Cán bộ “ba cùng”
Tăng cường cán bộ về “ba cùng” với nhân dân, qua đó tuyên truyền, vận động thuyết phục là giải pháp của nhiều cấp ủy, chính quyền các tỉnh Tây Bắc thực hiện khi giải quyết các “điểm nóng”. Tại Điện Biên, Tỉnh ủy chỉ đạo đưa hàng trăm lượt cán bộ các sở, ban, ngành cấp tỉnh và huyện về huyện Mường Nhé nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của đồng bào, qua đó giải thích chính sách, pháp luật về tự do tín ngưỡng, tôn giáo ở nước ta. Với phương châm “mưa dầm thấm lâu”, cán bộ kiên trì thuyết phục, đồng bào dần hiểu ra thủ đoạn của các đối tượng xấu. Đến nay, tình hình truyền đạo trái phép ở Mường Nhé hầu như không còn, cuộc sống người dân dần ổn định. Bản Huổi Khon - điểm nóng bảy năm về trước giờ được tách thành hai bản Huổi Khon 1 và Huổi Khon 2, là nơi định cư ổn định của hơn 100 gia đình.
Bây giờ gặp ai, Trưởng bản Huổi Khon 1 Sùng A Kỷ cũng khoe: Người Huổi Khon đã biết cấy lúa, yên tâm làm ăn cho nên cái bụng no rồi. Bản Huổi Khon 1 có 70% số gia đình đã mua được xe máy và ti-vi; nước sạch được Chính phủ đầu tư về tận bản... Ở xã Nậm Kè, gia đình các ông Vàng A Giống, Thào A Sang (Huổi Khon 1), Vàng A Sử (Huổi Hốc) nổi tiếng là chăn nuôi và làm ăn giỏi. Nhà ông Vàng A Sử, năm vừa qua có thu nhập khoảng 100 triệu đồng từ việc bán trâu, bán thóc. Nhờ nguồn thu nhập này mà các con ông Sử được học hành đầy đủ, gia đình sắm được nhiều đồ dùng hiện đại.
Trở về từ Huổi Khon trong tình trạng không còn tài sản gì, anh Giàng Anh Sánh, bản Ma Sang, xã Nậm Pì (huyện Nậm Nhùn, Lai Châu) được chính quyền cấp đất. Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ xã hỗ trợ giống cây trồng, đồng thời tận tình giúp gia đình chăm sóc theo kỹ thuật mới. Trong ngôi nhà nhỏ ấm cúng, sau câu chuyện về những ngày sống khổ sở, vật vờ tại Huổi Khon, anh Sánh tâm sự sẽ không đi đâu nữa, quyết tâm gắn bó, làm giàu trên mảnh đất quê hương.
Cùng với tuyên truyền, vận động, cấp ủy, chính quyền các tỉnh tập trung nâng cao đời sống kinh tế - xã hội để nhân dân yên tâm định canh, định cư. Sau khi Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án 79 sắp xếp ổn định dân cư, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh huyện Mường Nhé đến năm 2015, tỉnh Điện Biên chỉ đạo thành lập Ban Chỉ đạo cấp tỉnh, cấp huyện và cấp xã để triển khai thực hiện. Theo đó, Ban Chỉ đạo Thực hiện Đề án 79 cấp tỉnh do đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Thành Đô phụ trách.
Có những thời điểm, Tỉnh ủy Điện Biên điều động đồng chí Lê Thành Đô về huyện Mường Nhé trực tiếp chỉ đạo, thực hiện Đề án. Để công tác tuyên truyền hiệu quả, Ban Chỉ đạo Đề án 79 tỉnh Điện Biên ban hành đề cương tuyên truyền trên địa bàn huyện Mường Nhé, đồng thời cụ thể hóa các chính sách hỗ trợ. Năm 2017, UBND tỉnh Điện Biên tăng cường 400 cán bộ các sở, ngành và cán bộ, chiến sĩ công an tỉnh về huyện Mường Nhé thực hiện các phần việc hỗ trợ đẩy nhanh tiến độ thực hiện Đề án 79, ổn định an ninh trật tự địa bàn.
