Mỗi vùng có thế mạnh sản xuất riêng để hình thành các sản phẩm chủ lực. Tuy nhiên, sự gắn kết, hợp lực phát triển giữa các địa phương còn hạn chế, chưa khai thác tối đa tiềm lực của từng địa phương.
Thiếu liên kết thị trường trong khu vực
Với lợi thế vùng nguyên liệu nông sản, dược liệu phong phú, nhiều doanh nghiệp miền núi tỉnh Quảng Ngãi mở rộng quy mô sản xuất và tìm kiếm thị trường để nâng sản lượng, doanh thu. Tuy nhiên, việc tìm kiếm đối tác, liên kết sản xuất, tiêu thụ còn khó khăn.
Mỗi năm, Công ty cổ phần dược liệu Lâm Thịnh, xã Đăk Tô chế biến hơn 20 tấn đẳng sâm và các loại dược liệu khác. Từ nguồn dược liệu hồng đẳng sâm, gừng, nghệ, cà-phê, công ty sản xuất các sản phẩm chủ lực như trà, sâm sấy khô, sâm dẻo, rượu, cung ứng thị trường trong và ngoài tỉnh.
Sau sáp nhập tỉnh, đơn vị muốn tìm kiếm thị trường tiêu thụ ở vùng biển, các khu kinh tế, khu công nghiệp. Giám đốc công ty Lâm Thị Kim Oanh cho biết, các sản phẩm dược liệu đặc trưng vùng cao nguyên có tiềm năng tại thị trường đồng bằng, vùng biển, nơi có các khu kinh tế, khu công nghiệp lớn. Tuy nhiên, việc tìm kiếm đơn vị, nhà phân phối giữa các vùng, tỉnh, thành phố chưa được đẩy mạnh do thiếu liên kết, đầu mối hợp tác.
Khu vực miền trung-Tây Nguyên có tiềm năng và điều kiện thuận lợi để giao thương nội vùng và với các nước trong khu vực. Trong đó, ngành công thương đóng vai trò quan trọng thúc đẩy liên kết, giao thương. Theo thống kê, từ đầu năm đến nay, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng toàn khu vực tăng 17,7%; kim ngạch xuất khẩu tăng 17,1% so với cùng kỳ năm 2025.
Nhiều địa phương tập trung thu hút đầu tư, phát triển những sản phẩm tương tự nhau nhưng chưa kết nối chặt chẽ về vùng nguyên liệu, công nghiệp chế biến, hệ thống phân phối và thị trường tiêu thụ. Theo các nhà quản lý, khi mỗi nơi phát triển theo một hướng riêng, lợi thế của địa phương này chưa trở thành đầu vào, động lực cho địa phương khác; doanh nghiệp cũng phải tự tìm kiếm đối tác, thị trường và tổ chức nhiều khâu trong chuỗi sản xuất, kinh doanh.
Phó Giám đốc Sở Công thương tỉnh Quảng Ngãi Võ Quốc Hùng cho rằng, sự thiếu kết nối thể hiện khá rõ trong hoạt động thương mại điện tử. Nhiều địa phương đã đưa sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP lên các sàn trực tuyến, tổ chức quảng bá, livestream bán hàng. Tuy nhiên, mở gian hàng mới chỉ là bước đầu. Để sản phẩm tiếp cận thị trường rộng hơn, các địa phương cần kết nối dữ liệu, truy xuất nguồn gốc, kho vận, hệ thống phân phối và chăm sóc khách hàng.
“Liên kết vùng trong thương mại điện tử không chỉ là kết nối một sản phẩm hay tổ chức một hoạt động quảng bá chung mà phải kết nối đồng bộ về dữ liệu, logistics, nền tảng thị trường và công tác quản lý nhà nước. Do vậy, cần chuyển từ cách làm riêng lẻ sang xây dựng hệ sinh thái thương mại điện tử liên vùng”, ông Hùng nhấn mạnh.
Hợp tác, tương trợ khai thác lợi thế
Nếu các tỉnh miền trung có lợi thế về công nghiệp, cảng biển, logistics thì vùng Tây Nguyên có thế mạnh về nông nghiệp, nguồn nguyên liệu và năng lượng. Đây là những lợi thế có thể bổ trợ cho nhau, hình thành chuỗi liên kết từ cung ứng nguyên liệu, chế biến, sản xuất đến vận chuyển, xuất khẩu.
Để khai thác tối đa tiềm năng, các địa phương cần hỗ trợ sản xuất, kinh doanh, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp; đẩy mạnh xúc tiến thương mại, khuyến công, phát triển công nghiệp hỗ trợ; tăng cường hợp tác trong công nghiệp, thương mại, xuất nhập khẩu và logistics. Đồng thời, trao đổi thông tin, kết nối cung-cầu, hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm đối tác, cung ứng và tiêu thụ sản phẩm, khai thác lợi thế về nguyên liệu, giao thông, cửa khẩu và cảng biển.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Đức Tâm cho rằng, các địa phương cần thay đổi tư duy hợp tác, tránh cạnh tranh lẫn nhau về sản phẩm và nguồn lực. Thay vì tìm cách thu hút, phát triển mọi lĩnh vực, mỗi địa phương cần xác định rõ thế mạnh của mình để phối hợp, bổ trợ cho các địa phương khác. “Quảng Ngãi không đặt mục tiêu trở thành trung tâm của vùng mà trở thành điểm kết nối tin cậy giữa Tây Nguyên với vùng duyên hải, ra khu vực và thế giới, giữa nguyên liệu với chế biến, giữa sản xuất với thị trường”, đồng chí Nguyễn Đức Tâm khẳng định.
Năm 2027, các tỉnh, thành phố khu vực miền trung-Tây Nguyên đặt mục tiêu chỉ số sản xuất công nghiệp tăng trên 10%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt khoảng 2.090 nghìn tỷ đồng, kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 45,405 tỷ USD. Để đạt mục tiêu, các địa phương cần nâng cao hiệu quả phối hợp, sử dụng nguồn lực và tổ chức thị trường. Nỗ lực của từng địa phương sẽ khó phát huy hiệu quả nếu thiếu sự liên kết toàn vùng; cần chủ động nhận diện những điểm nghẽn chung, phối hợp tháo gỡ khó khăn và tăng cường kết nối với thị trường trong nước, quốc tế.