Nhận lời mời của Toàn quyền Canada Louise Arbour, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thực hiện chuyến thăm cấp Nhà nước tới Canada. Nhân dịp này, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang, Phó Chủ tịch Hội Hữu nghị Canada-Việt Nam, Chủ nhiệm Hội Sáng kiến Canada-ASEAN tại Trung tâm Nghiên cứu châu Á, Đại học York (Canada), đồng sáng lập kiêm Giám đốc Hội đồng Thương mại Canada-Việt Nam đã chia sẻ với phóng viên Báo Nhân Dân về những tình cảm cũng như kỳ vọng của cộng đồng người Việt Nam tại Canada về chuyến thăm mang ý nghĩa lịch sử của nhà lãnh đạo đứng đầu Đảng và Nhà nước Việt Nam, sau hơn 50 năm hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao (năm 1973).
Giao lưu nhân dân và kết nối kiều bào là trụ cột vững chắc trong quan hệ Việt Nam-Canada
Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang chia sẻ, cộng đồng người Việt Nam tại Canada vô cùng hân hoan và xúc động khi biết tin Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ thực hiện chuyến thăm cấp Nhà nước tới Canada. Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có cuộc gặp mặt, thăm hỏi bà con tại thủ đô Ottawa. Đây là niềm vinh dự và tự hào đối với cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống, làm việc và học tập tại Canada.
“Để đáp lại tình cảm và sự quan tâm sâu sắc đó, cộng đồng người Việt Nam tại Canada đã và đang nỗ lực tận dụng những cơ hội mà phía Canada mở ra trong dịp chuyến thăm, cũng như những cơ hội mới từ việc quan hệ Canada-Việt Nam được nâng cấp lên tầm chiến lược. Kiều bào mong muốn đưa các chương trình hợp tác về kinh tế, thương mại, đầu tư; giáo dục-đào tạo; khoa học-công nghệ; và giao lưu nhân dân lên một tầm cao mới, thiết thực và hiệu quả hơn, Và mới đây nhất, vào ngày 16/9, tại Toronto, Hội đồng Thương mại Canada-Việt Nam đã tổ chức thành công Hội thảo “Hợp tác ICT và AI Canada-Việt Nam: Từ đổi mới sáng tạo đến cơ hội thị trường”, qua đó kết nối hai hệ sinh thái công nghệ Việt Nam và Canada”, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang cho biết.
Bên cạnh kinh tế, theo Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang, văn hóa cũng là một lĩnh vực rất quan trọng đối với cộng đồng. Kiều bào luôn chú trọng gìn giữ tiếng Việt và bản sắc văn hóa dân tộc; tổ chức các chương trình dạy và học tiếng Việt, các hoạt động Tết Nguyên đán, Giỗ Tổ Hùng Vương, Tết Trung thu. Thông qua những hoạt động đó, bà con cũng trở thành những “đại sứ văn hóa”, góp phần quảng bá hình ảnh Việt Nam thông qua du lịch và ẩm thực. Có thể kể đến anh Phạm Đức Duy với tiệm bánh mì Cờ Đỏ Sao Vàng; hay những hoạt động truyền tải thông tin về Việt Nam ra thế giới, như qua kênh Vietnam Today.
Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang cho biết, một lĩnh vực khác mà cộng đồng người Việt Nam tại Canada rất coi trọng là giao lưu nhân dân. Hằng năm, vào dịp Quốc khánh, Hiệp hội Canada-Việt Nam tổ chức các lễ chào cờ tại nhiều thành phố trên khắp Canada. Đây không chỉ là dịp để cộng đồng hướng về Tổ quốc, mà còn là cơ hội để kết nối với bạn bè và các chính khách Canada. Từ những mối quan hệ đó, kiều bào có thêm nền tảng để thúc đẩy hợp tác về kinh tế, giáo dục và văn hóa.
Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Canada của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là một dịp rất quan trọng để cộng đồng người Việt Nam tại Canada tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động hợp tác, tạo ra những kết quả cụ thể, phản ánh đúng tiềm năng to lớn của quan hệ Việt Nam-Canada.
Đồng thời, các bạn bè Canada trong Hội Hữu nghị Canada-Việt Nam cũng tích cực tham gia những sự kiện nhân dịp kỷ niệm quan trọng của Việt Nam như Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2), Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4), Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5) và Ngày Quốc khánh (2/9). Sự nhiệt tình và tình cảm của những người bạn Canada đã tạo nên sự gắn bó rất thân thiết giữa hai cộng đồng, góp phần làm cho quan hệ giao lưu nhân dân ngày càng thực chất.
Đi xa hơn, trong bối cảnh Canada đánh giá cao vai trò của Việt Nam như một cửa ngõ quan trọng để tiếp cận ASEAN và khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, kiều bào cũng tích cực tham gia các hội thảo về hợp tác Canada-ASEAN trên các lĩnh vực kinh tế và an ninh thông qua Hội Sáng kiến Canada-ASEAN thuộc Đại học York.
