của mỗi nước nhằm nâng cao sự hiểu biết, tin cậy và tình cảm gắn bó giữa nhân dân hai bên. Trong thời đại số hiện nay, cần tận dụng hiệu quả các nền tảng truyền thông và công nghệ số để lan tỏa các giá trị tích cực, kết nối cộng đồng và thúc đẩy giao lưu trực tuyến giữa nhân dân hai nước.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là phát huy vai trò của đối ngoại nhân dân trong việc tăng cường đoàn kết ASEAN, thúc đẩy đối thoại, hợp tác và xây dựng lòng tin vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững ở khu vực. Trên tinh thần đó, Hội Hữu nghị Việt Nam- Philippines sẽ phối hợp với Hội Hữu nghị Việt Nam với một số nước trong khu vực sẽ tổ chức Diễn đàn Đối ngoại nhân dân lần thứ nhất tại Hà Nội dự kiến vào tháng 11/2026 .

Ngoài ra, Hội Hữu nghị Việt Nam-Philippines cần tiếp tục đổi mới nội dung và phương thức hoạt động theo hướng linh hoạt, sáng tạo, phù hợp với xu thế hội nhập quốc tế và nhu cầu của giới trẻ. Việc kết hợp giữa giao lưu trực tiếp với các hình thức kết nối số, giữa hợp tác truyền thống với các lĩnh vực mới như đổi mới sáng tạo, kinh tế số, giáo dục số hay du lịch xanh sẽ mở ra nhiều cơ hội hợp tác mới giữa nhân dân hai nước.

Tôi tin rằng, với nền tảng hữu nghị tốt đẹp đã được xây dựng trong nhiều năm qua, cùng với sự chủ động và tích cực của các tổ chức đối ngoại nhân dân, quan hệ Việt Nam-Philippines sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, thực chất và ngày càng đi vào chiều sâu, đáp ứng lợi ích của nhân dân hai nước và đóng góp tích cực cho hòa bình, hợp tác trong khu vực.

Phóng viên: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ có chuyến thăm cấp Nhà nước tới Philippines, vậy theo ông chuyến thăm này có ý nghĩa như thế nào trong việc làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam- Philippines nói chung cũng như trong việc thúc đẩy quan hệ đối ngoại nhân dân giữa hai nước nói riêng, thưa ông?

Ông Nguyễn Thạc Dĩnh: Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Philippines của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là sự kiện đối ngoại có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thể hiện sự coi trọng của Việt Nam đối với quan hệ hữu nghị truyền thống và Đối tác chiến lược Việt Nam-Philippines. Đây không chỉ là dịp để lãnh đạo cấp cao hai nước trao đổi về những định hướng lớn trong hợp tác song phương, mà còn tạo động lực mới nhằm đưa quan hệ hai nước phát triển sâu sắc, toàn diện và thực chất hơn trong thời gian tới nhất là trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực đang diễn biến rất nhanh, phức tạp và khó lường như hiện nay.

Bên cạnh đó, chuyến thăm sẽ mở ra thêm nhiều cơ hội hợp tác trên các lĩnh vực trụ cột như kinh tế, thương mại, đầu tư, quốc phòng-an ninh, biển và đại dương, giáo dục, văn hóa và du lịch. Tôi tin rằng các Hiệp định, thỏa thuận và định hướng hợp tác đạt được trong chuyến thăm sẽ tạo nền tảng quan trọng để quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Philippines tiếp tục phát triển mạnh mẽ hơn nữa.

Đối với lĩnh vực đối ngoại nhân dân, chuyến thăm có ý nghĩa rất tích cực trong việc thúc đẩy giao lưu và tăng cường sự gắn kết giữa nhân dân hai nước, mở ra thêm cơ hội để các tổ chức hữu nghị, các trường đại học, địa phương, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội của hai nước mở rộng hợp tác và tăng cường kết nối trực tiếp với nhau.

Đặc biệt, chuyến thăm sẽ góp phần lan tỏa mạnh mẽ thông điệp về tình hữu nghị, đoàn kết và hợp tác giữa Việt Nam và Philippines tới đông đảo nhân dân hai nước, nhất là thế hệ trẻ. Khi người dân hai nước hiểu biết và tin cậy lẫn nhau hơn, đó sẽ là nền tảng xã hội vững chắc để quan hệ song phương phát triển bền vững và lâu dài.

Ngoài ra, với tư cách đều là những thành viên tích cực và có trách nhiệm của ASEAN, việc tăng cường quan hệ Việt Nam-Philippines thông qua chuyến thăm cũng sẽ góp phần củng cố đoàn kết nội khối, thúc đẩy vai trò trung tâm của ASEAN và đóng góp cho hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực.

Tôi tin tưởng rằng, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Philippines sẽ thành công tốt đẹp, mở ra kỷ nguyên mới với nhiều triển vọng hợp tác mới, trong đó có lĩnh vực đối ngoại nhân dân; góp phần đưa quan hệ Việt Nam-Philippines ngày càng phát triển sâu sắc, hiệu quả và bền vững hơn không những vì lợi ích của nhân dân hai nước, mà còn vì hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển trong khu vực cũng như trên toàn thế giới.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn nguyên Đại sứ Nguyễn Thạc Dĩnh!

​