Tính đến tháng 3-2018, tỉnh Điện Biên đã hoàn thành bố trí, sắp xếp ổn định đời sống tại các điểm bản mới cho 1.000 hộ hầu hết là dân di cư tự do đến địa bàn thời điểm trước năm 2003. Đối với phương án hỗ trợ sản xuất và phát triển đời sống, tỉnh Điện Biên đã phê duyệt 15 trong số 31 phương án, đạt 48% so với Đề án; đầu tư xây dựng 188 công trình cơ sở hạ tầng tại các điểm bản. Tổng số vốn đã bố trí là 1.210 tỷ đồng, đến tháng 3-2018 đã giải ngân hơn 1.000 tỷ đồng. Anh Vàng A Anh, bản Nậm Pố 1, xã Mường Nhé, huyện Mường Nhé phấn khởi cho biết: Sau bao năm vất vả sinh sống trong ngôi nhà tranh vách đất, nay được Đảng, Nhà nước hỗ trợ làm nhà kiên cố, gia đình tôi mừng lắm. Ở điểm bản mới, gia đình tôi và bà con trong bản đều có điện thắp sáng, có đường đi rộng rãi. Mỗi nhà đều được hỗ trợ tiền làm nhà mới. Bây giờ mọi người trong bản sống rất đoàn kết, chỉ tin, nghe theo cán bộ của Đảng, Nhà nước thôi!
Tại tỉnh Lai Châu, người dân ở Cụm dân cư Suối Voi, xã Can Hồ, huyện Mường Tè (di cư từ Sìn Hồ sang trước đó) sống trong rừng, muốn đến được với bà con phải mất nửa ngày đi bộ. Ban đầu, do chưa được nhập khẩu, chưa được công nhận bản, cho nên người dân Suối Voi chưa được hưởng các chế độ chính sách, trẻ em không được khai sinh, không được đến lớp... Sau khi bị lôi kéo đến Mường Nhé và trở về, cuộc sống của bà con nơi đây càng trở nên khó khăn, mọi thứ gần như làm lại từ đầu.
Trước tình hình đó, chính quyền huyện Mường Tè đã triển khai ngay các biện pháp hỗ trợ người dân ổn định cuộc sống. Huyện cử giáo viên lên mở lớp cắm bản dạy học, tổ chức làm giấy khai sinh và cấp thẻ bảo hiểm y tế cho các cháu nhỏ. Huyện, xã nghiên cứu, khảo sát tiến hành mở các tuyến đường dân sinh, làm mương thủy lợi cho bà con khai hoang ruộng nước… Ông Giàng A Cang, Trưởng cụm dân cư Suối Voi chia sẻ: Sau lần đi đó, bà con đã nhận ra sự thật của cái gọi là “không làm cũng có ăn”, giờ chỉ muốn ổn định cuộc sống và mong tiếp tục được sự quan tâm đầu tư của Nhà nước để đời sống ngày càng được nâng cao.
Củng cố hệ thống chính trị cơ sở
Cùng với tăng cường, tập trung các lực lượng giải quyết các điểm nóng thì một giải pháp căn cơ, lâu dài được các địa phương thực hiện là củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị cơ sở, bởi đây chính là lực lượng gần dân, sát dân nhất. Trước tình trạng di cư ồ ạt, Tỉnh ủy Hà Giang xác định nguyên nhân chủ yếu do công tác đảng ở cơ sở yếu kém. Từ đó, tỉnh tập trung xây dựng tổ chức cơ sở đảng, phát triển đảng viên, nâng cao chất lượng hoạt động chi bộ cơ sở. Từ những năm 2000, các thôn chưa có chi bộ, Đảng bộ các xã, thị trấn phân công đảng viên là cán bộ, giáo viên luân chuyển về sinh hoạt tạo nguồn phát triển đảng. Với cách làm đó, đến năm 2001, Đảng bộ tỉnh Hà Giang đã xóa được thôn, bản trắng đảng viên. Năm 2005, tất cả các thôn, bản, tổ dân phố ở Hà Giang đã có chi bộ. Các tổ chức đảng cơ sở nhanh chóng phát huy năng lực, giúp người dân phát triển kinh tế.
Giai đoạn 2006 - 2014, thôn Mỏ Phìn, xã Chiến Phố (huyện Hoàng Su Phì, Hà Giang) là điểm nóng về tình trạng di cư tự do. Năm 2014, Chi bộ Mỏ Phìn chỉ có một đảng viên. Để duy trì và nâng cao chất lượng sinh hoạt của cấp ủy, đầu năm 2015, Đảng bộ xã Chiến Phố đã luân chuyển bốn đảng viên là cán bộ xã về sinh hoạt đảng tại thôn Mỏ Phìn. Đồng thời, cử đồng chí Thào Seo Dỉ, cán bộ phụ trách công tác kiểm tra đảng xuống thôn kiêm nhiệm chức danh Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn. Sau khi được tăng cường xuống thôn, các đồng chí đảng viên, cán bộ đoàn thể thường xuyên nắm bắt tư tưởng, kịp thời tuyên truyền, vận động người dân không di cư tự do. Tháng 5-2016, gia đình ông Sùng Vang Thái, nhà ở cuối thôn Mỏ Phìn bán hết ruộng nương, gia súc, chuẩn bị di cư vào Đác Lắc. Biết được thông tin, Bí thư Chi bộ thôn Mỏ Phìn Thào Seo Dỉ đến tận nhà giải thích, thuyết phục. Gia đình ông Thái đã nghe theo, trả lại tiền cho anh em, họ hàng để lấy lại đất sản xuất.
