Trong khuôn khổ Hội nghị lần thứ 36 các quốc gia thành viên Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS), Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Lan Anh, Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao, ứng cử viên của Việt Nam, đã trúng cử vị trí Thẩm phán ITLOS nhiệm kỳ 2026-2035 với số phiếu cao nhất khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Sự kiện này không chỉ ghi dấu thành tựu mới của ngoại giao đa phương và hội nhập pháp lý quốc tế của Việt Nam, mà còn truyền tải trọn vẹn đến bạn bè bốn phương hình ảnh một đất nước năng động, luôn đóng góp thực chất, hiệu quả và có trách nhiệm trong giải quyết các vấn đề chung của thế giới.
Qua ba thập niên hình thành và phát triển, ITLOS đã có nhiều đóng góp quan trọng vào việc củng cố trật tự pháp lý trên biển, thúc đẩy thượng tôn pháp luật và hợp tác quốc tế vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững. Đây là lần đầu Việt Nam ứng cử và có đại diện tại ITLOS, kể từ khi Tòa đi vào hoạt động năm 1996. Ứng cử viên của Việt Nam đã trúng cử ngay sau vòng bỏ phiếu đầu tiên với số phiếu cao. Đó là lời khẳng định vững chắc và là minh chứng sống động cho sự tín nhiệm, đánh giá cao của cộng đồng quốc tế đối với vai trò, vị thế của Việt Nam, sau hàng loạt dấu ấn đối ngoại và hội nhập mà chúng ta đã đạt được những năm qua.
Thành công này còn phản ánh sự chuyển biến từ tham gia tích cực sang đóng góp ngày càng thực chất vào quá trình xây dựng, phát triển và thực thi các chuẩn mực, quy tắc chung của cộng đồng quốc tế. Nếu như trước đây, Việt Nam chủ yếu tuân thủ các quy tắc đã được thiết lập thì hiện nay, nước ta đang tham gia mạnh mẽ hơn vào tiến trình xây dựng luật chơi, định hình các thể chế đa phương, nhất là trong những lĩnh vực có ý nghĩa then chốt đối với tương lai phát triển của đất nước như duy trì hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn và phát triển bền vững trên biển và đại dương.
Những thành quả đối ngoại của đất nước là kết quả của sự huy động sức mạnh tổng hợp từ cả hệ thống chính trị, là kết tinh của trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng vươn lên của toàn Đảng, toàn dân, cùng chung tay kiến tạo vị thế cao hơn cho Việt Nam trong kỷ nguyên phát triển mới.
Tuy nhiên, thành công mới cũng đi kèm những trọng trách và thách thức mới, nhất là trong bối cảnh thế giới nhiều biến động; nỗ lực duy trì hòa bình, ổn định, trật tự trên biển đối mặt khó khăn. Thực tế này đòi hỏi đại diện Việt Nam tiếp tục nêu cao tinh thần trách nhiệm, phát huy phẩm chất, năng lực chuyên môn và uy tín để thực hiện nhiệm vụ thẩm phán ITLOS đúng theo các nguyên tắc độc lập, khách quan được quy định tại Quy chế của Tòa, qua đó thúc đẩy thực thi hiệu quả Công ước.
Thành tựu mới còn đặt ra cho Việt Nam nhiệm vụ tiếp tục đầu tư xây dựng đội ngũ cán bộ, chuyên gia kế cận có bản lĩnh, trình độ chuyên môn và khả năng làm việc trong môi trường quốc tế.
Đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung khẳng định: Dấu mốc Việt Nam lần đầu tiên có thẩm phán tại ITLOS không chỉ tô đậm thêm niềm tự hào của đối ngoại Việt Nam, mà còn là động lực quan trọng để chúng ta tiếp tục nâng cao chất lượng hội nhập quốc tế. Năm 2026 là năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, trong đó xác định công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế là nhiệm vụ trọng yếu và thường xuyên. Trong bối cảnh ấy, những thành tựu ngoại giao đa phương của Việt Nam tiếp tục góp phần lan tỏa câu chuyện về một đất nước chủ động vượt qua những “cơn gió ngược” của tình hình thế giới, vững vàng trên hành trình vươn ra biển lớn.
