Bộ Y tế đề xuất mở rộng thanh toán bảo hiểm y tế đối với khám, chữa bệnh tại nhà

Bộ Y tế đề xuất Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán cho người cao tuổi, người khuyết tật nặng, người mắc bệnh mạn tính hạn chế khả năng đi lại hoặc liệt vận động... được nhân viên y tế đến khám, chữa bệnh tại nhà.

Nhân viên y tế xã Hiệp Phước (Thành phố Hồ Chí Minh) đến nhà khám sức khỏe cho người cao tuổi. (Ảnh: Báo Nhân Dân)
Nhân viên y tế xã Hiệp Phước (Thành phố Hồ Chí Minh) đến nhà khám sức khỏe cho người cao tuổi. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư Quy định thanh toán bảo hiểm y tế đối với khám bệnh, chữa bệnh y học gia đình, tại nhà, từ xa. Nếu ban hành, Thông tư này dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

Bảy nhóm người được bảo hiểm y tế chi trả khi khám tại nhà

Theo dự thảo, Thông tư này quy định thanh toán chi phí khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế trong khám bệnh, chữa bệnh y học gia đình, khám bệnh, chữa bệnh tại nhà, khám bệnh, chữa bệnh từ xa và hỗ trợ khám bệnh, chữa bệnh từ xa.

Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán chi phí khám bệnh, chữa bệnh tại nhà trong trường hợp cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cử người hành nghề, nhân viên y tế đến nơi người bệnh cư trú để thực hiện dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh, bao gồm tại nhà người bệnh, trung tâm bảo trợ xã hội nơi chăm sóc người bệnh hoặc các địa điểm khác nơi người bệnh cư trú theo quy định của pháp luật về cư trú.

Thông tư Quy định thanh toán bảo hiểm y tế đối với khám bệnh, chữa bệnh y học gia đình, tại nhà, từ xa áp dụng đối với người tham gia bảo hiểm y tế, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế và cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan thực hiện khám bệnh, chữa bệnh y học gia đình, khám bệnh, chữa bệnh tại nhà, khám bệnh, chữa bệnh từ xa và hỗ trợ khám bệnh, chữa bệnh từ xa.

Theo dự thảo, người bệnh được khám bệnh, chữa bệnh tại nhà là người bệnh có tình trạng sức khỏe, bệnh lý hoặc hạn chế vận động không thể đến cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để khám bệnh, chữa bệnh, bao gồm 7 đối tượng sau:

Người khuyết tật nặng và đặc biệt nặng; Người từ 75 tuổi trở lên hạn chế khả năng đi lại; Người bệnh tâm thần không có khả năng tự chăm sóc; Người mắc bệnh mạn tính hạn chế khả năng đi lại hoặc liệt vận động; Người bệnh cần hỗ trợ chăm sóc giảm nhẹ giai đoạn cuối đời; Người đang hưởng chế độ bảo trợ xã hội, thương binh, bệnh binh, người có công sống trong các cơ sở bảo trợ xã hội, trung tâm điều dưỡng thương binh, bệnh binh, nuôi dưỡng, chăm sóc người có công; Trẻ em dưới 36 tháng tuổi và người cao tuổi không có người thân chăm sóc.

Bảo hiểm y tế chi trả hơn 200 dịch vụ khám, chữa bệnh tại nhà

Theo dự thảo, danh mục dịch vụ kỹ thuật có thể thực hiện tại nhà gồm hơn 200 kỹ thuật, tùy theo phạm vi chuyên môn và điều kiện của từng cơ sở khám, chữa bệnh. Ngoài khám lâm sàng, người bệnh có thể điện tim, siêu âm ổ bụng, siêu âm tim, siêu âm mạch máu, siêu âm tuyến giáp, chọc hút khí màng phổi, đặt nội khí quản... cùng nhiều kỹ thuật chẩn đoán khác ngay tại nhà. Các xét nghiệm như lấy máu, nước tiểu và các mẫu bệnh phẩm cũng có thể được thực hiện để phục vụ chẩn đoán, theo dõi điều trị.

Danh mục cũng bao gồm nhiều kỹ thuật điều trị và chăm sóc thường chỉ có tại cơ sở y tế như tiêm, truyền dịch, chăm sóc vết thương, đặt sonde, đặt catheter, thở oxy, chăm sóc người bệnh đái tháo đường, xử trí dị vật đường thở, cấp cứu ngừng tuần hoàn, hồi sức chống sốc và đỡ đẻ thường... trong phạm vi chuyên môn được phép thực hiện.

Đáng chú ý, nhiều dịch vụ phục hồi chức năng và chăm sóc dài hạn cũng được đưa vào danh mục đề xuất bảo hiểm y tế chi trả. Người bệnh có thể được tập đi, tập thở, tập nuốt, phục hồi sau tai biến, phục hồi trí nhớ, điều trị Parkinson, đồng thời được tư vấn dinh dưỡng, đánh giá tình trạng dinh dưỡng và xây dựng chế độ ăn theo chỉ định của bác sĩ…

kham-mat-nguoi-gia.jpg
Theo dự thảo, trường hợp người bệnh cần thực hiện các xét nghiệm chẩn đoán, nhân viên y tế mang thiết bị y tế đến tại nhà người bệnh để thực hiện dịch vụ cho người bệnh.

Khám, chữa bệnh tại nhà được Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán những chi phí nào?

