Y tế cơ sở được “tiếp sức”

Chính sách bảo hiểm y tế (BHYT) mới chính thức có hiệu lực không chỉ tạo thuận lợi cho người tham gia BHYT, mà còn mang lại tác động trực tiếp, rõ nét đối với hệ thống y tế tuyến cơ sở, nhất là tại các địa bàn miền núi, biên giới như xã Phong Thổ, tỉnh Lai Châu.

Thăm khám cho bệnh nhân sau mổ tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ (tỉnh Lai Châu).
Thăm khám cho bệnh nhân sau mổ tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ (tỉnh Lai Châu).

Tại xã Phong Thổ, nơi tỷ lệ hộ cận nghèo và người cao tuổi còn khá cao, chính sách này đã kịp thời tháo gỡ rào cản lớn nhất trong tiếp cận y tế là chi phí. Nhiều người dân trước đây còn e ngại đi khám do phải tự trả một phần tiền thuốc, tiền dịch vụ, nay đã chủ động hơn trong việc chăm sóc sức khỏe.

Bác sĩ Chuyên khoa I Dương Văn Quân, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ cho biết: “Việc mở rộng nhóm được hưởng 100% chi phí khám, chữa bệnh BHYT có ý nghĩa rất lớn với địa bàn như Phong Thổ. Người cao tuổi, người cận nghèo không còn tâm lý sợ phát sinh chi phí khi đi khám. Điều này giúp họ đến cơ sở y tế sớm hơn, điều trị kịp thời hơn”.

Cùng với việc mở rộng nhóm hưởng 100%, chính sách BHYT mới còn tăng mức hưởng cho đối tượng ưu tiên, bao gồm người có hoàn cảnh khó khăn, người dễ bị tổn thương và các nhóm chính sách xã hội. Đây được coi là bước điều chỉnh mang tính nhân văn, hướng tới bảo đảm công bằng trong chăm sóc sức khỏe.

Tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ, chính sách này giúp nhiều người bệnh mạn tính có thể điều trị lâu dài mà không phải lo lắng quá nhiều về chi phí. Việc giảm phần đồng chi trả giúp người dân duy trì điều trị liên tục, tránh tình trạng bỏ thuốc giữa chừng do không đủ khả năng tài chính.

Bà Lò Thị Súa, 63 tuổi, người dân tộc H’Mông, đang điều trị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ chia sẻ: “Trước kia đi khám tôi còn phải tính toán, vì có lúc bảo hiểm chỉ trả một phần. Bây giờ mức hưởng cao hơn, tôi đỡ lo tiền thuốc, đi khám đều hơn nên sức khỏe cũng ổn hơn”.

Một điểm mới khác được người dân và cán bộ y tế đánh giá cao là chính sách hỗ trợ 50% chi phí khi người bệnh tự đi khám ngoại trú tuyến tỉnh hoặc cơ sở khám, chữa bệnh cấp cơ bản đạt chuẩn, áp dụng từ ngày 1/7/2026. Chính sách này được xem là lời giải cho bất cập kéo dài, khi người bệnh vùng cao buộc phải vượt tuyến nhưng không được BHYT thanh toán.

Theo ông Dương Văn Quân, chính sách này không chỉ giảm chi phí cho người bệnh, mà còn giúp y tế cơ sở phối hợp tốt hơn với tuyến trên. “Khi người bệnh cần khám chuyên sâu, việc được hỗ trợ chi phí ngoại trú tuyến tỉnh sẽ giúp họ yên tâm đi khám đúng chuyên khoa, đúng thời điểm, thay vì chần chừ vì lo tốn kém. Ngược lại, y tế tuyến huyện cũng có điều kiện tập trung tốt hơn vào chăm sóc ban đầu và quản lý bệnh mạn tính”.

Ba chính sách trên, khi được triển khai đồng bộ, đang góp phần củng cố vai trò của y tế cơ sở tại Phong Thổ. Người dân đến khám nhiều hơn, điều trị sớm hơn, trong khi áp lực chuyển tuyến do yếu tố kinh tế giảm đáng kể. Điều này không chỉ nâng cao hiệu quả điều trị mà còn giúp Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ phát huy vai trò “người gác cổng” trong hệ thống y tế.

Một trong những điểm mới quan trọng của chính sách BHYT từ năm 2026 là mở rộng nhóm được quỹ BHYT chi trả 100% chi phí khám, chữa bệnh trong phạm vi quyền lợi, không phải đồng chi trả. Theo đó, người thuộc hộ cận nghèo và người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội là những đối tượng được hưởng lợi trực tiếp.