Châu Âu thúc đẩy cam kết chống khủng bố

Cam kết nêu trên được đưa ra tại một hội nghị diễn ra tại thủ đô Brussels (Bỉ), với sự tham dự của 32 nhà lãnh đạo và 60 phái đoàn của 50 nước trên thế giới. Tại hội nghị, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã kêu gọi nỗ lực hơn nữa để giúp khu vực Sahel chống khủng bố khi khu vực này đang bị biến thành căn cứ hoạt động buôn người, ma túy và vũ khí. Tổng thống Niger Muhammadu Buhari hoan nghênh gói viện trợ, đồng thời cũng cho rằng khoản tài trợ này chỉ có thể duy trì hoạt động của lực lượng chống khủng bố G5 Sahel (gồm các nước Burkina Faso, Sát, Mali, Mauritanie và Niger) trong thời gian một năm, dựa trên nhu cầu hiện nay. Ông đề nghị các nước cần đưa ra một hình thức tài trợ liên tục cho G5 Sahel, đồng thời đưa lực lượng này nằm dưới sự quản lý của Liên hợp quốc.

G5 Sahel được hình thành với mục tiêu xây dựng lực lượng tinh nhuệ gồm 5.000 binh sĩ tới giữa năm 2018 cùng chiến đấu chống các nhóm tay súng cực đoan, với sự hỗ trợ của 4.000 binh sĩ Pháp được triển khai tới Mali từ năm 2013 và 12 nghìn binh sĩ của Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc tại Mali (MINUSMA). Lực lượng G5 Sahel đã bắt đầu thực hiện nhiệm vụ đầu tiên từ tháng 11-2017 với sự hỗ trợ của Pháp, đến nay đã thiết lập được một trụ sở và hệ thống chỉ huy, cũng như tiến hành các chiến dịch ở khu vực giao cắt giữa Mali, Niger và Burkina Faso. Ngoài chống khủng bố, lực lượng này chịu trách nhiệm giải quyết các mạng lưới buôn lậu và người nhập cư bất hợp pháp hoạt động ở vùng Sahara. Việc triển khai lực lượng tại chỗ càng trở nên cấp bách sau khi nguồn tin an ninh và quân sự phương Tây trong thời gian qua liên tục thông báo phát hiện dấu hiệu các nhóm Hồi giáo cực đoan đang đẩy mạnh liên kết với nhau tại khu vực Sahel. Tuy nhiên, việc triển khai còn nhiều khó khăn do cả năm quốc gia tham gia lực lượng này đều thuộc diện nghèo nhất thế giới với quân đội không được trang bị đầy đủ. Pháp, quốc gia ủng hộ chính của ý tưởng G5 Sahel, đang đi đầu các nỗ lực huy động tài chính cho lực lượng này.

G5 Sahel đang tìm kiếm khoản viện trợ 400 triệu ơ-rô để thực hiện nhiệm vụ dọc các biên giới vùng sa mạc, trong đó gần Libya, điểm xuất phát chính được hàng nghìn người di cư châu Phi sử dụng trên hành trình vượt biển sang châu Âu. Tuy nhiên, châu Âu cho rằng, hỗ trợ về chính trị và viện trợ phát triển cũng đóng vai trò quan trọng tại khu vực bị tàn phá bởi đói nghèo, khí hậu khắc nghiệt, thiếu lương thực và khủng hoảng y tế này. Trong giai đoạn 2014-2020, EU đã viện trợ phát triển gần tám tỷ ơ-rô nhằm giúp cải thiện tình hình an ninh và kinh tế của các nước tại đây, qua đó góp phần giảm số người tìm cách di cư sang châu Âu cũng như ngăn nguy cơ Sahel trở thành "sào huyệt" cho các tay súng cực đoan âm mưu tiến công phương Tây. Trong một sự kiện bên lề hội nghị cấp cao EU tại Bỉ, các nhà lãnh đạo châu Âu thông báo cấp thêm 50 triệu ơ-rô cho quỹ tài trợ G5. Theo Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Jean-Claude Juncker, an ninh và phát triển phải cùng được chú trọng tại khu vực Sahel. Ðại diện cấp cao của EU về chính sách an ninh và đối ngoại Federica Mogherini cũng tiết lộ nhiều cam kết tài trợ riêng khác từ các quốc gia cũng sẽ sớm được đưa ra.