Bảo đảm quyền lợi bảo hiểm y tế cho học sinh

Theo quy định của Thông tư liên tịch số 41/2014/TTLT-BYT-BTC, khi hết thời gian tham gia BHYT theo diện học sinh, học sinh bắt buộc tham gia theo diện hộ gia đình, việc mua được tiến hành tại UBND xã, phường nơi cư trú. Việc học sinh tham gia BHYT theo hộ gia đình là tạm thời, nhằm bảo đảm tham gia liên tục, được hỗ trợ từ quỹ BHYT khi chẳng may bị bệnh tật trong thời gian chưa đi học ở bậc cao hơn (cao đẳng, đại học) hoặc chưa đi làm. Một số phụ huynh phản ánh, việc mua tại UBND xã, phường chưa thuận lợi, phải đi lại vất vả khi địa chỉ nhà ở và hộ khẩu thường trú khác nhau. Dù chưa có con số thống kê về đối tượng học sinh lớp 12 sau khi tốt nghiệp tham gia BHYT "tạm" là bao nhiêu nhưng cơ quan bảo hiểm xã hội (BHXH) một số địa phương cho biết, số học sinh sau khi ra trường tham gia rất ít, chỉ khi bị bệnh, phải đi điều trị mới mua. Hậu quả, như dịp hè năm ngoái, khi dịch sốt xuất huyết bùng phát, nhiều học sinh đã ra trường tại TP Hà Nội mắc bệnh, vào viện điều trị dài ngày nhưng bị mất quyền lợi vì chưa mua thẻ BHYT. Nhiều học sinh để ngắt quãng, không tham gia BHYT liên tục từ ba tháng trở lên bị mất quyền lợi của người tham gia BHYT liên tục.

Do những bất cập nêu trên, BHXH Việt Nam và Bộ Y tế từng kiến nghị kéo dài thời gian tham gia BHYT của học sinh lớp 12 đến ngày 30-9 hằng năm. Phương án này được nhiều phụ huynh ủng hộ vì giúp học sinh không bị gián đoạn tham gia BHYT, có thể tham gia tiếp BHYT tại trường đại học, cao đẳng hay chỗ làm việc bắt đầu từ tháng 10 hằng năm. Tuy nhiên, do các văn bản pháp luật chưa quy định và việc kéo dài thời gian tham gia BHYT của học sinh làm tăng mức hỗ trợ từ ngân sách cho đối tượng này, cho nên, đến nay, kiến nghị nêu trên vẫn chưa được giải quyết.

Trong khi chờ quy định mới, BHXH các địa phương cần chủ động phối hợp nhà trường tập trung tuyên truyền việc mua thẻ BHYT cho học sinh lớp 12 sau khi kết thúc năm học; đồng thời chỉ đạo các điểm bán BHYT tại xã, phường tạo thuận lợi, giải quyết đúng quy định đối với học sinh tham gia theo diện hộ gia đình. Hiện nay, nhiều trường, nhiều cơ quan BHXH vẫn chưa có phương án tuyên truyền, thậm chí tỏ ra bất ngờ khi chúng tôi đề cập vấn đề này. Việc tuyên truyền BHYT lâu nay vẫn tập trung vào đầu năm học; nay với vấn đề thời hạn thẻ BHYT của học sinh lớp 12, cần chú ý tuyên truyền vào dịp gần cuối năm học thông qua họp phụ huynh, tin nhắn để phụ huynh, học sinh nhớ, sắp xếp thời gian mua thẻ BHYT.

Một phương án khá hợp lý vừa được BHXH thành phố Hà Nội đưa ra, đó là học sinh lớp 12 có thể lựa chọn tham gia BHYT hộ gia đình tại trường hoặc tại nơi cư trú. Nếu tham gia tại trường, nhà trường lập danh sách, thu tiền theo mức dành cho đối tượng hộ gia đình. Như vậy, học sinh sẽ được cấp hai thẻ BHYT, một thẻ theo đối tượng học sinh, có giá trị từ ngày 1-1 đến 31-5, một thẻ theo đối tượng hộ gia đình có giá trị từ ngày 1-6 đến 30-9. Thiết nghĩ, BHXH Việt Nam cần nghiên cứu, triển khai giải pháp tạm thời này tại các địa phương trong thời gian tới, nhằm tạo thuận lợi cho người tham gia BHYT.