Đây là những diễn đàn quy tụ các chính khách, quan chức Canada, các Đại sứ ASEAN và các nước trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, cùng các nhà nghiên cứu, chuyên gia, học giả và đại diện doanh nghiệp. Qua đó, các bên trao đổi về việc tăng cường hợp tác Canada-ASEAN, đa dạng hóa đối tác kinh tế, nâng cao khả năng phục hồi của nền kinh tế, cũng như hợp tác biển, các vấn đề liên quan đến Biển Đông và an ninh khu vực.
Những hoạt động của kiều bào trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa và giao lưu nhân dân đạt được kết quả như ngày hôm nay theo Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang có sự đóng góp rất lớn của Đại sứ quán Việt Nam tại Canada. Trong đó, vai trò của Đại sứ Phạm Vinh Quang là hết sức quan trọng.
“Các sự kiện hằng năm của Đại sứ quán tại Nhà Việt Nam đã trở thành điểm hẹn quen thuộc của bà con vào dịp Tết, Giỗ Tổ Hùng Vương và Quốc khánh. Đây là nơi bà con gặp gỡ, hàn huyên, chia sẻ và kết nối với nhau. Các sự kiện kỷ niệm ngày thành lập Đảng, ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước và sinh nhật Bác cũng luôn có sự đồng hành của Đại sứ Phạm Vinh Quang. Các diễn đàn trao đổi với các Đại sứ ASEAN cũng tạo thêm cơ hội để cộng đồng đóng góp vào quan hệ Việt Nam-Canada và quan hệ Việt Nam với khu vực”, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang cho biết.
Cùng “đồng hành, kiến tạo cơ chế và phát huy nguồn lực”
Đánh giá cao sự quan tâm hỗ trợ của chính phủ Việt Nam đối với cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài nói chung cũng như với bà con kiều bào Việt Nam tại Canada, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang khẳng định, những thành tựu mà cộng đồng người Việt Nam tại Canada đạt được trong nhiều năm qua cũng có sự quan tâm và hỗ trợ rất lớn của Chính phủ Việt Nam, thông qua Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài.
Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang cho biết, Nghị quyết số 23-NQ/TW ngày 2/8/2026 của Bộ Chính trị về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, thay thế Nghị quyết số 36-NQ/TW ngày 26/3/2004 của Bộ Chính trị về việc công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài được nhiều kiều bào ghi nhận là một chủ trương cần thiết và có ý nghĩa. Trước hết, là nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của kiều bào. Đồng thời, Nghị quyết cũng mở ra cơ hội phát huy tốt hơn nguồn lực kinh tế, tri thức và mạng lưới quốc tế của người Việt Nam ở nước ngoài, đóng góp cho mục tiêu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
“Việc xây dựng một khung pháp lý đồng bộ, tạo điều kiện thuận lợi về đất đai, đầu tư, sở hữu nhà ở và địa vị pháp lý để kiều bào an tâm gắn bó, đóng góp cho quê hương là điều được rất nhiều bà con quan tâm và hưởng ứng”, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang nhấn mạnh.
Đối với cá nhân Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang, Nghị quyết số 23-NQ/TW đem lại một niềm phấn khởi rất lớn. Trong bối cảnh môi trường kinh tế quốc tế có nhiều biến động, cùng với những thay đổi trong chính sách nhập cư của Canada trong hơn một thập kỷ qua, việc xây dựng và kết nối đội ngũ chuyên gia người Việt ở nước ngoài càng trở nên quan trọng. Nghị quyết số 23-NQ/TW mở ra một hướng đi chiến lược: xây dựng hệ sinh thái kết nối kiều bào trên toàn cầu, đặc biệt trong những lĩnh vực công nghệ mũi nhọn như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và đổi mới sáng tạo.
Khẳng định cộng đồng người Việt Nam tại Canada sẽ cùng “đồng hành, kiến tạo cơ chế và phát huy nguồn lực”, đúng như tinh thần của Nghị quyết số 23-NQ/TW sẵn sàng bước vào một giai đoạn hợp tác sâu sắc và thực chất hơn, nhằm tạo ra những lợi ích lâu dài cho nhân dân hai nước, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang cho rằng, chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada lần này là một dịp rất quan trọng để kiều bào tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động hợp tác, tạo ra những kết quả cụ thể, phản ánh đúng tiềm năng to lớn của quan hệ Việt Nam-Canada.
Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang mong muốn phía Canada tiếp tục có tư duy chiến lược đồng điệu với Việt Nam.Trên tinh thần đó, chương trình hành động của cộng đồng người Việt Nam tại Canada sẽ tập trung đẩy mạnh hợp tác trong ba lĩnh vực quan trọng: quan hệ và giao lưu nhân dân; kinh tế và khoa học-công nghệ; văn hóa và thông tin.
