Kỷ niệm 85 năm cuộc đấu tranh lưu huyết tại nhà ngục Kon Tum

Nhà ngục Kon Tum là nơi giam giữ tù chính trị được lập sớm nhất khu vực Tây Nguyên do thực dân Pháp xây dựng từ những năm 1915-1917. Năm 1929, thực dân Pháp bắt đầu đưa tù nhân chính trị từ nơi khác về giam giữ tại đây với âm mưu thâm độc là vừa cách ly tù chính trị với phong trào cách mạng ở miền xuôi, đồng thời lợi dụng lam sơn chướng khí, lao động khổ sai, ăn uống kham khổ để giết dần, giết mòn người tù chính trị.

Chỉ trong vòng sáu tháng, từ tháng 12-1930 đến tháng 6-1931 đã có trên 170 trong số 500 người tù hy sinh ở chốn rừng thiêng nước độc này. Trong ba năm (từ năm 1930 đến 1933), nhà Lao Trong đã chứng kiến nhiều tội ác của thực dân Pháp và sự hy sinh của gần 300 chiến sĩ cách mạng trong tổng số 500 tù chính trị được đưa lên Kon Tum.

Một trong những sự kiện lịch sử phản ánh tinh thần đấu tranh kiên cường của người tù cộng sản trước sự đàn áp dã man của thực dân Pháp đó là cuộc đấu tranh lưu huyết diễn ra vào ngày 12-12-1931.

Các chiến sĩ Sư đoàn 10 xem mô hình nhà ngục Kon Tum tại khu lưu niệm di tích.

Sau sáu tháng khổ sai làm đường 14, thực dân pháp âm mưu cưỡng bức tù nhân đi làm đường Đăk Sút, Đăk Pao (huyện Đắc Glây hiện nay), các tù chính trị ở lao trong và lao ngoài dưới sự lãnh đạo của chi bộ Đảng đã hạ quyết tâm: “ Muốn sống không có con đường nào khác ngoài con đường đấu tranh mà Đảng đề ra. Muốn bảo đảm cuộc đấu tranh thắng lợi, nhất định chúng ta phải làm cho anh em đoàn kết, nhất trí, quyết tâm cao. Phải đấu tranh bền bỉ, có kế hoạch, chu đáo…”.

Với ý chí ấy, tù nhân ở lao ngoài kiên quyết phản đối, thà chết tại chỗ không đi làm đường nữa và đã bị cai ngục khủng bố dã man. Sáng 12-12-1931, cai ngục đã xả súng vào những người tù chính trị, chỉ trong vài phút đã bắn chết tám người trong số 40 người tham gia cuộc đấu tranh. Phản đối sự đàn áp tàn bạo trên, tù chính trị đã đấu tranh tuyệt thực kéo dài năm ngày, từ ngày 12 đến ngày 16-12-1931.

Tuy cuộc đấu tranh bị thực dân Pháp đàn áp đẫm máu, nhưng kết quả đạt được rất vẻ vang đã buộc địch phải thay đổi chế độ cai trị hà khắc và chấp nhận nhượng bộ theo yêu sách của tù chính trị đưa ra, từ bỏ bóc lột sức lao động của tù chính trị làm đường 14, hủy bỏ hoàn toàn nhà ngục Kon Tum vào năm 1934. Điều này chứng minh sự thừa nhận thất bại của thực dân Pháp trước tinh thần đấu tranh quyết tử của tù chính trị và nhân dân các dân tộc tỉnh Kon Tum.

Đặc biệt, từ trong phong trào đấu tranh của các tù chính trị tại nhà ngục Kon Tum đã ra đời cơ sở Đảng sớm nhất ở Tây Nguyên. Chi bộ Đảng đầu tiên được thành lập vào tháng 9 năm 1930 với tên gọi là “Chi Bộ Binh” được hình thành trong hàng ngũ của địch, phản ánh sự phát triển của Đảng trong quá trình lãnh đạo phong trào cách mạng những năm 1930-1931 ở Kon Tum.

86 năm kể từ khi thành lập chi bộ Đảng đầu tiên và 85 năm cuộc đấu tranh lưu huyết, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc tỉnh Kon Tum đã đoàn kết một lòng, phát huy truyền thống cách mạng, tiềm năng thế mạnh xây dựng tỉnh Kon Tum ngày càng phát triển.

Tốc độ tăng trưởng kinh tế hằng năm trung bình đạt 13,94%; cơ cấu chuyển dịch đúng hướng; công tác xóa đói giảm nghèo được đẩy mạnh; năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ đảng viên không ngừng được nâng lên; hệ thống chính quyền các cấp hoạt động ngày càng hiệu lực, hiệu quả.

Nhiều vấn đề nổi cộm, bức xúc trên địa bàn, dư luận quan tâm được giải quyết kịp thời; việc kiểm điểm tự phê bình và phê bình theo Nghị quyết Trung ương 4 ( khóa XI) “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay” gắn với việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đã trở thành thường xuyên và đạt kết quả cao tạo sức lan tỏa trong cán bộ, đảng viên và tầng lớp nhân dân.

Lãnh đạo tỉnh Kon Tum gặp gỡ thân nhân các cựu tù chính trị ngục Kon Tum nhân kỷ niệm 85 năm ngày đấu tranh lưu huyết ngục Kon Tum.

Nhân dịp kỷ niệm 85 năm cuộc đấu tranh lưu huyết tại nhà ngục Kon Tum, lãnh đạo tỉnh Kon Tum đã tổ chức gặp mặt thân nhân các liệt sĩ cựu tù chính trị tại ngục Kon Tum.