Các cuộc tấn công đáp trả lẫn nhau giữa lực lượng Houthi và quân đội chính phủ Yemen leo thang làm dấy lên lo ngại thỏa thuận ngừng bắn ở quốc gia trên Bán đảo Arab này đổ vỡ.

Đại diện các nước thành viên Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc nhấn mạnh bạo lực đang làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhân đạo tại Yemen.

Ủy ban An ninh quốc gia và Chính sách đối ngoại thuộc Quốc hội Iran đã thông qua các nội dung khái quát của dự luật về quản lý Eo biển Hormuz và Vịnh Péc-xích, trong đó đề xuất giao cho chính phủ phối hợp các lực lượng vũ trang bảo đảm an ninh hàng hải, an toàn hàng hải và bảo vệ môi trường tại khu vực chiến lược này.

Ngày 26/7, Iran cho biết, nước này và Oman đã đạt được một số tiến triển trong các cuộc đàm phán liên quan hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz, tuy nhiên Tehran không nêu rõ có chấp nhận đề xuất hiện đang được đưa ra hay không.

Ngày 23/7, Đại diện cấp cao của Liên minh châu Âu (EU) về chính sách đối ngoại, bà Kaja Kallas, đã yêu cầu lực lượng Houthi ở Yemen ngừng các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền di chuyển trên Biển Đỏ sau khi có 2 tàu của Saudi Arabia bị lực lượng này tấn công.

Liên hợp quốc bày tỏ quan ngại sâu sắc trước nguy cơ căng thẳng leo thang trên tuyến hàng hải ở Biển Đỏ sau lời đe dọa phong tỏa của lực lượng Houthi ở Yemen nhằm vào Saudi Arabia, đồng thời kêu gọi tất cả các bên kiềm chế, giải quyết bất đồng thông qua đối thoại và ngoại giao.

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông và châu Phi, Oman và Iran ngày 11/7 đã nhất trí tiếp tục tiến trình đàm phán kỹ thuật và chính trị về việc lưu thông qua Eo biển Hormuz.

Theo Tân Hoa xã và tin nước ngoài, Trung tâm Thông tin Hàng hải liên hợp (JMIC) do Mỹ dẫn đầu đã nâng mức độ đe dọa an ninh hàng hải tại Eo biển Hormuz từ mức “trung bình” lên mức “đáng kể”, sau khi xảy ra các vụ tấn công vào các tàu thương mại trong vùng biển gần Eo biển Hormuz.

Truyền thông khu vực ngày 25/6 đưa tin, một tàu hàng treo cờ Singapore đã bị tấn công khi đang di chuyển qua eo biển Hormuz, làm gia tăng lo ngại về nguy cơ đổ vỡ thỏa thuận tạm thời giữa Mỹ và Iran nhằm bảo đảm an toàn hàng hải tại tuyến vận tải chiến lược này.

Ngày 15/6, tại Trụ sở Liên hợp quốc ở New York (Hoa Kỳ), Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ chủ trì phiên khai mạc Hội nghị lần thứ 36 các quốc gia thành viên Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (Hội nghị SPLOS) trên cương vị Chủ tịch SPLOS 35.

Theo phóng viên TTXVN tại châu Phi, các chuyên gia an ninh hàng hải cảnh báo tình trạng cướp biển ngoài khơi Somalia đang có xu hướng trỗi dậy trở lại trong bối cảnh bất ổn chính trị trong nước, cắt giảm viện trợ quốc tế và chiến sự tại Trung Đông khiến cán cân an ninh khu vực bị xáo trộn.

Tại cuộc điện đàm với Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae kêu gọi Iran bảo đảm tất cả tàu thuyền, cả tàu thuyền từ Nhật Bản và các nước châu Á, có thể lưu thông qua Eo biển Hormuz một cách tự do, an toàn; đồng thời mong muốn Iran và Mỹ giảm leo thang căng thẳng tại Trung Đông thông qua đối thoại.

