Vòng chung kết VBA 2026: Cuộc đụng độ đầy duyên nợ

Năm 2026 này, ông thầy người Mỹ đang tràn trề cơ hội làm nên điều tương tự, nhưng trên cương vị "thuyền trưởng" của đội bóng Thủ đô, chạm trán với đối thủ là những người học trò cũ.

Từ cặp đấu giữa thầy và trò

"Tôi chắc chắn cậu ấy (Vũ Thế Cang) sẽ dùng khá nhiều điều để chống lại tôi (cười). Thế nhưng, điều đáng nói là cậu ấy làm việc rất chăm chỉ, và phần lớn tự học, tự trau dồi rất nhiều. Cậu ấy sẽ chuẩn bị báo cáo, lên kế hoạch thật chi tiết cho các cầu thủ, sẽ dốc sức và thậm chí mất ngủ để lên các phương án chiến thuật", huấn luyện viên Hanoi Buffaloes Matt Van Pelt chia sẻ về người trợ lý cũ - Vũ Thế Cang, giờ đã là vị thuyền trưởng mới dẫn dắt Saigon Heat lọt tới vòng chung kết.

Quay trở lại những năm trước đó, sự nghiệp của huấn luyện viên Matt Van Pelt vốn gắn liền với quãng thời gian Saigon Heat thống trị VBA. Không tính cả mùa giải 2021 được tổ chức theo hình thức cách ly tập trung do dịch Covid-19, thầy Matt đã giúp đội bóng áo đỏ có tới ba lần vô địch liên tiếp ở giai đoạn 2020-2023. Và, người theo sát từng bước chân ông trong những năm tháng ấy, là trợ lý trẻ Vũ Thế Cang.

Năm 2025, thầy Matt Van Pelt trở về dẫn dắt Hanoi Buffaloes. Ông tạo nên kỳ tích mà không vị thuyền trưởng nào trước đó có thể hoàn thành: Mang về chiếc cúp vô địch đầu tiên, sau một thập kỷ chờ đợi. Chiến thắng ấy giúp ông trở thành huấn luyện viên thứ 2 trong lịch sử VBA từng vô địch cùng hai câu lạc bộ khác nhau.

Giờ đây, huấn luyện viên Matt Van Pelt đứng trước cơ hội bảo vệ ngôi vương thêm một lần nữa. Muốn làm được điều đó, Hanoi Buffaloes phải đánh bại các học trò cũ, những "cỗ máy" chiến thắng mà thầy Matt từng dày công đào tạo, như "thuyền trưởng" Cang, tay ném Nguyễn Huỳnh Phú Vinh, Võ Kim Bản hay Tim Waale.

"Việc đối đầu với người thầy cũ là điều bản thân mình rất mong chờ, nhưng cũng rất hồi hộp, bởi tất cả những điều mình đã được học, thầy đều nắm rất rõ. Trong cương vị mới, phải đối đầu với người thầy cũ, tôi sẽ cố gắng làm điều gì đó mới mẻ hơn để khiến huấn luyện viên Matt bất ngờ", huấn luyện viên Vũ Thế Cang chia sẻ cảm xúc trước thềm trận chung kết.

Từ phía huấn luyện viên Matt Van Pelt, ông cũng dành cho người trợ lý cũ sự tôn trọng đặc biệt. "Tôi nghĩ Việt Nam cần thêm nhiều huấn luyện viên như Vũ Thế Cang, những người bị cuốn hút hoàn toàn bởi công việc này. Họ thật sự muốn chiến thắng, nỗ lực hoàn thành những công việc cần làm và luôn chú trọng vào từng chi tiết nhỏ. Tôi biết cậu ấy sẽ dốc hết sức, sẽ chuẩn bị tỉ mỉ cho các cầu thủ. Điều đó càng khiến tôi thấy hào hứng hơn, vì tôi biết mình cũng phải chuẩn bị thật kỹ", thầy Matt nhấn mạnh.

Sức hút của hai màu xanh-đỏ

Phải khẳng định, Saigon Heat là đế chế đích thực của bóng rổ Việt Nam. Đội bóng áo đỏ thống trị VBA trong giai đoạn 2019-2024. Riêng, huấn luyện viên Matt Van Pelt trực tiếp dẫn dắt đội bóng từ năm 2020 đến năm 2023.

Để nói về duyên nợ, trước khi bén duyên với Saigon Heat, ông Matt Van Pelt từng đến Thủ đô năm 2017, khoác áo Hanoi Buffaloes để tham dự Thailand Basketball Super League (TBSL). Ký ức của Hà Nội trong ông là những quầy hàng ăn mở lúc 5 giờ sáng, những quán cà-phê náo nhiệt từ 6 giờ.

"Đó chính là Việt Nam, là Hà Nội, cũng như điều mà Thủ đô đại diện, theo trải nghiệm cá nhân tôi. Với tư cách một đội bóng, chúng tôi muốn thể hiện điều đó, muốn khán giả thấy sự kiên cường, không yếu đuối. Chúng tôi chỉ đơn giản là sống sót, tiến bước và tìm cách hoàn thành công việc. Tôi nghĩ tư duy "luôn tìm ra cách" đó rất phù hợp với văn hóa Hà Nội. Do đó, tôi hy vọng toàn đội có thể đại diện cho di sản ấy, và sống đúng theo cách ấy", huấn luyện viên Matt Van Pelt chia sẻ về chiếc "chìa khóa" dẫn tới chiến thắng.

Với người hâm mộ Hanoi Buffaloes, khán giả từng trải qua một thập kỷ ròng rã đợi chờ chức vô địch đầu tay. Dù là một trong năm đội bóng sáng lập VBA từ năm 2016, tập thể áo xanh cứ lầm lũi bước qua từng mùa bóng mà không thể chạm tới chiếc cúp vàng. Họ lần đầu lọt vào chung kết năm 2018, rồi để thua trước Cantho Catfish, tập thể khi đó được đánh giá mạnh nhất lịch sử giải đấu. Bốn năm sau, "Trâu Thủ đô" trở lại chung kết lần thứ 2, để rồi nhận lấy thất bại trước chính Saigon Heat của Matt Van Pelt.

Phải mất tới ba năm, đến mùa giải 2025, khi thầy Matt trở lại dẫn dắt đội bóng, "Trâu Thủ đô" mới lần đầu chạm tay vào chiếc cúp vàng. Họ thậm chí đã càn quét mùa giải chính với kỷ lục 17 trận thắng, đánh bại Saigon Heat 2-0 ở bán kết, rồi hạ Nha Trang Dolphins 3-0 ở chung kết. Đặc biệt, ở mùa giải này, Hanoi Buffaloes một lần nữa phá kỷ lục, nâng tổng số chiến thắng lên con số 19 (với chỉ một lần thất bại duy nhất trước Nha Trang Dolphins).

Một đội bóng chờ đợi 10 năm, từng hai lần tay trắng, giờ lại chễm trệ hai năm liền ở ngôi đầu. Đó là di sản cho thấy sức chống chịu đặc biệt, chú Trâu lì đòn giờ không sợ hãi bất cứ nanh vuốt nào để băng băng về đích. Một bên là những chú hổ Saigon đang khao khát giành lại ngai vàng để phục hưng đế chế cũ. Một bên là thế lực mới, vừa chấm dứt "cơn khát" danh hiệu kéo dài thập kỷ, muốn khẳng định chức vô địch đầu tiên ấy không phải một lần may mắn.

Tới những quân bài tẩy trong tay áo

Nhìn vào bốn lần đọ sức trước đó ở mùa giải 2026, có những trận đấu giữa Hanoi Buffaloes và Saigon Heat chỉ được định đoạt bằng vài điểm cách biệt. Trâu Thủ đô đang nỗ lực xây dựng nhiều phương án tấn công hơn, cũng như cải thiện khả năng ném rổ vòng ngoài khi chủ lực AJ Bramah bị phong tỏa.

Ngược lại, Saigon Heat cũng cho thấy họ không phải đối thủ dễ bắt bài. Dù bị Buffaloes nới rộng cách biệt lên tới 15 điểm ở hiệp cuối cuộc chạm trán đầu tiên của 2 câu lạc bộ ở mùa này, đội bóng không ngừng nhận được nguồn sức mạnh từ Raley Ross, Jamal Mayali, Phú Vinh và Trực Nhân để kéo tỷ số về mốc điểm cân bằng.

Ngoài hai ngôi sao ngoại binh chính đã quá quen mặt là Bramah và Ramiro, Ariyon Williams một mình gánh vác vai trò đầu tàu với 24 điểm, 5 rebound, 9 kiến tạo, suýt chạm mốc triple-double. Đây là lời nhắc thực tế rằng sức mạnh của Hanoi Buffaloes không chỉ nằm trong đôi tay của một người. Phía Saigon Heat, Mathys Kavazian âm thầm trở thành nỗi ám ảnh dưới rổ, với 20 rebound trong cùng trận đấu. Con số hiếm hoi ấy cho thấy cầu thủ trẻ gốc Việt hoàn toàn có thể là ẩn số lớn nhất của huấn luyện viên Vũ Thế Cang, nếu anh được trao nhiều thời gian thi đấu hơn.

Bên phía Hanoi Buffaloes, Đinh Tiến Công, người gắn bó với đội bóng từ những ngày đầu, luôn đóng vai trò như chất keo dính cả tập thể. Dù không phải cái tên đôi công điểm số với các ngoại binh, chính anh lại là người liên tục lôi kéo đối phương vào những pha phạm lỗi, thứ vũ khí âm thầm nhưng hiệu quả trong loạt trận mà mỗi điểm số trên vạch ném phạt sẽ ảnh hưởng tới kết quả thắng thua. Sự bình tĩnh của một cựu binh trong những thời khắc căng thẳng nhất là thứ không bảng thống kê nào có thể đo đếm.

