Có tên trong danh sách hộ nghèo nhưng không hay biết

Nhiều chính sách hỗ trợ của Đảng, Nhà nước dành cho hộ nghèo như hỗ trợ tiền điện thắp sáng, bảo hiểm y tế cho hộ nghèo, miễn giảm học phí cho học sinh con gia đình hộ nghèo và nhiều chế độ chính sách khác đã không đến được người nghèo nơi đây trong suốt thời gian dài mà không ai hay biết…

Nhiều hộ nghèo nằm ngoài danh sách bình xét

Câu chuyện hộ nghèo nằm ngoài danh sách được phát giác tại nhóm 11 tổ dân phố 5 khi ông Phan Văn Chanh, Trưởng nhóm hộ 11 của tổ dân phố 5 phát hiện, năm 2013 nhóm 11 do ông làm nhóm trưởng có tới bảy hộ nghèo mà không phải là bốn hộ như danh sách hộ nghèo ông Nguyễn Thế Huệ Tổ trưởng tổ dân phố 5 thông báo.

Ông Chanh cho biết: "Các hộ nghèo đều được họp dân để bình xét, trong đó có tôi. Năm 2013, trong nhóm 11 có bốn hộ thuộc diện hộ nghèo, giảm ba hộ so với năm 2012. Tuy nhiên sau khi phát hiện trong tổ có bảy hộ nằm trong danh sách hộ nghèo chứ không phải là bốn hộ, trong đó có những hộ không được bình xét vẫn có tên. Tôi hỏi ông Bí thư Chi bộ thì nói không biết, hỏi ông Chung (công tác Mặt trận tổ dân phố) thì ông Chung cho biết có một hộ nằm trong danh sách là được “ họp kín”, còn hai hộ còn lại cũng không biết. Điều đáng nói là các hộ nghèo trên cũng chẳng ai biết mình là hộ nghèo cả.” ông Chanh khẳng định.

Ngay sau khi thông tin nhiều hộ trong danh sách nghèo không được cấp Giấy Chứng nhận hộ nghèo, không được cấp thẻ bảo hiểm y tế, tiền điện hỗ trợ…trong suốt ba năm qua, lãnh đạo thị trấn Plây Cần đã thành lập đoàn kiểm tra. Kết quả xác minh ban đầu cho thấy (biên bản số 01/BC-ĐKT ngày 28-10-2013) có 17 hộ không biết mình thuộc diện hộ nghèo, 24 hộ không được cấp sổ, 23 hộ không được cấp thẻ bảo hiểm…cùng hàng chục triệu đồng chi hỗ trợ tiền điện nhưng chưa chi.

Người nghèo thêm gánh nặng

Tổ dân phố 5 thị trấn Plây Cần huyện Ngọc Hồi tỉnh Kon Tum có 396 hộ 1.697 khẩu, trong đó năm 2013 có trên 112 hộ nghèo. Sinh sống trên địa bàn thị trấn huyện nhưng đời sống của nhiều gia đình còn hết sức khó khăn như gia đình chị Trần Thị Hạng cả nhà năm miệng ăn chỉ trông chờ vào đồng tiền ít ỏi từ việc chạy xe thồ của chồng. Con gái lớn suốt các năm học đại học không được hưởng chính sách gì cho sinh viên hộ nghèo cho đến khi ra trường. Nhà khó khăn, cháu phải phải vay tiền từ Ngân hàng Chính sách hỗ trợ sinh viên 44 triệu đồng/năm năm giờ ra trường, chưa có việc làm nên không có tiền chi trả. Theo chị Hạng thì “Nếu có sổ hộ nghèo thì chí ít việc học của các cháu cũng đỡ hơn nhiều”.

Cùng hoàn cảnh khó khăn trong danh sách hộ nghèo mà không được nhận Giấy Chứng nhận hộ nghèo chị Lê Thị Luyến ở nhóm 11 bức xúc kể: Suốt ba năm qua, gia đình chị nằm trong danh sách hộ nghèo nhưng các khoản hỗ trợ như tiền điện cho hộ nghèo, tiền học, sổ và thẻ bảo hiểm y tế hộ nghèo… đều không có. Khó khăn nhất là cuối năm 2012 chồng chị bị bệnh nặng phải đưa ra Bệnh viện 108 Hà Nội điều trị nhưng vì không có sổ bảo hiểm y tế hộ nghèo nên mọi chi phí đều phải gánh chịu. Toàn bộ chi phí mấy chục triệu đồng đều phải vay mượn anh em,bà con, hàng xóm… Giá như có thẻ bảo hiểm y tế hộ nghèo thì gia đình đỡ ra được bao nhiêu"…

