Góp phần thúc đẩy nỗ lực ngoại giao chung vì lợi ích quốc gia và khu vực

Phóng viên (PV): Đề nghị đồng chí cho biết về kết quả quan trọng của Diễn đàn nghị viện đa phương IPU-138 và sự tham gia tích cực của Đoàn đại biểu cấp cao QH nước ta tại sự kiện này?

Đồng chí Nguyễn Văn Giàu: Kỳ họp Đại hội đồng lần này diễn ra trong bối cảnh tình hình thế giới diễn biến hết sức phức tạp, nhất là nổi lên chủ nghĩa khủng bố, vấn đề tị nạn, phong trào dân túy, xung đột sắc tộc… IPU-138 được điều hành bởi Chủ tịch IPU G.Ba-rôn, người mới được bầu làm Chủ tịch IPU tại kỳ họp IPU-137 tháng 10-2017 tại thành phố Xanh Pê-téc-bua (Liên bang Nga).

IPU-138 chọn chủ đề thời sự đang được nhiều nước quan tâm là người tị nạn và di cư, từ đó tìm ra những biện pháp giải quyết khả thi trên thực tế. Tại IPU-138, trước khi Đại hội đồng khai mạc, Ban Chấp hành họp, Chủ tịch IPU đưa ra sáng kiến mới, đề cập tầm nhìn hoạt động của IPU và chức trách của Chủ tịch IPU, qua đó các nội dung được các nhà lãnh đạo QH/Nghị viện bàn thảo kỹ lưỡng, sâu rộng. Nhân dịp này, diễn ra nhiều hội nghị của Nhóm nghị sĩ nữ, Nhóm nghị sĩ trẻ, hội nghị liên minh các nghị viện khu vực, trong đó có Hội nghị Nghị viện khu vực Đông - Nam Á +3 (Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc) và Hội nghị Các nghị viện khu vực châu Á - Thái Bình Dương gồm 27 thành viên. Việt Nam giữ vai trò quan trọng tại hai hội nghị khu vực này, vì Việt Nam giữ cương vị Ủy viên Ban Chấp hành IPU. Việt Nam trình bày báo cáo hoạt động của Ban Chấp hành và được các nước thành viên đánh giá rất cao việc chúng ta phản ánh đầy đủ, rõ ràng chính kiến của Việt Nam thay mặt các nước trong khu vực tham gia Đại hội đồng. Đoàn ta cũng tham gia đầy đủ hội nghị Hiệp hội Tổng Thư ký và các hội nghị khác.

Ngay phiên khai mạc, Đại hội đồng nghe ba báo cáo quan trọng về tổ chức di cư hợp pháp của hai cơ quan: Cao ủy Liên hợp quốc (LHQ) về nhân quyền, Cao ủy LHQ về tị nạn, qua đó thảo luận sôi nổi vấn đề di cư hợp pháp, di cư bất hợp pháp… Nhân dịp này, Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân có bài phát biểu trước Đại hội đồng, trong đó nêu những khuyến nghị và nhiều sáng kiến cụ thể. Chủ tịch QH khẳng định cần tăng cường, tiếp tục củng cố, duy trì môi trường hòa bình để phát triển bền vững. Chủ tịch QH đề xuất các nước tiếp tục triển khai hiệu quả chương trình phát triển bền vững của LHQ đến năm 2030 (chương trình này có 17 mục tiêu và 169 chỉ tiêu); đề nghị nghị viện các nước thành viên rà soát lại chính sách pháp luật để quy định các điều khoản phù hợp và giúp đỡ những người di cư. Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân đã đề xuất các nghị viện xây dựng các chính sách nhằm tạo các nguồn lực hỗ trợ các nước bị ảnh hưởng bởi vấn đề di cư. Thực tế cho thấy, những quốc gia này khó chủ động nguồn lực đủ lớn để giải quyết các vấn đề về di cư. Vì vậy, cần có sự tham gia của cộng đồng các nước, nhất là những quốc gia phát triển có chính sách, nguồn lực hỗ trợ… Sau khi Chủ tịch QH nước ta phát biểu, nhiều Chủ tịch QH các nước đã đến chúc mừng và cho rằng, những quan điểm của Việt Nam đưa ra mặc dù mang tính chất nguyên tắc nhưng rất quan trọng.

Có thể nói, vị trí, vai trò của Việt Nam được nghị viện các nước quan tâm. Đoàn Việt Nam có cuộc gặp gỡ và làm việc với Chủ tịch IPU và Tổng Thư ký IPU. Lãnh đạo IPU đánh giá, Hội nghị thường niên lần thứ 26 Diễn đàn Liên minh nghị viện châu Á - Thái Bình Dương (APPF-26) được Việt Nam tổ chức chu đáo và đạt được mục tiêu, nhất là thông qua 13 nghị quyết do các nước đề xuất, trong đó có sáu nghị quyết Việt Nam đề xuất. Hội nghị thành công với việc thông qua Tuyên bố Hà Nội về “Tầm nhìn mới của quan hệ đối tác nghị viện châu Á - Thái Bình Dương”. Mặc dù Tuyên bố này phát triển từ Tuyên bố Van-cu-vơ và Tuyên bố Tô-ki-ô nhưng đã xác định tầm nhìn mới, định hướng phát triển tới năm 2030 của APPF.