Iran khẳng định không áp phí quá cảnh tại eo biển Hormuz, song cho biết việc thu phí dịch vụ hàng hải là cần thiết nhằm bảo đảm an ninh và quản lý giao thông trên tuyến vận tải chiến lược này.

Tình hình tại Eo biển Hormuz tiếp tục diễn biến phức tạp sau khi Iran tấn công 3 tàu gần eo biển này và bắt giữ 2 tàu khác để đáp trả việc Mỹ phong tỏa các cảng biển của Iran cũng như chặn bắt tàu Iran.

Căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục leo thang khi xuất hiện thêm các vụ nổ súng và bắt giữ tàu giữa lúc đàm phán Mỹ - Iran bế tắc.

Iran tuyên bố duy trì kiểm soát eo biển Hormuz cho đến khi xung đột chấm dứt hoàn toàn, trong bối cảnh căng thẳng với Mỹ tiếp tục gia tăng.

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Đại diện Phái đoàn Thường trực Việt Nam tại Liên hợp quốc khẳng định, Việt Nam ủng hộ lập trường và quan tâm chung của ASEAN đối với tình hình Trung Đông, thể hiện qua hai Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao đặc biệt và Tuyên bố của các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN vừa qua về vấn đề này.

Tuyên bố mới từ lãnh tụ Iran Mojtaba Khamenei về “giai đoạn mới” tại eo biển Hormuz tiếp tục làm gia tăng lo ngại về an ninh hàng hải khu vực.

Hội nghị trực tuyến do Bộ trưởng Ngoại giao Anh Yvette Cooper chủ trì ngày 2/4, với sự tham gia của đại diện hơn 40 quốc gia và các tổ chức quốc tế, nhằm tìm giải pháp khôi phục lưu thông tại eo biển Hormuz.

Khoảng 40 quốc gia đã tham gia thảo luận nhằm tìm giải pháp mở lại eo biển Hormuz sau khi tuyến hàng hải quan trọng này bị gián đoạn do căng thẳng khu vực.

Bộ Ngoại giao đã và đang tích cực trao đổi, thúc đẩy các bên liên quan bảo đảm an ninh, an toàn và tạo điều kiện thuận lợi cho các tàu, thuyền viên Việt Nam đi qua eo biển Hormuz.

Iran có kế hoạch thu phí đối với các tàu đi qua eo biển Hormuz bao gồm thiết lập hệ thống thu phí bằng đồng rial, đồng thời cấm tàu của Mỹ và Israel đi qua eo biển này.

Các chuyên gia cảnh báo việc bảo vệ hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz đang đối mặt nhiều thách thức lớn do năng lực quân sự của Iran.

Hội nghị có thể được tổ chức tại London hoặc Portsmouth, với mục tiêu hình thành một liên minh quốc tế đủ sức “mở một hành lang an toàn” cho tàu thương mại.

Ngày 19/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump có cuộc hội đàm với Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đang có chuyến thăm chính thức Mỹ đầu tiên kể từ khi nhậm chức.

Hàng loạt vụ tấn công bằng tên lửa, UAV và các sự cố trên biển được ghi nhận tại nhiều quốc gia trong khu vực Vùng Vịnh, trong đó, các tiếng nổ lớn đã được ghi nhận tại trung tâm thành phố Dubai.

Đêm 4/3 (giờ địa phương), quân đội Israel thông báo đã tiến hành thêm 1 làn sóng không kích mới tại thủ đô Tehran, nhằm vào các mục tiêu và cơ sở hạ tầng quân sự của Iran.

Ngày 17/2, Iran thông báo tạm đóng một phần eo biển Hormuz trong vài giờ vì “biện pháp an ninh” khi lực lượng Vệ binh Cách mạng tiến hành tập trận, động thái cũng trùng thời điểm Tehran và Washington bắt đầu vòng đàm phán hạt nhân gián tiếp tại Geneva, Thụy Sỹ do Oman làm trung gian.

Nga cáo buộc NATO đang chuẩn bị các biện pháp phong tỏa hàng hải nhằm vào Moskva tại khu vực Baltic và Bắc Cực.