Hoàn thiện bộ máy chính quyền để giữ vững vai trò “đầu tàu”

Trọng tâm là nâng cao lực quản lý, hướng đến phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Bộ máy vận hành đúng định hướng

Gần một năm qua, tại Thành phố Hồ Chí Minh, mô hình chính quyền địa phương hai cấp được vận hành đúng hướng, cơ bản đáp ứng các mục tiêu đã đề ra. Bộ máy chính quyền tinh gọn, giảm tầng nấc trung gian, nâng cao tính thống nhất và tính chịu trách nhiệm trong điều hành.

Phó Bí thư Đảng ủy Ủy ban nhân dân Thành phố Nguyễn Thanh Xuân cho biết: Thành phố đã phân cấp, ủy quyền trên 9 lĩnh vực với khoảng 410 nhiệm vụ cho các Sở và Ủy ban nhân dân cấp xã, nhằm nâng cao tính chủ động trong điều hành, tăng trách nhiệm, tính sáng tạo của các cơ quan, đơn vị đối với từng lĩnh vực, nhiệm vụ được giao; giúp giải quyết nhanh các thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp.

Thành phố cũng đã sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập thành phố theo hướng tinh gọn, phù hợp thực tiễn, giải quyết được 43,53% số công chức cấp xã thừa; 37,86% số công chức thiếu, biệt phái và điều động 619 công chức để hỗ trợ cơ sở, hoàn thành 28,26% các nhiệm vụ cải cách hành chính; đề xuất cắt giảm khoảng 36% (530/1.487) thủ tục hành chính và rà soát 432 thủ tục để tích hợp dữ liệu số.

Trong quý I/2026, thành phố đã tiếp nhận 1,27 triệu hồ sơ, giải quyết đúng hạn đạt 99,54%. Mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp đạt 96,31%.

Một nét nổi bật trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp trên địa bàn thành phố thời gian qua là việc ứng dụng mạnh mẽ chuyển đổi số giúp quản lý, cũng như giải quyết các thủ tục hành chính đạt hiệu quả. 100% văn bản trao đổi giữa các cơ quan hành chính được thực hiện dưới dạng điện tử; tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt trên 88%.

Nhiều mô hình đã triển khai và được đánh giá cao trên thực tế, tiêu biểu như: Mô hình “Triển khai nền tảng quản lý chính quyền số Thành phố Hồ Chí Minh” của Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố; Mô hình “Ứng dụng (App) báo cáo dữ liệu thông minh” của phường Phú Định; Mô hình “Gia đình số” của xã Long Hải...

Xây dựng bộ máy "đúng người, đúng việc"

Đồng chí Phạm Thị Thanh Hiền, Giám đốc Sở Nội vụ Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Hiện nay, thành phố có hơn 5.000 người hoạt động không chuyên trách. Theo định hướng của Chính phủ, việc sử dụng người hoạt động không chuyên trách cấp xã tạm thời chỉ kéo dài trước ngày 31/5/2026.

Do đó, thành phố đang rà soát và sắp xếp lại đội ngũ này, nhằm đáp ứng yêu cầu mới của hệ thống chính trị. Sở Nội vụ phối hợp cùng các địa phương xây dựng các phương án tiếp tục bố trí, sử dụng người hoạt động không chuyên trách hoặc trong khi chờ hướng dẫn của Trung ương về kết thúc hoạt động của người không chuyên trách, rà soát, tinh giản đối với các trường hợp không đủ điều kiện bố trí theo quy định.

Cũng theo đồng chí Phạm Thị Thanh Hiền, từ thực tiễn quản lý, bộ máy cấp xã đang phải xử lý khối lượng công việc rất lớn, việc giữ nguyên biên chế theo khung quy định tối đa 70 công chức hiện nay cần được xem xét, cân nhắc điều chỉnh cho phù hợp với quy mô dân số, diện tích tự nhiên và khối lượng công việc.

Thời gian tới, thành phố tiếp tục sắp xếp tổ chức bộ máy bên trong các cơ quan, đơn vị; tập trung sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước, góp phần xây dựng chính quyền hành chính phục vụ nhân dân và doanh nghiệp.

Là đô thị đặc biệt, Thành phố Hồ Chí Minh có quy mô dân số lớn, mật độ cao và biến động cơ học phức tạp, việc xây dựng cơ chế phân bổ biên chế phù hợp thực tiễn là yêu cầu cấp thiết. Do vậy, thành phố sẽ đề xuất Chính phủ xây dựng cơ chế giao biên chế theo hướng linh hoạt, gắn với quy mô dân số, khối lượng hồ sơ và nhiệm vụ được phân cấp, ủy quyền, nhất là tại các phường, xã đông dân cư.

“Thành phố xác định việc hoàn thiện bộ máy không chỉ là sắp xếp nhân sự, mà là thay đổi tư duy từ quản lý sang phục vụ”, đồng chí Phạm Thị Thanh Hiền chia sẻ.