Cộng đồng người Việt Nam tại các nước trên thế giới trong đó có Canada mong muốn đóng góp vào việc củng cố quyền tự chủ chiến lược, nâng cao uy tín, vị thế và tiềm lực của Việt Nam trên trường quốc tế; để từng bước hiện thực hóa khát vọng mà Bác Hồ từng mong muốn: Việt Nam có thể “sánh vai với các cường quốc năm châu”. Đó cũng là khát vọng về một Việt Nam phát triển, hùng cường, có thu nhập cao vào năm 2045 – đúng vào dịp kỷ niệm 100 năm ngày Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nay là nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Đó là mục tiêu lớn của đất nước, và cũng là niềm tin, là trách nhiệm mà kiều bào Canada muốn được đồng hành và đóng góp.
Cụ thể, về quan hệ và giao lưu nhân dân, dựa trên nền tảng quan hệ song phương tốt đẹp, cộng đồng phát triển mạnh hơn các hoạt động giao lưu nhân dân, đồng thời khuyến khích sự tham gia của thế hệ trẻ. Mong muốn phát huy tinh thần “tre già, măng mọc”, để thế hệ sau tiếp tục kế thừa và phát triển những thành quả của các thế hệ đi trước.
Đối với lĩnh vực kinh tế và khoa học-công nghệ sẽ tập trung vào những lĩnh vực có nhiều tiềm năng hợp tác như công nghệ sạch, nông nghiệp thông minh, vật liệu mới, trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng và chuyển đổi số.
Đây cũng là những lĩnh vực phù hợp định hướng phát triển kinh tế số và kinh tế tri thức của Việt Nam.
Đồng thời, sẽ tiếp tục xây dựng mạng lưới chuyên gia người Việt tại Canada và trên thế giới, để kết nối tri thức, công nghệ và nguồn lực, đóng góp thiết thực hơn cho sự phát triển của đất nước.
Về văn hóa và thông tin sẽ tận dụng công nghệ để đẩy mạnh các chương trình dạy và học tiếng Việt, quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam, cũng như truyền tải thông tin chính xác về tình hình đất nước ra thế giới. Đồng thời, chủ động phát hiện và phản hồi những thông tin sai lệch, góp phần giúp bạn bè quốc tế hiểu đúng hơn về Việt Nam.
Theo Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang, để những mục tiêu trên được triển khai nhanh hơn và hiệu quả hơn, cộng đồng người Việt Nam tại Canada mong muốn bộ máy làm công tác người Việt Nam ở nước ngoài có hiệu quả cao hơn, và cơ chế phối hợp liên ngành giữa các cơ quan trong nước và ngoài nước chặt chẽ, thông suốt hơn.
“Khi cơ chế phối hợp được tăng cường, nguồn lực của cộng đồng người Việt Nam tại Canada sẽ được kết nối tốt hơn, công việc sẽ tiến nhanh hơn, đi xa hơn, đáp ứng tốt hơn yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Qua đó, kiều bào cũng có thể đóng góp thiết thực hơn vào việc thúc đẩy quan hệ Việt Nam-Canada ngày càng thực chất, sâu sắc và gắn kết”, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang chia sẻ.
Là tác giả của năm cuốn sách về Bác Hồ và hiện nay đang nghiên cứu về tư tưởng Hồ Chí Minh trong ngoại giao và địa chính trị, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang cho biết, bà thấm nhuần bài học “dĩ bất biến, ứng vạn biến”. Bà luôn suy ngẫm về những bài học của cha ông trong những thời điểm đất nước đứng trước muôn vàn thử thách: khi phải “sáng chống bão dông, chiều ngăn nắng lửa”, vừa bảo vệ đất nước, vừa từng bước xây dựng đất nước. Từ những bài học đó, theo Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang, trách nhiệm của kiều bào hôm nay là cùng chung tay bảo vệ và xây dựng Tổ quốc; đồng thời góp phần đưa quan hệ Việt Nam-Canada lên một tầm phát triển mới.
Một lần nữa, Tiến sĩ Nguyễn Đài Trang nhấn mạnh: Cộng đồng người Việt Nam tại các nước trên thế giới trong đó có Canada mong muốn đóng góp vào việc củng cố quyền tự chủ chiến lược, nâng cao uy tín, vị thế và tiềm lực của Việt Nam trên trường quốc tế; để từng bước hiện thực hóa khát vọng mà Bác Hồ từng mong muốn: Việt Nam có thể “sánh vai với các cường quốc năm châu”. Đó cũng là khát vọng về một Việt Nam phát triển, hùng cường, có thu nhập cao vào năm 2045 - đúng vào dịp kỷ niệm 100 năm Ngày Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nay là nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Đó là mục tiêu lớn của đất nước, và cũng là niềm tin, là trách nhiệm mà kiều bào Canada muốn được đồng hành và đóng góp.