Thời gian qua, Bộ Công thương đã tổ chức nhiều hoạt động xúc tiến thương mại, như kết nối cung - cầu, tuần lễ nông sản, hội chợ đặc sản, giúp sản phẩm vùng cao từng bước tiếp cận hệ thống siêu thị và chuỗi bán lẻ.
Bộ Công thương cũng triển khai tích hợp nhiều hoạt động hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm vùng dân tộc thiểu số và miền núi vào Chương trình cấp quốc gia về xúc tiến thương mại, Chương trình phát triển thương mại điện tử quốc gia, Đề án phát triển thị trường trong nước gắn với Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”. Các hoạt động như vậy góp phần nâng cao hiệu quả tiêu thụ, nâng cao giá trị nông sản vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Trong hành trình “hạ sơn” của nông sản miền núi, các hệ thống phân phối hiện đại không chỉ dừng ở vai trò thu mua mà còn tham gia sâu vào tổ chức thị trường. Nhiều siêu thị chủ động về tận vùng nguyên liệu, ký bao tiêu dài hạn, hỗ trợ tiêu chuẩn chất lượng và đào tạo cho hợp tác xã. Bà Nguyễn Thị Kim Dung, Giám đốc Siêu thị Co.op Mart Hà Đông cho biết, hệ thống Saigon Co.op triển khai các chương trình như “Tuần hàng OCOP”, “Hàng Việt về nông thôn”… không chỉ thúc đẩy tiêu thụ mạnh mà còn xây dựng thương hiệu cho đặc sản vùng cao. Hiện Co.op mart Hà Nội đang phân phối hơn 1.000 sản phẩm OCOP, đặc sản vùng miền.
Không chỉ qua cửa hàng vật lý, thương mại điện tử đang trở thành “chợ phiên lớn” của nông sản vùng cao. Gian hàng vùng cao trên Shopee, Sendo, nongsan... giúp những hợp tác xã ở tận Mù Cang Chải, Đồng Văn bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng ở Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh.
Ông Nguyễn Thế Anh, Giám đốc Trung tâm Kinh doanh phân phối của Vietnam Post cho biết, trong giai đoạn dịch bệnh Covid-19, sàn Postmart.vn đã tiêu thụ hàng chục nghìn tấn nông sản, từ gạo, sắn đến trái cây tươi. Hiện nền tảng này có khoảng 5 triệu người truy cập thường xuyên, với gần 20.000 hộ nông dân tham gia. Mô hình B2B2C - kết hợp online và thu mua, gom hàng, vận chuyển qua hơn 13.000 điểm phục vụ, giúp nông sản vùng cao tiếp cận thị trường rộng hơn với chi phí hợp lý.
Ông Nguyễn Lâm Thanh, Tổng Giám đốc TikTok Vietnam, cho rằng, lợi thế lớn trong kinh doanh nông sản vùng cao trên môi trường số là sản phẩm gắn liền những câu chuyện chân thật từ đời sống và văn hóa địa phương. Khi người dân kể về sản phẩm của mình, nội dung ấy dễ tạo niềm tin và thu hút người tiêu dùng. Các chương trình, như “Chợ phiên OCOP trực tuyến”, đã thu hút hàng triệu lượt xem, mở ra một kênh tiêu thụ mới đầy tiềm năng.
Từ bán lẻ hiện đại đến thương mại điện tử và nền tảng số, các kênh phân phối cho nông sản miền núi đang dần được mở rộng. Khi những “con đường thị trường” này được kết nối hiệu quả, nông sản vùng cao sẽ có cơ hội vươn xa hơn, thay vì phụ thuộc vào những kênh tiêu thụ truyền thống.