Từ băng ghế dự bị Hanoi Buffaloes, Trần Phi Hoàng Long và Nguyễn Huy Hoàng đang nổi lên như một nguồn ghi điểm bất ngờ. Từng có trận ghi 12 điểm chỉ sau một quãng thời gian ngắn vào sân, tỷ lệ ném hai điểm hiệu quả cùng khả năng tạo dứt điểm không phụ thuộc bóng, Hoàng Long là mẫu cầu thủ có thể lặng lẽ định đoạt hiệp đấu trong lúc các ngôi sao chính đang được nghỉ ngơi. Đây là nhân tố giúp chiều sâu đội hình mà huấn luyện viên Matt Van Pelt vẫn ưa dùng, để bào mòn đối thủ.

Ngược lại, Saigon Heat sở hữu quân bài riêng làm đối trọng dưới rổ. Nguyễn Huỳnh Phú Vinh, trung phong kỳ cựu của "Ông 30", là mẫu cầu thủ hiếm khi rời sân mà không mang về một suất double-double. Số lần bắt bóng bật bảng (rebound) của anh thường xuyên chạm ngưỡng hai con số qua nhiều trận mùa này. Trong loạt trận nhiều khả năng sẽ được định đoạt bởi những pha tranh chấp bóng dưới rổ, chính người đàn ông ít được nhắc tên này mới là bức tường mà Hanoi Buffaloes buộc phải tính toán theo kèm kỹ lưỡng, cả ở những tình huống ném xa ngoài vạch ba điểm.

Sức mạnh tâm lý sẽ quyết định ai là nhà vô địch

"Nghe hơi lạ khi nói điều này, nhưng chúng tôi phải mang tâm thế là kẻ đi săn, chứ không phải con mồi. Chúng tôi luôn giữ sự khao khát đó, cái gai góc trên vai, để thật sự tấn công Saigon Heat và cống hiến hết khả năng. Tôi tin chắc mọi đội khác cũng làm vậy", huấn luyện viên Matt Van Pelt chia sẻ.

Thực tế, chính trận thua trước Nha Trang Dolphins mùa này đã giúp cho tập thể Hanoi Buffaloes khiêm tốn hơn, thay vì tự mãn nếu bất bại. Do đó, việc thua một trận, được thầy Matt xem như điều hoàn hảo, và là điều tốt nhất có thể xảy ra. Đặc biệt khi mỗi trận gặp Saigon Heat đều là những cuộc đấu cách biệt một, hai lượt bóng, ranh giới mong manh ấy, vừa tự tin vừa hiểu mình cũng có thể thua, mang đến sự cân bằng quan trọng cho các tay ném Thủ đô trước trận chung kết.

Song, từ vòng playoffs, đặc biệt là vòng chung kết, đây mới được xem như mùa giải thật sự. Những thứ diễn ra trước đây không còn quá nhiều quan trọng, chỉ mang tính chất tham khảo, giống như những cuộc đấu khởi động để hai bên hiểu cách chơi của nhau.

Brandis Raley-Ross nhấn mạnh: "Tỷ số giờ là 0-0. Tất cả những gì các bạn làm trong quá khứ không còn mang nhiều ý nghĩa nữa. Tôi rất mong chờ cặp đấu Saigon Heat và Hanoi Buffaloes sắp tới. Về AJ Bramah, phải dành sự tôn trọng cho anh ấy, năm nay anh ấy chơi rất hay ở VBA, nhưng tôi vẫn sẽ làm những điều tôi cần phải làm. Mục tiêu tôi đến đây là giành chức vô địch. Tôi đến để dẫn dắt Saigon Heat và chúng tôi có đủ khả năng để làm điều đó".

Còn với thầy Matt, ông khẳng định bản thân muốn kết thúc vòng chung kết chỉ trong ba trận, bởi đội bóng muốn mọi thứ thuận lợi nhất có thể cho, dù biết không có gì dễ dàng trong loạt trận này. Song, điều quan trọng là toàn đội đang nghĩ về trận đấu đầu tiên, tìm cách chiến thắng và vượt qua từng trận một.

Bây giờ, tiếng trống vang và cờ vẫy cuồng nhiệt của Hanoi Buffaloes sẽ trở thành điểm tựa tinh thần cho những học trò của ông Matt Van Pelt. Còn huấn luyện viên Vũ Thế Cang, cũng sẽ có cơ hội quý giá của riêng mình, để tạo dựng tên tuổi tại đấu trường bóng rổ chuyên nghiệp Việt Nam, với tư cách nhà cầm quân đối lập.

Một người thầy trở về nơi mình từng ra đi, còn học trò đang mang theo khát khao viết nên chiến thắng lịch sử. Ai là người sẽ viết tiếp chương mới trong mối duyên nợ giữa hai màu xanh-đỏ xuyên suốt hơn một thập kỷ, câu trả lời sẽ có vào lúc 19 giờ thứ Bảy, tại Nhà thi đấu Tây Hồ.