Chủ tịch IPU và Tổng Thư ký IPU cho rằng, Việt Nam gắn bó chặt chẽ với IPU trong những năm gần đây, nhất là kể từ khi tổ chức thành công IPU-132 đến nay, luôn là thành viên tích cực, được xem như hình mẫu để Chủ tịch IPU và Tổng Thư ký IPU nghiên cứu, triển khai đến các nước...

PV: Đồng chí có thể cho biết kết quả chuyến thăm chính thức lần đầu của Chủ tịch QH và Đoàn đại biểu cấp cao QH Việt Nam đến Vương quốc Hà Lan?

Đồng chí Nguyễn Văn Giàu: Ngay từ ngày đầu thăm chính thức Vương quốc Hà Lan, phía bạn đón tiếp Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân rất trọng thị, nồng ấm, bố trí những nhà lãnh đạo cao nhất của Hà Lan đón tiếp và làm việc. Nhân dịp này, Đại sứ Việt Nam tại Hà Lan và bạn tổ chức kỷ niệm 45 năm quan hệ ngoại giao
Việt Nam - Hà Lan.

Tại hội đàm, Chủ tịch Thượng viện và Chủ tịch Hạ viện Hà Lan nhiều lần nhấn mạnh, mặc dù thiết lập quan hệ ngoại giao từ năm 1973 nhưng hai nước có mối quan hệ rất sớm, từ năm 1601 các thương nhân Hà Lan đã đến làm ăn ở Việt Nam. Từ đó mối quan hệ hợp tác phát triển theo thời gian: Năm 2010, Việt Nam và Hà Lan thiết lập quan hệ đối tác chiến lược về thích ứng biến đổi khí hậu và quản lý nước; năm 2014, thiết lập quan hệ đối tác chiến lược về nông nghiệp bền vững và an ninh lương thực. Hai quan hệ này đã được triển khai rất thành công tại Việt Nam. Bên cạnh đó, hai bên có nhiều dự án nhỏ, như phát triển đồng bằng sông Cửu Long và các dự án thành phần như hệ thống cảnh báo sớm, thay đổi cơ cấu cây trồng... Phía Hà Lan bày tỏ mong muốn phát triển kinh doanh lâu dài ở nước ta. Đến nay, Hà Lan nằm trong số những quốc gia đầu tư lớn nhất vào Việt Nam, với 305 dự án, số vốn đăng ký khoảng 8,2 tỷ USD, đứng thứ 11 trong số 126 quốc gia, vùng lãnh thổ có đầu tư vào Việt Nam. Có thể nói kết quả, thành tựu, thành công của Hà Lan tại Việt Nam đã tạo ra sức lan tỏa đến các nước khu vực Bắc Âu.

Trong các cuộc tiếp xúc, Hà Lan bày tỏ sự quan tâm vấn đề Biển Đông; cho rằng, tự do hàng hải và tự do hàng không rất quan trọng. Phía Hà Lan đưa ra tài liệu sách từ thế kỷ 17 xác định pháp luật về tự do hàng hải; cho rằng, mọi diễn biến xảy ra ở Biển Đông phải tuân thủ pháp luật, giữ vững môi trường hòa bình. Hà Lan bày tỏ quan tâm và ủng hộ lập trường của Việt Nam. Về quan hệ song phương thời gian tới, phía bạn đề nghị Việt Nam đẩy mạnh hợp tác trên nhiều lĩnh vực, trong đó có giáo dục, du lịch...

Nhân dịp này, Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân đến chào xã giao Hoàng hậu Hà Lan Mắc-xi-ma D.Xe-ru-ti; gặp gỡ, làm việc với Phòng Thương mại Hà Lan - Việt Nam, tiếp Phó Cao ủy Chương trình Đồng bằng Hà Lan…

Chuyến công tác lần này của Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân đã thành công tốt đẹp. Mục tiêu của chúng ta là khẳng định cam kết chủ động tích cực tham gia các hoạt động ngoại giao nghị viện đa phương của Việt Nam; tiếp tục phát huy vai trò và vị thế của QH nước ta tại diễn đàn IPU, qua đó góp phần thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao chung của Nhà nước vì lợi ích quốc gia, hài hòa với lợi ích khu vực.

Qua chuyến thăm chính thức Vương quốc Hà Lan, chúng ta làm sâu sắc thêm quan hệ hai nước, nhất là triển khai mạnh mẽ thêm hai nội dung đối tác chiến lược cũng như tiếp tục củng cố, tăng cường quan hệ hữu nghị, hợp tác nhiều mặt với Hà Lan. Tin tưởng rằng, thời gian tới hai bên sẽ tiếp tục thúc đẩy mối quan hệ song phương lên tầm cao mới. Chuyến thăm cũng là dấu mốc mới trong việc tăng cường và phát triển quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa QH Việt Nam và Nghị viện Hà Lan, đóng góp vào sự phát triển quan hệ hai nước, cũng như đóng góp vào môi trường hòa bình, phát triển của khu vực và thế giới.

PV: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí.