Tái sinh những phận người lạc lối

Từng là "điểm nóng" về an ninh trật tự, xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai đang bước thay đổi nhờ sự cộng hưởng giữa chính sách và lòng dân. Trong đó, các ngành, đoàn thể cùng chung tay hỗ trợ người lầm lỡ tái hòa nhập và xem đây là "chìa khóa" để từng bước chuyển hóa địa bàn nóng về an ninh trật tự ở địa phương. Một trong những giải pháp đang đem lại hiệu quả là sử dụng nguồn vốn tín dụng chính sách hỗ trợ người chấp hành xong án về địa phương sinh sống.

Thiếu tá Nguyễn Thanh Lâm, Cán bộ Cảnh sát khu vực Công an xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai cho biết: “Sự chuyển hóa nằm ở những con số tội phạm được kéo giảm, hay việc giữ vững tiêu chí 19 về an ninh trật tự và mà hiện hữu ngay trong từng vườn cây, nếp nhà. Những thanh niên từng một thời lầm lỡ nay đã trở thành những "triệu phú nông dân", tay lấm chân bùn nhưng tự tin làm giàu trên mảnh đất quê hương. Không chỉ tự vươn lên, họ còn bắt tay nhau chia sẻ bí quyết sản xuất, cùng nhau nâng cao tiêu chí thu nhập, bước tiếp chặng đường còn lại cùng quê hương. Đơn cử như Nguyễn Thành Nam, tại thôn 7, xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai. Sau khi chấp hành án xong, được hỗ trợ nguồn vốn chính tín dụng chính sách, Nam đã chuyển đổi sản xuất, lựa chọn cây trồng chủ lực theo hướng giá trị cao và bền vững”.

Năm 2021 được coi là trang mới của Nguyễn Thành Nam khi trở về quê và được chính quyền địa phương quan tâm, hỗ trợ phát triển kinh tế gia đình. Từ 50 triệu đồng vốn tín dụng chính sách, Nam đã mạnh dạn chuyển đổi vườn điều già cỗi cho thu nhập để chuyển sang trồng sầu riêng.

Nguyễn Thành Nam cho biết: “Những ngày đầu chăm sóc vườn sầu riêng là chuỗi ngày đầy gian nan, đòi hỏi sự kiên trì và tỉ mỉ. Từ khâu cải tạo đất, chọn giống đến lắp đặt hệ thống tưới, mọi công đoạn đều cần thời gian và công sức. Cây non dễ bị sâu bệnh, thời tiết thất thường khiến người trồng luôn thấp thỏm. Có những lúc tưởng chừng phải bỏ cuộc, nhưng bằng ý chí và niềm tin, người nông dân vẫn bền bỉ bám vườn, chắt chiu từng giọt mồ hôi để nuôi dưỡng hy vọng cho mùa trái ngọt sau này.

Từ những ngày đầu, Nam xác định đi theo hướng sản xuất sầu riêng hữu cơ để nâng cao giá trị sản phẩm và phát triển lâu dài. Anh tận dụng phân chuồng ủ hoai, kết hợp chế phẩm vi sinh để cải tạo đất, hạn chế tối đa phân bón hóa học. Đồng thời, chú trọng hệ thống tưới nhỏ giọt để tiết kiệm nước và kiểm soát dinh dưỡng cho cây. Trong phòng trừ sâu bệnh, Nam ưu tiên các biện pháp sinh học, sử dụng bẫy và thuốc thảo mộc thay vì phụ thuộc vào hóa chất.

Sau sáu năm kiên trì chăm sóc, một hét-ta sầu riêng của Nam đang bước vào giai đoạn cho thu khoảng tám tấn/vụ. Với giá bán xô trung bình khoảng 50.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí Nam thu về hơn 200 triệu/năm. Với kinh nghiệm hiện có, Nam tiếp tục mở rộng diện tích sầu riêng để kinh tế gia đình ngày một vững hơn.

Còn hành trình làm lại cuộc đời của anh Nguyễn Trung Thành ở Thôn 7 (xã Long Hà) bắt đầu từ năm 2017 sau khi tái hòa nhập cộng đồng. Nhờ nguồn vốn tín dụng chính sách, Thành chọn nuôi gà làm bước đi đầu tiên. Dù năm 2018 mô hình này đã bắt đầu cho lợi nhuận, nhưng thực tế chăn nuôi bộc lộ nhiều bất cập, nhất là quá phụ thuộc vào đơn vị cung ứng con giống và chi phí thức ăn công nghiệp ngày càng tăng cao đã khiến lợi nhuận bị bào mòn.