Ý kiến của người dân

Sau khi có Kết luận của Đoàn kiểm tra, UBND thị trấn Plây Cần huyện Ngọc Hồi đã tổ chức họp dân, thông qua Kết luận bước đầu của Đoàn kiểm tra. Biên bản Kết luận kiểm tra cũng đã gửi cho các nhóm hộ và các cán bộ trong tổ dân phố, trong đó có Tổ trưởng Nguyễn Thế Huệ.

Kết luận kiểm tra ban đầu của thị trấn Plây Cần, H. Ngọc Hồi.

Đa phần người dân đều cho rằng việc làm của Tổ trưởng tổ dân phố Nguyễn Thế Huệ đã gây ra nhiều thiệt thòi cho người dân. Hệ lụy của việc làm này không thể đo đếm được bằng các con số cụ thể. Vì vậy, ngoài việc phải hoàn trả các chế độ chính sách cho người dân, ông Huệ còn phải chịu trách nhiệm về những hậu quả do việc không cấp Giấy Chứng nhận hộ nghèo; Thẻ Bảo hiểm y tế người nghèo v..v…

Trong khi đó, trao đổi với chúng tôi, ông nguyễn Thế Huệ cho rằng: “Tất cả là vu khống”?!

Theo lý giả của ông Huệ thì danh sách hộ nghèo được tổ dân phố làm rất bài bản. Phải qua ba giai đoạn bình xét mới lập được danh sách hộ nghèo. Một mình ông cũng không thể tự lập ra hộ nghèo được. Riêng về việc nhiều hộ nghèo không nhận được giấy chứng nhận, thẻ bảo hiểm y tế, ông Huệ cho rằng: Đã phát hết cho các hộ dân. Do việc phát giấy, phát thẻ hộ nghèo cấp trên không yêu cầu phải ký nhận nên khi có giấy trên cấp về là ông Huệ cấp hết cho dân “Tôi giữ phiếu hộ nghèo, thẻ bảo hiểm để làm gì”, ông nói. Còn đối với việc hỗ trợ tiền điện thì do một số hộ làm ăn xa, không đến nhận. Họ chưa ký, tôi cũng chưa quyết toán thì số tiền còn đó. Sau này khi có chủ trương xây dựng Hội trường tổ dân phố, ông đã xin ý kiến của chi bộ cho chuyển số tiền này sang thành tiền đóng góp của các hộ vào Quỹ hương ước của tổ và tiền ủng hộ xây dựng Hội trường. Chi bộ đã đồng ý, còn có biên bản cuộc họp ghi rõ chủ trương này. Sau khi chuyển sang tiền đóng góp xây dựng Hội trường tổ dân phố, toàn bộ số tiền do dân đóng góp ông đã nộp hết lên trên, có biên lai nộp tiền ở đây.

Ông Huệ chỉ nhận một sai sót về mình là khi chuyển từ tiền điện sang tiền đóng góp xây hội trường tổ dân phố không có chữ ký của các hộ. Nhưng “Cái sai là sai dây chuyền; sai từ thị trấn đến chi bộ, mặt trận, không thể đổcho một mình tổ dân phố được”….

Để làm rõ vấn đề, vụ việc đã được UBND thị trấn Plây Cần, Ngọc Hồi chuyển hồ sơ sang cơ quan Điều tra Công an huyện.

Kết quả vụ việc đang chờ kết luận của cơ quan điều tra. Tuy nhiên đây là một bài học kinh nghiệm đối với công tác quản lý của UBND thị trấn Plây Cần huyện Ngọc Hồi.

Cho dù kết quả điều tra sẽ chỉ ra được ai đúng, ai sai trong vấn đề “ ém nhẹm” chế độ người nghèo ở tổ 5 thị trấn Plây Cần thì việc người dân nghèo không được hưởng chính sách người nghèo của Đảng và Nhà nước ở đây là có thật. Dư luận cũng đặt ra câu hỏi, việc quản lý chế độ chính sách người nghèo ở ngay thị trấn huyện lỵ đã vậy thì ở những vùng khó khăn khác thế nào. Đây là bài học không chỉ riêng đối với thị trấn Plây Cần, huyện Ngọc Hồi.