Văn hóa xếp hàng

Thật đáng buồn khi chứng kiến cảnh tượng hàng trăm người, trong đó có nhiều bạn trẻ chen lấn, xô đẩy, tranh cãi nhau chỉ vì giành đổi một chiếc mũ bảo hiểm trong chương trình khuyến mãi của một doanh nghiệp, thậm chí chỉ để gửi xe, hay mua một chiếc bánh... Cách đây chưa lâu, có trung tâm thương mại bị vỡ cả cửa kính vì khách hàng xô nhau mua sản phẩm giảm giá và có trường học đổ cả cổng vì phụ huynh chen đăng ký học cho con. Gần như bất cứ chỗ nào có đám đông cần xếp hàng thì ở đó dễ xảy ra sự chen lấn, hỗn loạn.

Không chỉ vậy, thói vị kỷ, thiếu ý thức của nhiều người còn được thể hiện ngay trước những vị khách nước ngoài. Gần đây nhất, những hình ảnh, đoạn băng ghi lại cảnh không ít người tranh giành lấy quà tặng tại một triển lãm đồ Hàn Quốc ở TP Hồ Chí Minh và một chương trình tài trợ của Ðại sứ quán Hà Lan tại Hà Nội, được phát tán rộng rãi, một lần nữa khiến dư luận xã hội bức xúc.

Chuyện xếp hàng tưởng chừng chỉ là một việc nhỏ, nhưng qua đó có thể nói lên nhiều điều. Ðôi khi, những người sống có ý thức, có văn hóa, tuân theo hàng lối, nhắc nhở người khác thường bị thua thiệt, thậm chí bị coi là khác người. Chính tâm lý đó cũng góp phần không nhỏ khiến văn hóa xếp hàng, ứng xử nơi công cộng không được coi trọng.

Có ý kiến cho rằng, phải tăng cường các biện pháp bố trí nhân viên an ninh, dùng ba-ri-e chắn để tạo thành hàng lối và từ chối phục vụ hoặc mời ra khỏi hàng những người có hành vi thô lỗ, chen ngang. Nhẹ hơn một chút thì phải đặt biển cảnh báo, nhắc nhở ở nơi công cộng. Những cách làm đó đều đúng, tuy nhiên vẫn chỉ là những biện pháp tình thế, mang tính hình thức. Ðiều quan trọng nhất vẫn là nhận thức của mỗi người. Mà để thay đổi, tác động được cần một quá trình nghiêm túc, lâu dài, bắt đầu từ những việc nhỏ nhặt và ngay từ trong mỗi gia đình, nhà trường. Người lớn nhất thiết phải làm gương trong hành vi, thái độ ứng xử cho thế hệ trẻ, như cha mẹ với con cái, thầy cô với học trò, anh chị với các em. Ý thức từ mỗi người sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho công việc chung. Văn hóa xếp hàng không chỉ thể hiện sự văn minh, ứng xử nơi công cộng chính là cách thể hiện sự tôn trọng cộng đồng và bản thân mỗi người.