Những di sản khổng lồ
Đứa trẻ ấy là Nhi-cô-la Te-xla (Nicola Tesla), người cho đến hơn một thế kỷ sau vẫn còn đang bị bao phủ trong những tranh cãi. Rất nhiều người cho rằng ông là một kẻ lừa bịp, hay một phù thủy. Tuy nhiên, có lẽ chính trí tuệ siêu quần của Tesla đã đẩy ông vào vòng nghi ngờ đó. Thời điểm ấy, không ai nghĩ một con người có thể vươn xa đến thế. Và hơn 100 năm sau, loài người vẫn còn phải kinh ngạc vì những gì Tesla để lại. Những phát minh của ông đã đặt nền móng cho một kỷ nguyên hoàn toàn khác, với rất nhiều những khái niệm tiên phong chưa từng ai biết đến.
Nếu bạn vẫn chưa hình dung ra Tesla vĩ đại đến mức nào, hãy thử so sánh: Bạn hẳn biết T.Ê-đi-xơn (Thomas Edison), người mà đa số đều nghĩ rằng đã mở màn cho kỷ nguyên của ánh sáng và điện. Nhưng không phải, đó là vai trò của Nicola Tesla, được thuê để làm việc cho công ty của Edison cách đây 132 năm. Thời điểm ấy, dòng điện một chiều của Edison vẫn là thứ duy nhất được sử dụng, nhưng hạn chế của nó là không thể truyền điện đi quá một dặm. Tesla và phát minh dòng điện xoay chiều đã làm thay đổi tất cả. Động cơ xoay chiều và máy biến thế của Tesla sau đó phổ biến đến nỗi vì đố kỵ, Edison đã thuê trẻ con bắt chó mèo và cho dòng điện xoay chiều chạy qua chúng chỉ để cố nói lên rằng: Phát minh của Tesla thật nguy hiểm! Nhưng chẳng ích gì. Hơn 100 năm sau, hầu hết các đồ điện nhân loại sử dụng đều cần một máy biến tần để chuyển từ dòng điện một chiều sang điện xoay chiều. Tesla đã chiến thắng, trong cái gọi là “chiến tranh giữa các dòng điện”, đặt tiền đề cho cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ hai.
Bạn hẳn cũng đã nghe đến G.Mác-cô-ni (Guglielmo Marconi), người nhận giải Nobel Vật lý nhờ phát minh ra sóng radio? Sau khi Marconi nổi tiếng toàn thế giới với tín hiệu radio đầu tiên phát đi ngày 12-12-1901, Tesla bình thản đáp: “Cậu ta là một ông bạn quý hóa. Cứ để cậu ấy tiếp tục thôi. Cậu ấy đang sử dụng 17 trong số các sáng chế của tôi”.
Bạn cũng đã nghe đến tên R.A.Oát-xơn Oát (Robert A.Watson-Watt), nhà khoa học người Anh được biết đến như là người phát minh radar vào năm 1935? Tuy nhiên, trước đó 18 năm, Tesla đã đưa ra ý tưởng tương tự, thậm chí mô tả rõ ràng rằng có thể “sử dụng sóng điện từ tạo ra các hiệu ứng điện ở mọi khu vực trên Trái đất, hòng xác định rõ vị trí gần nhất và hướng di chuyển cũng như tốc độ của vật thể, thí dụ như tàu thuyền”.
Tesla cũng là người đầu tiên nghĩ đến việc sử dụng sóng radio để kiểm soát từ xa hoạt động của một con tàu mô hình bằng ăng-ten do Hải quân Mỹ “đặt hàng”, điều mà cho đến nay được ứng dụng trong những chiếc... điều khiển ti-vi. Tesla đặt nền móng cho các lý thuyết về truyền tải điện không dây, tiền thân của giao thức sóng không dây (wireless) đang được sử dụng để kết nối internet hiện tại. Bức ảnh Tesla ngồi trong phòng thí nghiệm đặc biệt của mình, với những “tia sét” bắn tóe trong không trung được tạo ra từ những “cuộn cảm Tesla”, đã đi vào huyền thoại, thể hiện sức tưởng tượng đáng kinh ngạc của thiên tài này. Nó cũng liên quan đến một danh xưng mà báo chí thời ấy đặt cho ông: “Người điều khiển sấm sét”.
