Vành đai ngăn hiểm họa trực tuyến

Ngày 17/11, các nhà lãnh đạo Nhóm Bộ tứ (QUAD) gồm Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Australia Anthony Albanese, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã cùng tham dự Hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 49 tại Manila (thủ đô Philippines), đồng thời xác nhận một điểm quan trọng trong chương trình nghị sự: Đẩy lùi nạn lừa đảo trực tuyến.

Các nhà lãnh đạo QUAD tại Manila. Nguồn ảnh Instagram.
Các nhà lãnh đạo QUAD tại Manila. Nguồn ảnh Instagram.

Lừa đảo trực tuyến đã, đang và sẽ vẫn còn được xem là một mối lo ngại lớn trong khu vực Đông Nam Á. Các nhà chức trách ước tính: Năm 2025, tổng thiệt hại do các vụ lừa đảo gây ra nằm trong khoảng từ 88,3 tỷ USD đến 114,1 tỷ USD (theo Asia Media Centre).

Tháng 7/2026 vừa qua, Đại sứ Mỹ tại ASEAN, ông Kevin Kim cho biết: Washington sẽ cam kết hỗ trợ 2,5 tỷ USD, nhằm chống lại các vụ lừa đảo và tội phạm liên quan trên toàn khối ASEAN. Đồng thời, nước Mỹ đã hợp tác với Meta và Google để soạn thảo 10 nguyên tắc hợp tác công tư chống lại các vụ lừa đảo trực tuyến.

Tại Hội nghị thượng đỉnh ASEAN 2026, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr., người giữ chức Chủ tịch ASEAN năm nay hé lộ: Các quan chức ASEAN và Mỹ đã hoàn thiện và thông qua những nguyên tắc về việc giải quyết các vụ lừa đảo trực tuyến, thông qua một tuyên bố về mười nguyên tắc hợp tác công tư chống lừa đảo nói trên, cũng như một kế hoạch hành động toàn diện. “Chúng ta trông đợi kết quả thực tế chứ không chỉ là lời nói suông”, ông tuyên bố.

Động thái này có liên quan mật thiết đến cuộc họp đa phương mang tên Đối thoại An ninh của nhóm QUAD - “bốn góc của một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do, cởi mở, ổn định và thịnh vượng”, như cách Tổng thống Mỹ Donald Trump mô tả (theo Hãng thông tấn Thổ Nhĩ Kỳ Anadolu Ajansi).

Trong khi đó, Thủ tướng Ấn Độ Modi xem nhóm QUAD là một “quan hệ đối tác mang tính xây dựng và đáng tin cậy”, nhằm giải quyết các thách thức trên khắp khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Ông cũng nhấn mạnh, nhu cầu và tiềm năng hợp tác của bốn nước trong an ninh hàng hải, chuỗi cung ứng đáng tin cậy, công nghệ mới và ứng phó thảm họa.

Còn theo Thủ tướng Nhật Bản Takaichi, nhóm QUAD luôn đóng góp vào hòa bình và ổn định khu vực, và sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc định hình tương lai của khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Bà nhấn mạnh: An ninh hàng hải, an ninh kinh tế, năng lượng và các công nghệ quan trọng và mới nổi là những lĩnh vực hợp tác trọng điểm, đồng thời kêu gọi thúc đẩy hơn nữa khuôn khổ hợp tác chiến lược này.

Với Thủ tướng Australia Anthony Albanese, hợp tác là điều thiết yếu nhằm bảo đảm hòa bình, an ninh, ổn định và thịnh vượng trên khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Trong khu vực đó, án ngữ quanh eo biển Malacca huyết mạch nối liền hai đại dương, ASEAN có vai trò vô cùng quan trọng. Bất cứ mối đe dọa mất an ninh nào xảy ra tại đây cũng có thể tạo nên những ảnh hưởng khó lường đối với phát triển kinh tế - xã hội, và tội phạm mạng chính là một hiểm họa cần sớm được ngăn chặn như vậy.

Song song, trong cuộc họp, nhóm “Bộ tứ” cũng cam kết hợp tác nhằm bảo đảm các hành lang vận tải biển tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương luôn thông suốt, an toàn và có khả năng chống chịu, đồng thời đang hợp tác với các đối tác trong khu vực để giải quyết những thách thức chung cũng như khai thác các cơ hội mang lại những lợi ích thiết thực.

Trong thông cáo chung, QUAD thống nhất kiên quyết phản đối mọi hành động đơn phương hoặc gây mất ổn định nhằm thay đổi nguyên trạng, kể cả bằng vũ lực hoặc cưỡng ép, làm gia tăng căng thẳng và phá hoại hòa bình, ổn định khu vực.

Đây là những động thái rất đáng chú ý, khi chúng diễn ra ngay trước thềm Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 tại Thâm Quyến (Trung Quốc), vào thời điểm tròn 10 năm tầm nhìn về một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở lần đầu được công bố bởi cố Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo ■