Chủ động tham gia thị trường khu vực

Tại Việt Nam, doanh nghiệp khởi nghiệp đã có một môi trường pháp lý thuận lợi, thường xuyên có những diễn đàn về khởi nghiệp được tổ chức và các công tác hỗ trợ để việc khởi nghiệp sát với thực tế, đúng hướng, đúng đối tượng. Ðã có nhiều mạng lưới hỗ trợ khởi nghiệp, nhiều công ty nước ngoài đưa mô hình đầu tư thiên thần vào Việt Nam, có nhiều quỹ phi truyền thống đầu tư vào các công ty sáng tạo, mang tới nhiều cơ hội lớn, thúc đẩy ý tưởng mới cho việc thực hiện kinh doanh. Thế nhưng, khoảng cách giữa các nền kinh tế trong APEC khiến doanh nghiệp Việt Nam gặp khó khăn trong việc kêu gọi nguồn lực và cả sự cạnh tranh trong quan hệ thương mại, đầu tư. Khi Việt Nam thực hiện các cam kết về tự do hóa, thuận lợi hóa thương mại và đầu tư, đồng nghĩa với việc sẽ có sự cạnh tranh ngày càng tăng từ phía các tập đoàn, doanh nghiệp trong và ngoài khu vực APEC. Hầu hết doanh nghiệp Việt Nam chỉ ở quy mô nhỏ và vừa với trình độ công nghệ còn hạn chế, phương thức quản lý chưa phù hợp, chiến lược kinh doanh thiếu chủ động. Trong khi đó, các doanh nghiệp đến từ những nền kinh tế thành viên APEC vốn có trình độ phát triển khoa học và công nghệ cao, tốc độ tăng trưởng nhanh, như trong một số lĩnh vực: ngân hàng, bảo hiểm, viễn thông, công nghiệp chế tạo, vận tải biển… Mặt khác, các cơ chế để thu hút nhà đầu tư hiện nay tại Việt Nam vẫn chưa thỏa đáng, khiến nhiều nhà đầu tư chưa "mặn mà" hoặc có xu hướng chuyển công ty sang các nước có nhiều ưu đãi hơn trong khu vực.

Ngoài những khó khăn nêu trên thì APEC là một thị trường lớn về tiềm năng, các doanh nghiệp tham gia vào chuỗi cung ứng sẽ được hưởng lợi. Các doanh nghiệp, tổ chức tại Việt Nam thay vì mày mò sáng chế tại chỗ thì có thể khai thác dữ liệu lớn của các thành viên trong APEC, tránh lãng phí thời gian để nghiên cứu lại. Qua đó, giúp tiết kiệm chi phí và rút ngắn chặng đường đi, giảm thời gian nghiên cứu và đẩy nhanh quá trình tham gia trực tiếp vào chuỗi cung ứng xuyên biên giới. Nếu làm được như vậy, các sản phẩm đầu ra của doanh nghiệp có thể thâm nhập các thị trường lớn trong khối những nền kinh tế thành viên APEC.

Tại những nước đang phát triển, nguồn vốn ban đầu từ ngân sách địa phương, ngân sách từ chính phủ được dùng để giải quyết các thách thức xã hội, giúp hình thành lực lượng doanh nghiệp từ đổi mới sáng tạo, sau đó thu hút tư nhân tham gia khi đã có lợi ích và lợi nhuận để phát triển bền vững. Những cách làm như thế đã tạo ra hệ sinh thái bền vững từ năng lực nội sinh, có nghĩa các thành viên đều là khách hàng, người mua và nhà đầu tư của nhau. Do đó, chúng ta cần chủ động để tiếp cận thị trường, có những cơ chế, chính sách phù hợp để thu hút đầu tư, hướng tới khởi nghiệp; tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, đơn giản hóa thủ tục cho doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo; tạo ra cơ chế "mở" để thu hút các nhà đầu tư chuyên nghiệp nước ngoài nhằm tăng tốc khởi nghiệp tại Việt Nam… Ðiều đó sẽ tạo ra sân chơi bình đẳng, thu hút được công nghệ của cộng đồng khởi nghiệp từ các nền kinh tế thành viên, tạo cơ hội để doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo có đủ năng lực tham gia thị trường hay chuỗi giá trị sản phẩm toàn cầu.