Họp giao ban tại khoa Xương khớp.
Anh tôi người Bình Định, cán bộ tập kết đã 90 tuổi, lấy chị vốn quê Thái Bình cũng trên 80 cứ khẩn khoản rủ tôi đi chữa cái vai đau sau tai nạn. “Lên Tuyên Quang ngâm bùn và nước nóng sẽ đỡ”. Hà Nội bao bác sĩ, lương y giỏi, vai tôi đau cứ hoàn đau, nên chần chừ chưa dám nhận lời. Rồi mấy đợt lạnh kéo dài lê thê trước Tết làm vai tôi càng nhức không thể ngủ. Tôi quyết tâm bứt công việc đến Mỹ Lâm một lần xem sao.
Bệnh viện có hai khu điều trị. Khu tắm bùn nóng hoạt động từ sáu giờ sáng. Bên trái nó là khu tắm nước nóng. Nước ở trạm bơm ngầm bơm về đây dòng nước nóng rãy với khoảng 20 chất vi lượng giúp người bệnh cải thiện các vấn đề về xương và khớp, các chứng bệnh liên quan đến rối loạn thần kinh thực vật... Khu điều trị chính được đầu tư máy móc hiện đại, đặc biệt ở hai khoa Xương khớp và Y học dân tộc. Đội ngũ bác sĩ đều là người địa phương, cả Tuyên Quang về, có kinh nghiệm lâu năm và đặc biệt đội ngũ điều dưỡng viên có người đã thầm lặng hơn 30 năm công tác, cho nên rất dạn dày kinh nghiệm.
Tôi lân la đi khắp bệnh viện. Có cảm giác đây không phải bệnh viện mà là nơi an dưỡng, bởi đâu cũng sạch sẽ tinh tươm. Những nếp nhà một tầng chìm trong khu vườn đầy hoa, cây cảnh. Đâu đâu cũng là những khuôn mặt thân thiện, ấm áp của đội ngũ nhân viên y tế. Thật là kỳ lạ cho một bệnh viện hoàn toàn không có văn hóa phong bì. Tiếng lành đồn xa, đồng bào các dân tộc Mường, Thái, H Mông tìm tới đây điều trị khá đông.
Bà Vũ Thị Bình, nguyên bác sĩ từng công tác ở mạn Tây Bắc đã 78 tuổi cùng chồng là nhà khoa học người gốc Hà Nội về hưu, cũng lặn lội đến đây chữa bệnh thoái hóa đốt sống. Sớm đi tắm bùn, chiều tắm suối, châm cứu, chạy điện, nay bệnh đã thuyên giảm nhiều. Có lẽ tác động mạnh vì các chất vi lượng đặc biệt con người không chủ động sản sinh hấp thu, chúng ngấm vào cơ thể khi ngâm nóng trong suối khoáng Mỹ Lâm. Nhưng điều khiến bà Bình phấn khởi hơn cả là thái độ của các bác sĩ, đặc biệt nhân viên điều dưỡng ở đây rất tốt. Họ coi bệnh nhân như người thân trong làng trong xóm. Với các bệnh nhân lớn tuổi, hay các bệnh nặng, thì tâm lý trị liệu là điều rất cần, rất quan trọng.
Tôi cũng gặp ở đây những người bạn lính từng chiến đấu trên khắp các chiến trường nam bắc. Anh Nguyễn Văn T. bị bệnh tiểu đường, cơ teo lại, xương khớp và những cơn đau nhức di chứng chiến tranh và bệnh tật ở Trường Sơn hành hạ suốt. Bác sĩ và điều dưỡng kiên trì chăm sóc người bạn lính này, cho anh uống nhiều loại thuốc nam đã chưng cất và chạy điện, đến nay bệnh đã lui hết tám phần.
Bác sĩ Vũ Thế Cường, Phó giám đốc bệnh viện kiêm Trưởng khoa Xương khớp - thần kinh - phục hồi chức năng luôn từ chối nói về mình. Anh nói với tôi về các nhân viên điều dưỡng, có người như chị Liên đã 31 năm lăn lộn với nghề và luôn thường trực nụ cười với bệnh nhân.
Với phương châm phục vụ tốt người bệnh, cho nhân dân hưởng được tài nguyên từ nguồn suối khoáng thiên nhiên, chúng tôi được trang bị máy móc y tế hiện đại, song quan trọng hơn nữa là đội ngũ nhân viên y tế biết giữ gìn hai từ Lương y. Giám đốc bệnh viện, bác sĩ Nguyễn Quê Lâm, với trọng trách của người đứng đầu, luôn đề cao điều này với các đồng nghiệp của ông.
Tôi rời Mỹ Lâm sau một tuần điều trị, chấm dứt các cơn đau nhức về đêm vì di chứng tai nạn. Tôi sẽ quay lại đây để thụ hưởng nguồn suối khoáng quý giá như vàng trắng của thiên nhiên ban tặng. Cũng nghe tin rằng, tháng năm này bệnh viện sẽ di dời tới địa điểm khác trên địa bàn xã Phú Lâm, để giải tỏa mặt bằng cho một dự án đã được phê duyệt. Di dời một bệnh viện có bề dày truyền thống hơn 40 năm như cây sấu cổ thụ, tôi lo âu như nhiều bệnh nhân khác, nhân dân quanh Yên Sơn này, không rõ rồi đây việc đầu tư kiến tạo nơi ở mới của Bộ Y tế và tỉnh Tuyên Quang có chú ý tới sự sinh tồn và phát triển của bệnh viện hay không? Sẽ ra sao nếu để cái thiên đường nhỏ này tàn lụi đi. Như khát khao của các bác sĩ lâu năm ở đây, muốn cho dân nghèo, những người bệnh được thụ hưởng nguồn tài nguyên Suối khoáng quý báu Phú Lâm trong sự chăm sóc của đội ngũ bác sĩ và nhân viên y tế giàu kinh nghiệm. “Hai tài nguyên” ấy, của thiên nhiên và của truyền thống con người y tế Tuyên Quang còn nhiều tiềm năng, mà bất cứ chủ nhân mới giàu có thế nào về đây đầu tư cũng không sao có được...
Suối khoáng Mỹ Lâm (thuộc Phú Lâm, Yên Sơn, Tuyên Quang) do một người Pháp tên là C.Madrolle phát hiện năm 1923. Nguồn nước ở đây được cho là nhiều chất vi lượng có thể chữa bệnh cho con người. Năm 1965, Bệnh viện Bạch Mai xây dựng ở đây một cơ sở an dưỡng cho 30 giường bệnh. Năm 1974, Viện điều dưỡng Mỹ Lâm trực thuộc Bộ Y tế được thành lập với quy mô 200 giường bệnh trên tổng số có 12 cán bộ, trong đó có hai bác sĩ. Ngày 1-6-1983, Bộ Y tế có Quyết định số 418/BYT-QĐ chuyển Viện điều dưỡng Suối khoáng Mỹ Lâm về tỉnh Hà Tuyên quản lý với quy mô 60 giường bệnh và 35 cán bộ. Cho tới nay, Bệnh viện Mỹ Lâm có 64 bác sĩ và điều dưỡng viên phân bổ ở năm khoa chuyên môn và ba phòng chức năng. Bệnh viện quy mô 100 giường, nhưng số giường thực kê là 160.