Những “tượng đài” sống giữa đời thường
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những vết sẹo của nó vẫn còn hiện hữu trong ký ức và trên thân thể của hàng vạn con người. An Giang, vùng đất giàu truyền thống cách mạng, đã chịu nhiều mất mát đau thương qua các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc và bảo vệ biên giới Tây Nam.
Theo thống kê, tỉnh có hàng chục nghìn cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh; hàng chục ngàn thương binh, bệnh binh và người nhiễm chất độc da cam đang mang trong mình nỗi đau thời hậu chiến. Những con số khô khốc ấy thực chất là những cuộc đời, những gia đình đã tận hiến tất thảy cho đất nước. Chúng ta không khỏi bàng hoàng và kính phục trước những biểu tượng cao đẹp như Mẹ Lê Thị Điểu (xã Tân Hiệp), Mẹ Phạm Thị Khánh (xã Hòn Đất)-những người mẹ Việt Nam anh hùng đã tiễn đưa đến 7 người con lên đường và mãi mãi không trở về.
Ngày nay, những địa danh như Nhà tù Phú Quốc, khu rừng tràm Bang Biện Phú, hay khu di tích Ba Hòn, Ba Chúc... không chỉ là điểm đến tham quan mà còn là những “bảo tàng sống” cáo chung tội ác chiến tranh và vinh danh tinh thần bất khuất của nhân dân An Giang.
Trong căn nhà nhỏ tại ấp Mương Đào B, xã Vân Khánh, Mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Gần vẫn lặng lẽ giữ lửa niềm tin. Chồng và con trai duy nhất của mẹ đã ngã xuống trong kháng chiến chống Mỹ, đến nay hài cốt vẫn chưa tìm thấy. Ở tuổi xế chiều, niềm an ủi lớn nhất của mẹ là sự quan tâm thường xuyên của chính quyền và các đoàn thể. Anh Lâm Thanh Sang, Bí thư Xã đoàn Vân Khánh, chia sẻ với lòng xúc động: “Mẹ Gần là ‘nhân chứng sống’ về sự hy sinh. Với chúng tôi, việc phụng dưỡng mẹ vừa là trách nhiệm, vừa là vinh dự. Qua hình ảnh của mẹ, chúng tôi giáo dục thế hệ trẻ về giá trị của hòa bình hôm nay.”
Hành trình đưa các anh về đất mẹ
Một trong những công tác trọng tâm và đầy gian nan nhất của tỉnh An Giang chính là việc tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Đây được coi là nhiệm vụ chính trị cao cả, là nỗ lực xoa dịu nỗi đau cho thân nhân các anh hùng đã ngã xuống trên đất bạn Campuchia cũng như trong nội địa.
Thực hiện Hiệp định giữa Chính phủ Việt Nam và Vương quốc Campuchia, từ năm 2001 đến nay, những bước chân của chiến sĩ Đội K92 và Đội K93 đã in dấu khắp các cánh rừng, ngọn núi. Kết quả thật đáng trân trọng: Đội K92 quy tập được 3.188 hài cốt, Đội K93 tìm thấy 2.141 hài cốt. Chỉ riêng giai đoạn 2024-2025, dù điều kiện địa hình ngày càng khó khăn và thông tin dần cạn kiệt, các chiến sĩ vẫn tìm thấy 88 hài cốt liệt sĩ (trong đó có 64 bộ hài cốt tìm thấy trên đất bạn Campuchia). Đại tá Cao Minh Tâm, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh An Giang, khẳng định: “Quy tập hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ nhân văn sâu sắc. Đây không chỉ là trách nhiệm theo quy định, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim của những người đang sống.”
Tỉnh An Giang đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ hoàn thành công tác tìm kiếm, quy tập và hoàn thiện hệ thống thông tin quản lý mộ liệt sĩ một cách khoa học nhất. Sự hợp tác quốc tế và sự ủng hộ của nhân dân trong việc cung cấp thông tin nhân chứng sẽ là chìa khóa để “không ai bị bỏ lại phía sau” trong cuộc hành trình trở về đất mẹ.
Lan tỏa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”
Công tác chăm lo cho người có công tại An Giang không chỉ dừng lại ở những lễ kỷ niệm, mà đã thấm sâu vào đời sống hàng ngày thông qua những con số biết nói. Quỹ “Đền ơn đáp nghĩa” của tỉnh đã huy động được nguồn lực hàng chục tỷ đồng. Trong giai đoạn 2021-2025, tỉnh đã bố trí ngân sách cất mới và sửa chữa nhà ở cho 3.132 hộ gia đình người có công, đảm bảo mọi gia đình chính sách đều có nơi ăn chốn ở ổn định.
Vào mỗi dịp 27/7 hay lễ Tết, các đoàn công tác của tỉnh lại tỏa đi khắp các nẻo đường để thăm hỏi, tặng quà. Những món quà có thể nhỏ về vật chất nhưng lại mang giá trị tinh thần to lớn, giúp các gia đình chính sách cảm thấy luôn được chở che, trân trọng.
Đặc biệt, sức trẻ của An Giang đang kế thừa truyền thống một cách đầy sáng tạo. Những ngày vừa qua, hình ảnh hàng trăm cán bộ, chiến sĩ Công an tỉnh ra quân trong "Ngày Chủ nhật xanh" đã để lại ấn tượng đẹp trong lòng nhân dân. Với chủ đề “Tuổi trẻ Công an An Giang tri ân các Anh hùng, liệt sĩ”, hơn 200 đoàn viên thanh niên đã thực hiện vệ sinh, thay hoa mới cho gần 4.500 mộ phần tại các nghĩa trang liệt sĩ.
Trung tá Trương Văn Quốc, Trưởng Ban Thanh niên Công an tỉnh An Giang, cho biết: “Việc thắp nén hương, thay đóa hoa mới trên mộ phần các liệt sĩ là lời tri ân sâu sắc của thế hệ trẻ. Hoạt động này nhắc nhở chúng tôi về giá trị của hòa bình và trách nhiệm bảo vệ bình yên cho nhân dân.”
Dẫu đã làm được nhiều việc, nhưng lãnh đạo tỉnh An Giang vẫn trăn trở làm sao để đời sống của người có công ngày càng tốt hơn. Trong thời gian tới, tỉnh cam kết tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền các chủ trương, chính sách chăm lo về vật chất và tinh thần, đặc biệt là các chế độ về y tế, việc làm và điều dưỡng.
Bên cạnh đó, việc quản lý, giữ gìn và phát huy hiệu quả các Đền tưởng niệm Anh hùng liệt sĩ cũng được chú trọng, để những nơi này thực sự trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cho các thế hệ mai sau.
Chiến tranh đã lùi vào quá khứ, nhưng đạo lý “Ăn quả nhớ người trồng cây” sẽ mãi là kim chỉ nam cho mọi hành động của Đảng bộ và nhân dân An Giang. Mỗi ngôi nhà được xây mới, mỗi bộ hài cốt được đưa về, mỗi đóa hoa đặt trên mộ phần... đều là những viên gạch xây nên bức tường thành của lòng biết ơn, viết tiếp bản hùng ca bất diệt của vùng đất An Giang anh hùng.
