Đến dự lễ kỷ niệm có các đồng chí Hoàng Tuấn Anh, nguyên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, nguyên Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương cùng đông đảo các vị lãnh đạo, nguyên lãnh đạo các bộ, ban, ngành...
Chặng đường 70 năm lịch sử
Ngày 15/3/1953, tại chiến khu Việt Bắc, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 147/SL, đặt nền móng cho nền Điện ảnh Cách mạng Việt Nam. Năm 1956, Xưởng phim Thời sự Tài liệu được tách từ Xưởng phim Việt Nam thành đơn vị độc lập, mở đầu lịch sử Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương (DFS) ngày nay.
Trong giai đoạn đầu thành lập, dù máy móc thiết bị vô cùng thiếu thốn, xưởng phim đã nhanh chóng ổn định tổ chức, lao động sáng tạo sản xuất mỗi năm đến 25 bộ phim thời sự, phóng sự phản ánh công cuộc khôi phục kinh tế xây dựng xã hội chủ nghĩa và các phong trào thi đua yêu nước, với một số tác phẩm tiêu biểu như “Nước về Bắc Hưng Hải”, “Dưới cờ quyết thắng”, “Chống hạn”…
Khi đất nước bước vào cuộc kháng chiến chống Mỹ, những người làm phim thời sự tài liệu lại trở thành những người lính ra trận với vũ khí là chiếc máy quay phim. Các phim tài liệu nổi bật trong thời kỳ này thể hiện tinh thần yêu nước, ý chí kiên cường của con người Việt Nam trong cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc như “Anh Nguyễn Văn Trỗi sống mãi”, “Mở đường Trường Sơn”…. Đặc biệt, các phim "Đầu sóng ngọn gió" và "Lũy thép Vĩnh Linh" đoạt Huy chương Vàng tại Liên hoan phim quốc tế Moskva năm 1967 và 1971…
Sau khi đất nước thống nhất, các nghệ sĩ của Hãng đã tỏa đi khắp mọi miền Tổ quốc để ghi lại khí thế lao động, xây dựng lại quê hương và hàn gắn những vết thương chiến tranh. Hãng được điều chỉnh tên gọi thành Xí nghiệp phim Tài liệu và Khoa học Trung ương vào ngày 22/2/1982. Hàng loạt tác phẩm ấn tượng đã ra đời trong giai đoạn này như “Đường dây lên sông Đà”, “Một phần 50 giây cuộc đời”, “Tiếng nổ định hướng”, “Cánh kiến đỏ”, “Hà Nội trong mắt ai” và “Chuyện tử tế”…
Ngày 30/3/1989, đơn vị chính thức mang tên Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương. Ngày 18/2/1998, mô hình doanh nghiệp nhà nước hoạt động công ích được hình thành.
Thời gian này, hàng loạt tác phẩm của Hãng đã gặt hái nhiều giải thưởng lớn tại các liên hoan phim quốc tế, như “Chuyện tử tế”, “Tiếng vĩ cầm ở Mỹ Lai”, “Nơi chiến tranh đã đi qua”, “Trở lại Ngư Thủy”, “Chị Năm khùng”, “Vì cuộc sống bình yên”, “Những nẻo đường công lý” và “Chốn quê”…
Từ năm 2010, Hãng phim chuyển đổi mô hình hoạt động sang Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương. Hãng vừa vận hành hiệu quả theo cơ chế doanh nghiệp tự chủ, vừa hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị do Đảng và Nhà nước giao, phục hồi sản xuất mạnh mẽ… Nhiều bộ phim đạt giải thưởng cao trong các liên hoan phim.
Kế thừa và phát huy truyền thống
Phát biểu tại lễ kỷ niệm, đạo diễn, Nghệ sĩ Ưu tú Nguyễn Quang Tuấn, Chủ tịch Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương nhấn mạnh, ra đời năm 1956, giữa những năm tháng đất nước còn chia cắt, Hãng phim đã mang trên mình một sứ mệnh đặc biệt: Ghi lại, lưu giữ và trao truyền lịch sử bằng hình ảnh cho các thế hệ mai sau.
Trong khói lửa chiến tranh, những nghệ sĩ, nhà quay phim của Hãng đã có mặt trên các chiến trường ác liệt, đối diện với hiểm nguy, thậm chí hy sinh để ghi lại những khoảnh khắc vô giá của lịch sử. Khi đất nước hòa bình, thống nhất, những ống kính ấy tiếp tục đồng hành cùng công cuộc tái thiết, đổi mới và phát triển.