Thôn Sính Lủng, xã Sính Lủng (huyện Đồng Văn, Hà Giang) có gần 100 hộ đồng bào dân tộc Mông. Chi bộ thôn Sính Lủng có 19 đảng viên là người địa phương. Để nâng cao đời sống nhân dân, thôn tập trung chỉ đạo dân chuyển đổi từ trồng ngô địa phương sang trồng ngô lai nhằm tăng năng suất, sản lượng. Việc chuyển đổi cơ cấu giống ngô lai giúp các hộ dân vừa bảo đảm lương thực, vừa có sản phẩm ngô dư thừa để phục vụ chăn nuôi. Chi bộ thôn đã có nghị quyết chuyên đề về trồng cỏ để phát triển chăn nuôi đại gia súc. Hiện, thôn đã có hơn 10 ha cỏ, hộ nào cũng có ít nhất một con bò sinh sản.
Bí thư Chi bộ Thào Mí Phứ khẳng định: “Cuộc sống của người dân khá lên, Chi bộ nắm bắt kịp thời tâm tư, nguyện vọng của người dân cho nên thôn không có trường hợp theo, học đạo trái pháp luật, nhiều năm nay không có hộ di cư tự do, các hộ đi lao động đều đến nhà Trưởng thôn để khai báo, giúp công tác nắm bắt hộ tịch, hộ khẩu được thuận lợi”. Vấn đề chống di cư tự do đã có những chuyển biến tích cực. Năm 2012, tỉnh Hà Giang có 48 hộ, 202 nhân khẩu di cư tự do vào các tỉnh Tây Nguyên, Điện Biên, Lai Châu; đến năm 2017, con số này đã giảm đáng kể, chỉ còn hai hộ di cư vào tỉnh Đác Lắc.
Đồng chí Nguyễn Quang Sáng, Bí thư Huyện ủy Mường Nhé cho biết, để tổ chức đảng ở cơ sở được củng cố, Huyện ủy triển khai công tác kết nạp đảng viên mới, xóa bản trắng đảng viên, linh hoạt, phù hợp đặc thù địa phương. Tại Mường Nhé, do tìm nguồn khó, công tác đào tạo, bồi dưỡng kết nạp đảng viên mới cũng khó. Việc triệu tập quần chúng ưu tú để bồi dưỡng lý luận chính trị trong bảy ngày khó thực hiện. Hiểu được điều kiện hoàn cảnh, tâm tư, nguyện vọng của quần chúng ưu tú, Huyện ủy Mường Nhé thống nhất thực hiện chế độ đặc thù, đó là hỗ trợ toàn bộ chi phí đi lại, ăn ở và một phần sinh hoạt phí cho quần chúng khi tham gia các lớp bồi dưỡng nhận thức về Đảng, bồi dưỡng đảng viên mới. Với cách làm đó, so với đầu năm 2016, số đảng viên ở Mường Nhé đã tăng 280 đảng viên (hiện tại có 1.840 đồng chí); số bản trắng đảng viên giảm từ 10 bản xuống còn bốn bản; giảm số thôn, bản chưa có chi bộ từ 48 xuống còn 36 bản.
Bên cạnh củng cố tổ chức đảng, đoàn thể, nhiều tỉnh chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Tỉnh ủy Lai Châu ban hành nghị quyết về đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức. Quá trình thực hiện nghị quyết đã nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho hầu hết đội ngũ cán bộ công chức trong tỉnh, nhất là cấp cơ sở.
Từ chỗ còn hơn 40% số cán bộ, công chức cấp xã chưa qua đào tạo, hơn 54% chỉ có trình độ tiểu học và THCS trước năm 2010, đến nay đã có hơn 70% số công chức cấp xã tốt nghiệp THPT, hơn 90% có trình độ chuyên môn từ trung cấp trở lên. Đồng thời, các cấp ủy triển khai nghiêm túc Nghị quyết T.Ư 4 (khóa XII) về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng gắn với thực hiện Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, qua đó ý thức trách nhiệm cán bộ chuyển biến rõ rệt. Đến hai huyện Tân Uyên và Than Uyên có thể thấy rõ thái độ niềm nở, chu đáo của cán bộ khi tiếp dân. Tình trạng khiếu kiện vượt cấp không còn. Người dân ở các khu tái định cư yên tâm với cuộc sống mới. Niềm tin vào chính quyền, cán bộ của Đảng ngày càng được củng cố.
* Bài 1: Tập trung tháo gỡ “điểm nóng”
-----------------------
(*) Xem Báo Nhân Dân số ra ngày 18-7-2018.