Sau nhiều thời gian tìm hiểu và học hỏi, Thành quyết định chuyển dịch sang nuôi dúi thương phẩm. Bởi nuôi dúi mình chủ động được nguồn thức ăn và đầu ra luôn ổn định. Nguyễn Trung Thành cho biết: “Với mô hình này, người nuôi không còn phải lo lắng về việc phụ thuộc vào cám công nghiệp hay biến động giá cả từ thị trường cung ứng. Không chỉ tiết kiệm chi phí, việc chăm sóc dúi cũng không tốn quá nhiều thời gian, giúp tôi có điều kiện để chăm sóc gia đình cũng như cây trồng trong vườn.

Từ nguồn vốn tín dụng chính sách, Thành khởi nghiệp với 10 cặp dúi giống. Khi thấy vật nuôi thích nghi tốt, Thành mạnh dạn tái đầu tư, tăng đàn. Lúc đỉnh điểm, trang trại của Thành duy trì quy mô từ 300-400 con. Nguyễn Trung Thành cho biết, thị trường đầu ra của con dúi hiện nay rất rộng mở, từ cung cấp con giống đến bán dúi thương phẩm đều đạt hiệu quả cao do ít sự cạnh tranh. Trung bình, một cặp dúi bố mẹ từ lúc sinh ra đến khi sinh sản mất khoảng 12 tháng, mỗi năm đẻ được ba lứa, mang lại lợi nhuận dao động từ 15-18 triệu đồng.

Không dừng lại ở đó, với tư duy nhạy bén của một thanh niên dám nghĩ dám làm, anh Thành tiếp tục phát triển mô hình “đa con” để tận dụng tối đa nguồn lực. Lợn rừng và dê đã được anh Thành kết hợp nuôi xen kẽ. Từ nguồn vốn chính sách ban đầu, bằng sự kiên trì và sáng tạo, anh Nguyễn Trung Thành đã xây dựng thành công một hệ sinh thái chăn nuôi hiệu quả.

Thực tế tại Long Hà cho thấy, dòng tín dụng chính sách đang tạo ra một “tác động kép” mạnh mẽ: Vừa thúc đẩy kinh tế, vừa chuyển hóa tâm lý tội phạm. Không chỉ dừng lại ở cây sầu riêng như anh Nam, nhiều thanh niên đã mạnh dạn tư duy khác biệt với các mô hình mới. Những mô hình này đang trở thành các "vệ tinh" kinh tế hiệu quả, đóng góp trực tiếp vào tiêu chí thu nhập của xã nông thôn mới.

Ông Nguyễn Minh Tú, Phó Giám đốc Phòng giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội Phú Riềng (xã Phú Riềng, tỉnh Đồng Nai) cho biết: Cụ thể hóa Quyết định 22 của Thủ tướng Chính phủ, đơn vị đã tiếp sức cho 105 trường hợp tại bốn xã tiếp cận nguồn lực này. Với mức vay cao nhất là 100 triệu đồng, quy trình thẩm định được phối hợp chặt chẽ giữa công an, chính quyền và các hội đoàn thể để bảo đảm vốn đi đúng địa chỉ, đúng mục đích.

Đặc biệt, một điểm sáng đầy nhân văn tại địa phương chính là tinh thần tương trợ. Những người đi trước khi đã ổn định cuộc sống lại sẵn sàng quay lại hỗ trợ con giống, chia sẻ kỹ thuật cho người đi sau. Cứ thế, một "vòng tròn hỗ trợ" bền vững được hình thành, lan tỏa giá trị nhân đạo sâu sắc giữa cộng đồng.

Ông Lê Xuân Hà, Trưởng thôn 7 (xã Long Hà) cho biết, từ một “điểm nóng” về an ninh trật tự, diện mạo thôn đã thay đổi tích cực nhờ sự đồng hành kịp thời của Ngân hàng Chính sách xã hội đối với nhóm đối tượng tái hòa nhập cộng đồng. Hiện nay, nhiều công dân chấp hành xong án phạt tù đang tiếp cận nguồn vốn ưu đãi này và đều phát triển kinh tế rất tốt.

Có thể thấy, từ những chủ trương, chính sách của Đảng và được triển khai bằng sự tận tâm và đồng hành của cả hệ thống chính trị, những mảnh đời từng lầm lỡ đã bước qua chính mình để viết tiếp tương lai bằng chính nghị lực của mình. Ở xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai hôm nay, sự bình yên không chỉ được đo bằng con số tội phạm giảm, mà còn hiện hữu trong những vườn cây trĩu quả, những mái ấm đủ đầy và những con người biết vươn lên từ quá khứ.

Hành trình ấy thêm một lần khẳng định: chỉ cần được trao cơ hội và đặt niềm tin, ai cũng có thể làm lại cuộc đời, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển, nghĩa tình và không ai bị bỏ lại phía sau.