70 năm qua, hàng nghìn tác phẩm đã trở thành tài sản quý giá của đất nước. Đó không đơn thuần là thành tựu điện ảnh mà còn là chứng tích của lòng yêu nước, trách nhiệm công dân và sự dấn thân nghệ thuật.
Đạo diễn, Nghệ sĩ Ưu tú Nguyễn Quang Tuấn khẳng định, kế thừa truyền thống vẻ vang ấy, trong những năm gần đây, Hãng Phim đã nỗ lực vượt qua khó khăn, hoàn thành nhiệm vụ chính trị, duy trì hoạt động sáng tác, sản xuất những tác phẩm có giá trị tư tưởng, nghệ thuật và nhân văn; từng bước đổi mới công nghệ, mở rộng hợp tác và đưa phim tài liệu đến gần hơn với công chúng.
“Nếu các thế hệ đi trước đã dũng cảm cầm máy giữa chiến trường, thì thế hệ hôm nay rèn bản lĩnh làm chủ công nghệ, bảo vệ sự thật và gìn giữ những giá trị nhân văn giữa những biến động của thời đại. Bảy mươi năm là một di sản lớn lao, đồng thời cũng là một trách nhiệm lớn lao. Với lòng tự hào và biết ơn sâu sắc vào quá khứ, với niềm tin vào sức sáng tạo, khát vọng cống hiến của đội ngũ hôm nay, chúng ta quyết tâm xây dựng Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương ngày càng phát triển, xứng đáng với truyền thống và sứ mệnh lịch sử của mình”, đạo diễn, Nghệ sĩ Ưu tú Nguyễn Quang Tuấn khẳng định.
Phát biểu tại lễ kỷ niệm, Thứ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy cho biết, 70 năm là một chặng đường rất đỗi tự hào, ghi dấu ấn sự cống hiến bền bỉ, tâm huyết và sáng tạo của nhiều thế hệ những người làm phim tài liệu và khoa học. Đây không chỉ là dịp để nhìn lại những thành tựu đã đạt được, tri ân các thế hệ đi trước, mà còn là dịp để khẳng định trách nhiệm, tiếp nối truyền thống, phát huy những giá trị tốt đẹp, đưa điện ảnh tài liệu và khoa học Việt Nam tiếp tục phát triển trong giai đoạn mới.
Thứ trưởng khẳng định, trải qua 70 năm xây dựng và phát triển, Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương đã đồng hành cùng những chặng đường lịch sử vẻ vang của dân tộc. Từ chiến trường đến công trường, từ những sự kiện trọng đại của đất nước đến cuộc sống đời thường, các thế hệ nghệ sĩ, người làm phim đã có mặt, lặng lẽ quan sát, bền bỉ ghi hình, lưu giữ những khoảnh khắc, hình ảnh và những câu chuyện có giá trị lịch sử, văn hóa và nhân văn sâu sắc.
“Đằng sau mỗi thước phim là những chuyến đi, những ngày tháng lao động nghệ thuật đầy tâm huyết, trách nhiệm và cả sự hy sinh thầm lặng. Chúng tôi rất xúc động khi xem lại bộ phim về hành trình 70 năm hình thành và phát triển của Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương. Những thước phim đó đã thay cho tất cả những điều muốn nói về tình cảm, sự biết ơn, trân trọng đối với các thế hệ đi trước đã để lại cho chúng ta những di sản vô cùng quý báu ngày hôm nay”, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy nói.
Để tiếp tục phát huy truyền thống 70 năm qua, khẳng định vai trò, vị thế và nâng cao hiệu quả hoạt động trong giai đoạn mới, Thứ trưởng đề nghị Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương quan tâm thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm như tiếp tục nâng cao chất lượng tư tưởng, nghệ thuật và giá trị khoa học của các tác phẩm; đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học-công nghệ và đổi mới phương thức phổ biến tác phẩm; chú trọng bảo quản, số hóa và phát huy giá trị kho tư liệu hình ảnh; quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ, nghệ sĩ, người lao động; phát huy truyền thống đoàn kết và tinh thần sáng tạo; chú trọng đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ kế cận, tạo điều kiện để các nghệ sĩ trẻ học hỏi, trưởng thành qua thực tiễn sáng tác; kết hợp kinh nghiệm, bản lĩnh nghề nghiệp của các thế hệ đi trước với tư duy sáng tạo, khả năng tiếp cận công nghệ mới của thế hệ trẻ.
Tại lễ kỷ niệm, 25 cá nhân thuộc Công ty TNHH Một thành viên Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương đã có nhiều đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và phát triển ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã được trao tặng Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp Văn hóa, Thể thao và Du lịch”.