Theo dự thảo của Bộ Y tế, Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán đối với thuốc, thiết bị y tế, máu, chế phẩm máu, khí y tế, vật tư, dụng cụ, công cụ, hóa chất được sử dụng trong hoặc kèm theo các dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tại nhà theo phạm vi quyền lợi, mức hưởng của người tham gia bảo hiểm y tế các quy định pháp luật về bảo hiểm y tế.

Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán đối với thuốc, thiết bị y tế hoặc dịch vụ chẩn đoán xét nghiệm được kê đơn, chỉ định và cung cấp tại nhà cho người bệnh, cụ thể như sau:

Trường hợp người bệnh được kê đơn thuốc, thiết bị y tế có sẵn tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, nhân viên y tế mang thuốc, thiết bị y tế từ cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để cung cấp cho người bệnh tại nơi cư trú;

Trường hợp người bệnh cần thực hiện các xét nghiệm chẩn đoán, nhân viên y tế mang thiết bị y tế đến tại nhà người bệnh để thực hiện dịch vụ cho người bệnh;

Trường hợp người bệnh cần lấy mẫu bệnh phẩm để chẩn đoán xét nghiệm, người hành nghề lấy mẫu tại nhà cho người bệnh và mang trở lại cơ sở y tế để chẩn đoán, xét nghiệm cho người bệnh.

Đối với trường hợp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tại nhà đã được cấp có thẩm quyền quy định hoặc phê duyệt giá, Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán như sau:

Trường hợp giá khám bệnh, chữa bệnh tại nhà thấp hơn hoặc bằng giá khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở khám bệnh chữa bệnh đối với dịch vụ đó: Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán theo giá khám bệnh, chữa bệnh tại nhà đã được phê duyệt;

Trường hợp giá khám bệnh, chữa bệnh tại nhà cao hơn giá khám bệnh chữa bệnh tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đối với dịch vụ đó: Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán 50% phần chi phí chênh lệch giữa giá khám bệnh, chữa bệnh tại nhà so với giá khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đối với dịch vụ đó, theo phạm vi hưởng và mức hưởng theo quy định pháp luật về bảo hiểm y tế; người bệnh tự thanh toán 50% phần chi phí chênh lệch;

Trường hợp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tại nhà chưa được cấp có thẩm quyền quy định hoặc phê duyệt giá, Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán theo giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh thực hiện tại cơ sở đó theo phạm vi được hưởng và mức hưởng của pháp luật về bảo hiểm y tế.

Phần chi phí chênh lệch giữa chi phí dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tại nhà so với giá dịch vụ khám bệnh chữa bệnh thực hiện tại cơ sở (nếu có) do người bệnh tự thanh toán với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.

Dự thảo nêu, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh xây dựng cơ cấu chi phí dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tại nhà trên cơ sở chi phí thực tế. Cụ thể, không bao gồm cấu phần chi phí thực hiện tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh nhưng không sử dụng khi thực hiện khám bệnh chữa bệnh tại nhà (như chi phí điện, nước, nhân viên đón tiếp…);

Cơ sở y tế được phép bổ sung các chi phí cần thiết cho hoạt động khám tại nhà như chi phí đi lại, chi phí nhân công do tăng thêm thời gian của nhân viên y tế khi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tại nhà...

Bên cạnh khám tại nhà, dự thảo cũng quy định việc thanh toán bảo hiểm y tế đối với khám, chữa bệnh y học gia đình, khám từ xa và hỗ trợ khám từ xa.

Đối với mô hình y học gia đình, cơ sở khám, chữa bệnh sẽ được Sở Y tế các tỉnh, thành phố phân bổ số lượng thẻ bảo hiểm y tế đăng ký ban đầu cho người dân sinh sống trên địa bàn xã, phường hoặc đặc khu nơi cơ sở hoạt động.

Người đăng ký khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế ban đầu tại đây sẽ được khám sức khỏe định kỳ miễn phí theo quy định, khám sàng lọc bệnh, quản lý bệnh mạn tính, chăm sóc sức khỏe, lập hồ sơ sức khỏe theo vòng đời và được chuyển tuyến khi có chỉ định của bác sĩ điều trị theo quy định của pháp luật về bảo hiểm y tế.

Theo số liệu của Bảo hiểm xã hội Việt Nam, đến hết tháng 6/2026, cả nước có 3.672 cơ sở y tế tổ chức khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, trong đó 2.354 cơ sở công lập và 1.318 cơ sở tư nhân, tăng 26 cơ sở so với năm 2025. Hệ thống khám, chữa bệnh được phân cấp tương đối hợp lý với 94 cơ sở chuyên sâu, 1.498 cơ sở cấp cơ bản và 2.080 cơ sở ban đầu, góp phần đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng đa dạng của người dân.

Tổng số lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế đạt khoảng 94,4 triệu lượt người, tương đương cùng kỳ năm trước; trong đó, tỷ lệ điều trị nội trú chiếm 10,3%, tăng nhẹ so với năm 2025. Tổng chi khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế 6 tháng đầu năm là 84.765,8 tỷ đồng, tăng 11,1% so với cùng kỳ.

Trong bối cảnh nhiều quy định mới về bảo hiểm y tế có hiệu lực từ năm 2026, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã chủ động chỉ đạo, hướng dẫn kịp thời các địa phương tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thực hiện.

Công tác ký kết hợp đồng khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế được triển khai chặt chẽ, bảo đảm đúng quy định pháp luật; hoạt động giám định từng bước được nâng cao chất lượng; việc thanh toán chi phí khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế được thực hiện kịp thời, đúng quy định, qua đó bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tham gia.

Có thể bạn quan tâm