Và gần đây, khi tiến hành nghiên cứu một mẫu xe cho tương lai, tỷ phú - nhà phát minh lừng danh E.Mơ-xcơ (Elon Musk) đã đặt tên cho dòng xe ấy là Tesla.
Bộ não siêu phàm
Điều gì có thể lý giải nổi trí tuệ phi thường ấy? Hãy nghe chính Tesla nói: “Một khi khoa học bắt đầu nghiên cứu các hiện tượng phi vật chất, bước tiến của nó trong một thập kỷ sẽ vượt xa hàng thế kỷ tồn tại trước đó của nó”.
Tesla cho rằng: “Ai đó có thể dám mảy may nghi ngờ rằng ngày nay hàng triệu cá nhân với vô số tính cách và đặc điểm lại chỉ được bắt đầu từ một thực thể, một đơn vị chung? Mặc dù tự do suy nghĩ và hành động, nhưng chúng ta kết thành một khối, giống như những ngôi sao trên bầu trời, không thể tách rời. Những mối quan hệ không thể nhìn thấy, nhưng chúng ta có thể cảm nhận chúng”.
Tư duy kiểu Tesla là điều mà A.Anh-xtanh (Albert Einstein) đã diễn đạt một cách giản dị: “Logic sẽ đưa anh từ điểm A đến điểm B. Trí tưởng tượng sẽ đưa anh tới mọi nơi”. Tesla và Einstein đều là những người có “thiên tính” như thế. Trí tuệ của họ là một dạng linh cảm phi thường vượt qua cả lý trí. Đó là cơ sở để Tesla ngạo nghễ đến ngạo mạn: “Tôi không quan tâm đến chuyện người ta ăn cắp ý tưởng của tôi. Điều tôi quan tâm là họ không có gì của riêng họ!”.
Bộ óc của Tesla là một kỳ quan: Ông có thể nói tám ngôn ngữ Xéc-bi-a (Serbia), Anh, Séc (Czech), Đức, Pháp, Hung-ga-ri (Hungary), I-ta-li-a (Italia), và tiếng Latin. Ông có thể nhớ nguyên cả một quyển sách, nghĩ ra những ý tưởng và sắp xếp nó mạch lạc trong đầu thậm chí không cần viết ra giấy. Nhưng điều đặc biệt nhất của bộ óc ấy là trí tưởng tượng cực kỳ mạnh mẽ và một sự nhạy cảm có lẽ không cùng “tần số” với bất kỳ ai trên hành tinh này.
Điều bí ẩn cuối cùng Tesla chết trong cô đơn tại một căn phòng khách sạn ở Niu Oóc (New York, Mỹ) trong trạng thái hoàn toàn... trinh nguyên. Cho đến cuối đời, ông không đụng đến phụ nữ, chỉ bị ám ảnh bởi một điều thật kỳ quặc, như chính ông đã thổ lộ: “Tôi đã cho chim bồ câu ăn, hàng ngàn con trong nhiều năm qua. Nhưng chỉ có một con, một con tuyệt đẹp, có mầu trắng tinh khiết với cánh mầu xám nhạt, là khác biệt. Đó là một con cái. Tôi ước gì có thể gọi tên nó và nó sẽ bay đến bên tôi”.
“Tôi yêu con chim bồ câu ấy như đàn ông yêu đàn bà, và nó cũng yêu tôi. Đến khi tôi có được nó, thì đấy là tâm nguyện cả đời của tôi”.
Không ai biết con bồ câu ấy là ẩn dụ của điều gì, và có lẽ cũng chẳng ai cắt nghĩa nổi vì sao Tesla lại chỉ có thể nảy nở tình cảm với một con bồ câu trong hàng ngàn con bồ câu ông đã từng cho ăn. Chỉ biết rằng tình cảm với con bồ câu ấy là một loại “tần số” đặc biệt nào đó vượt xa những gì tầm thường của cuộc sống này, giống như cách Tesla đã đến và đi, giữa những hoài nghi của một thế giới có lẽ quá tầm thường so với trí tuệ của ông, và trên hết, là sự thấu cảm phi thường của ông.
Một điều bí ẩn hơn hết thảy những phát minh như nhìn thấu tương lai của thiên tài này. Điều sẽ mãi mãi nằm trong sấm sét của cơn bão ngày ra đời, và con bồ câu trắng bay trong tâm nguyện sau cuối.
