Chất lượng của các cơ quan dân cử bắt đầu từ mỗi lá phiếu cử tri

LÁ PHIẾU CỬ TRI - SỨC MẠNH KIẾN TẠO TRONG KỶ NGUYÊN MỚI

Sáng 12/3, tại Hà Nội, Báo Đại biểu nhân dân tổ chức Tọa đàm với chủ đề “Lá phiếu cử tri - sức mạnh kiến tạo trong kỷ nguyên mới”.

Chương trình có sự tham gia của các đại biểu Quốc hội, chuyên gia, nhà khoa học, đại diện một số cơ sở giáo dục đại học trên địa bàn Hà Nội.

Phát biểu khai mạc tọa đàm, Phó Tổng Biên tập báo Đại biểu nhân dân Lê Thanh Kim nhấn mạnh, Hiến pháp năm 2013 khẳng định rõ: “Tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân”. Và trong thực tiễn đời sống chính trị, bầu cử chính là phương thức quan trọng nhất để nhân dân thực hiện quyền lực ấy. Thông qua lá phiếu của mình, cử tri lựa chọn những người đại diện tham gia vào các cơ quan quyền lực nhà nước, trực tiếp quyết định những vấn đề hệ trọng của quốc gia và địa phương.

Lá phiếu của cử tri tuy nhỏ bé về hình thức, nhưng mỗi lá phiếu thể quyền lực chính trị của nhân dân, là nơi kết tinh ý chí, niềm tin và trách nhiệm của mỗi công dân đối với vận mệnh quốc gia.

Nhìn lại lịch sử, cuộc Tổng tuyển cử ngày 6/1/1946 đã đi vào lịch sử như một dấu mốc đặc biệt của nền dân chủ Việt Nam. Lần đầu tiên, người dân Việt Nam - không phân biệt giới tính, tôn giáo, địa vị xã hội - đều có quyền cầm lá phiếu để lựa chọn những người đại diện cho mình. Từ những lá phiếu của ngày lịch sử ấy, nền dân chủ của Nhà nước ta tiếp tục được bồi đắp qua các nhiệm kỳ của Quốc hội Việt Nam và Hội đồng nhân dân các cấp.

Tiến sĩ Lê Thanh Kim cũng nêu rõ, thực tiễn cho thấy, chất lượng của các cơ quan dân cử bắt đầu từ mỗi lá phiếu, từ sự lựa chọn sáng suốt của mỗi cử tri. Khi cử tri cân nhắc thận trọng và lựa chọn những người thực sự có năng lực, bản lĩnh và trách nhiệm, các cơ quan dân cử sẽ có điều kiện phát huy tốt vai trò của mình trong hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước. Ngược lại, nếu sự lựa chọn chưa thật sự dựa trên những tiêu chí về năng lực, uy tín và trách nhiệm trước nhân dân, thì hiệu quả hoạt động của các cơ quan dân cử cũng khó có thể đáp ứng được kỳ vọng của xã hội.

Ở một góc nhìn sâu hơn, chất lượng của Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp không chỉ được quyết định bởi cơ cấu tổ chức hay quy trình pháp lý, mà trước hết được quyết định bởi chất lượng của từng đại biểu - những người bước vào nghị trường từ chính sự lựa chọn của cử tri. Thực tiễn hoạt động nghị trường trong những năm qua cho thấy, khi các đại biểu thực sự gắn bó với cử tri, thấu hiểu đời sống xã hội, bản lĩnh, trí tuệ thì nghị trường sẽ trở nên sinh động; các quyết sách về quốc kế dân sinh sẽ sát với thực tiễn, hiệu lực, hiệu quả và có tính khả thi cao.

Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, bước vào kỷ nguyên phát triển mới, vai trò của các cơ quan dân cử, đại biểu dân cử càng trở nên quan trọng. Điều đó cũng đồng nghĩa với giá trị của mỗi lá phiếu cử tri càng trở nên lớn hơn.

CHẤT LƯỢNG CỦA LÁ PHIẾU GÓP PHẦN QUYẾT ĐỊNH CHẤT LƯỢNG CỦA ĐỘI NGŨ ĐẠI BIỂU

Tại tọa đàm, các đại biểu và chuyên gia đã trao đổi, phân tích nhiều nội dung liên quan đến ý nghĩa của lá phiếu cử tri trong đời sống dân chủ và vai trò của bầu cử trong việc bảo đảm tính chính danh, tính đại diện của các cơ quan quyền lực nhà nước.

Ông Trần Văn Lâm, đại biểu Quốc hội chuyên trách tại Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội nhận định, nguyên tắc quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân là một nguyên tắc hiến định, có ý nghĩa nền tảng trong chế độ chính trị của nước ta. Nguyên tắc này khẳng định, nhân dân là chủ thể tối cao của quyền lực nhà nước và được hiện thực hóa sinh động nhất thông qua chế định bầu cử. Vì vậy, lá phiếu của cử tri không chỉ là quyền chính trị cơ bản của công dân, mà còn là cơ chế pháp lý quan trọng để nhân dân trao quyền, ủy quyền và thực hiện việc kiểm soát quyền lực nhà nước.

Trong bối cảnh hiện nay, khi yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam ngày càng được đặt ra cao hơn, ý nghĩa của nguyên tắc này càng trở nên sâu sắc. Thông qua một cuộc bầu cử được tổ chức dân chủ, công khai, minh bạch, trực tiếp và bỏ phiếu kín, đúng quy định pháp luật, nhân dân trực tiếp lựa chọn những người tiêu biểu về phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực và uy tín để thay mặt mình tham gia vào các cơ quan quyền lực nhà nước.

Cũng theo đại biểu Trần Văn Lâm, từ góc độ chính trị-pháp lý, bầu cử không chỉ là quá trình lựa chọn đại biểu, mà còn là cơ chế xác lập tính chính danh của quyền lực nhà nước. Quyền lực đó chỉ thực sự có ý nghĩa khi được hình thành từ sự tín nhiệm và ủy quyền của nhân dân. Đồng thời, thông qua lá phiếu, nhân dân cũng thể hiện quyền giám sát và kiểm soát quyền lực, góp phần bảo đảm quyền lực nhà nước được thực thi đúng mục đích, đúng thẩm quyền và phục vụ lợi ích chung của xã hội.

Ông Trần Văn Lâm đánh giá, mỗi lá phiếu của cử tri chính là sự thể hiện trực tiếp quyền làm chủ của nhân dân đối với Nhà nước. Chất lượng của lá phiếu - tức là sự cân nhắc, lựa chọn trách nhiệm của cử tri - sẽ góp phần quyết định chất lượng của đội ngũ đại biểu, qua đó định hình chất lượng hoạt động của bộ máy nhà nước. Chính vì vậy, bầu cử không chỉ là một sự kiện chính trị quan trọng của đất nước, mà còn là biểu hiện sinh động của nền dân chủ và là nền tảng để xây dựng một nền quản trị quốc gia minh bạch, trách nhiệm và vì nhân dân trong kỷ nguyên mới.