Nhà văn hóa thôn Hà Lỗ (xã Liên Hà, huyện Đông Anh) lúc nào cũng đầy ắp tiếng cười hai buổi sáng tối bởi người vui chơi, tập luyện văn nghệ, thể dục, thể thao. Riêng thứ bảy, chủ nhật thì nhiều lúc, lịch luyện tập, vui chơi kín cả ngày. Tòa nhà khang trang, phía trước là sân chơi rộng, với nhiều thiết bị vui chơi cho trẻ em, phía sau là hồ điều hòa được cải tạo từ ao làng, với đường dạo trải nhựa chung quanh. Những hàng cây mới trồng hai năm trước bắt đầu xanh tốt, toả bóng mát. Tuy nhiên, câu chuyện không chỉ nằm ở hạ tầng. Niềm tự hào của người dân Hà Lỗ chính là có phong trào văn hóa, văn nghệ mạnh. Ở đây, mỗi lứa tuổi đều có thể lựa chọn cho mình các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao khác nhau. Người thích nghệ thuật tham gia Câu lạc bộ Văn nghệ, người cao tuổi tham gia Câu lạc bộ Dưỡng sinh, thanh niên trẻ tuổi thì có Câu lạc bộ Lân, sư, rồng hoặc Câu lạc bộ bóng đá…
Trưởng thôn Hà Lỗ Dương Văn Tam cho biết: "Thực tế thì trước kia có những lúc nhà văn hóa cũng trầm lắng, dù người dân có nhu cầu hoạt động văn hóa, thể thao. Cán bộ thôn phải nắm bắt tình hình, có những người đam mê, có nhiệt huyết thì chúng tôi khuyến khích họ tích cực tham gia, phối hợp chính quyền địa phương thành lập ra các câu lạc bộ văn hóa-thể thao. Hoạt động của các câu lạc bộ chính là "linh hồn" của nhà văn hóa".
Không riêng ở Hà Lỗ, các nhà văn hóa xã trên địa bàn huyện Đông Anh đều trong tình trạng: người dân phải "xếp lịch" để đến sinh hoạt. Điều đó được tạo nên bởi cách thức tập hợp thông qua các câu lạc bộ. Từ hoạt động tự phát ban đầu, Ủy ban nhân dân huyện Đông Anh nắm bắt xu thế và ban hành Đề án Xây dựng, Quản lý và nâng cao chất lượng Nhà văn hóa-khu thể thao thôn, tổ dân phố giai đoạn 2017-2020.
Bên cạnh đầu tư hạ tầng, Đề án đặt ra yêu cầu Ủy ban nhân dân các xã, thị trấn kiện toàn bộ máy tổ chức là các ban chủ nhiệm, thành lập các câu lạc bộ văn hóa-thể thao trực thuộc. Tiếp đó, năm 2020, Ủy ban nhân dân huyện Đông Anh lại ban hành Đề án Phát triển Văn hóa-Thể thao huyện Đông Anh giai đoạn 2020-2025 với những nhiệm vụ cụ thể trong phát triển văn hóa, thể thao ở cơ sở. Trong đó, nhấn mạnh việc đưa các hoạt động văn hóa, thể thao về các thôn, tổ dân phố, chú trọng bảo tồn các môn thể thao, nghệ thuật truyền thống. Khi chính sách bắt nhịp được với cuộc sống, việc các nhà văn hóa "nở rộ" hoạt động là chuyện tất yếu xảy ra. Điển hình như xã Cổ Loa có 15 thôn thì mỗi thôn có ít nhất 10 câu lạc bộ văn hóa, thể thao, nghệ thuật khác nhau.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Đông Anh Nguyễn Thị Tám cho biết: "Hiện nay, 100% số thôn, tổ dân phố trên địa bàn có nhà văn hóa. Trong đó, có 153/155 nhà văn hóa thôn, 30/30 nhà văn hóa tổ dân phố đạt chuẩn với diện tích khuôn viên thấp nhất là khoảng 1.000 m2, với các trang thiết bị đầy đủ. Toàn huyện thành lập được 1.172 câu lạc bộ văn hóa, thể thao. Đây là nơi thu hút các tầng lớp nhân dân tham gia sinh hoạt, tập luyện". Một điều đáng chú ý khác là Huyện ủy, Ủy ban nhân dân huyện Đông Anh quyết tâm "giữ" đất cho văn hóa, mặc dù quá trình đô thị hóa ngày một mạnh, giá đất tăng cao. Điển hình như thôn Xuân Canh (xã Xuân Canh) dù đã có nhà văn hóa nhưng diện tích nhỏ hẹp, huyện chỉ đạo xã "tìm" mảnh đất mới xây dựng nhà văn hóa để đáp ứng nhu cầu của người dân. Các nhà văn hóa thường đi kèm các sân thi đấu thể thao như: Bóng chuyền, cầu lông… Chưa kể rất nhiều địa bàn bố trí quỹ đất để xây dựng sân bóng đá mi-ni.
Đông Anh là vùng đất có bề dày truyền thống văn hóa, nơi có nhiều loại hình nghệ thuật truyền thống như: Hát tuồng ở các xã Cổ Loa, Xuân Nội; hát chèo ở xã Dục Tú; ca trù ở xã Liên Hà… Nhờ có hoạt động của các câu lạc bộ tại nhà văn hóa mà nghệ thuật truyền thống đã hồi sinh mạnh mẽ. Phó Trưởng phòng Văn hóa-Thông tin huyện Đông Anh Nguyễn Thị Mỹ Linh cho biết thêm: "Nhiều người vẫn lo ngại khi thiếu kinh phí thì các nhà văn hóa, các câu lạc bộ sẽ hoạt động thế nào? Nhưng thực tế, khi tập hợp được những người có cùng đam mê, sở thích, khi việc sinh hoạt, luyện tập đem lại lợi ích cho đời sống tinh thần của người dân thì người dân tự nguyện đóng góp để duy trì hoạt động, tự nguyện đóng góp vật chất cho nhà văn hóa có thêm trang thiết bị hiện đại và tự nguyện dọn dẹp, vệ sinh nhà văn hóa, khu thể thao. Có những địa bàn mà người dân tự nguyện đóng góp trang thiết bị cho nhà văn hóa, khu thể thao hàng trăm triệu đồng".
