Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm nay diễn ra từ ngày 2 đến 4-6. Ðối với giáo dục THPT, ngoài ba môn thi cố định là Ngữ văn, Toán, Ngoại ngữ, học sinh THPT sẽ phải thi môn Vật lý, Sinh học và Ðịa lý. Trong đó, Ngoại ngữ, Vật lý, Sinh học thi theo hình thức trắc nghiệm. Riêng môn Ngoại ngữ, thí sinh phải thi một trong các thứ tiếng: Anh, Nga, Pháp, Trung Quốc, Ðức, Nhật, tùy theo chương trình học của từng trường. Với thí sinh không theo học hết chương trình THPT hiện hành hoặc có khó khăn về điều kiện dạy, học thì được thi thay thế môn Ngoại ngữ bằng môn Lịch sử (theo hình thức tự luận). Ðối với giáo dục thường xuyên, học sinh thi tốt nghiệp sáu môn: Ngữ văn, Toán, Vật lý, Sinh học, Lịch sử, Ðịa lý. Trong đó, các môn Vật lý, Sinh học thi theo hình thức trắc nghiệm. Năm 2010, sáu môn thi tốt nghiệp THPT: Ngữ văn, Toán, Ngoại ngữ, Hóa học, Lịch sử, Ðịa lý.
Tại kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2011, hình thức chấm chéo các bài thi tự luận vẫn được tiếp tục duy trì. Phương án chấm chéo bài thi tự luận giữa các địa phương là một hình thức đổi mới khâu chấm thi, được Bộ GD-ÐT thực hiện từ kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2009, nhằm bảo đảm tổ chức thi nghiêm túc, kết quả thi thật sự khách quan, công bằng, đánh giá đúng thực chất. Việc chấm chéo đã được thực hiện nghiêm túc trong kỳ thi năm 2009, 2010, góp phần quan trọng bảo đảm tính chính xác, khách quan của việc chấm thi, đồng thời hạn chế những tiêu cực trong quá trình chấm bài thi tự luận của các kỳ thi tốt nghiệp những năm trước đây. Ðiều này thể hiện qua kết quả chấm thẩm định bài thi tự luận kỳ thi tốt nghiệp THPT các năm 2008, 2009 và 2010. Số bài chấm thẩm định chấm lệch từ 1,0 điểm trở lên: năm 2008, chiếm tỷ lệ 38,80% (chưa chấm chéo), năm 2009, chiếm tỷ lệ 4,93% (có chấm chéo) và năm 2010, chiếm tỷ lệ 3,96% (có chấm chéo).
Theo Bộ GD-ÐT, nhìn chung, trong khi thực hiện chấm chéo, các Hội đồng chấm thi tại các Sở GD-ÐT thực hiện nghiêm túc. Ðộ lệch điểm giữa các bài chấm thẩm định và bài chấm tại các sở giáo dục và đào tạo không nhiều. Việc tổ chức chấm chéo bài thi tự luận giữa các địa phương cho kết quả chính xác và khách quan hơn, là giải pháp có hiệu quả thiết thực, góp phần khắc phục những bất cập, hạn chế từng tồn tại trong khâu chấm thi của kỳ thi tốt nghiệp THPT những năm trước đây.
Về một số biểu hiện chấm chặt đối với bài thi môn Ngữ văn dẫn đến những thắc mắc của địa phương có bài thi được chấm năm 2009 tại một số tỉnh miền Tây Nam Bộ, năm 2010, sau khi rút kinh nghiệm việc triển khai chấm thi ở các địa phương, tham khảo các ý kiến thảo luận tại Hội nghị thi và tuyển sinh, Bộ GD-ÐT đã có điều chỉnh theo hướng: điều động thanh tra chấm thi của sở thứ 3 (không phải là sở có bài thi, cũng không phải là sở đang chấm) tiến hành chấm thanh tra từ 5% đến 10% số bài thi của Hội đồng chấm thi để đề xuất điều chỉnh kịp thời nhằm hạn chế xu hướng chấm không đúng đáp án, biểu điểm hoặc chấm không đều tay giữa các giám khảo.
Tại Hội nghị Giao ban lần thứ nhất năm học 2010-2011, có ý kiến cho rằng, nên bỏ hình thức chấm chéo bài thi tự luận trong kỳ thi tốt nghiệp THPT, thay thế bằng tăng cường thanh tra của Bộ, thanh tra chéo và phúc tra các địa phương có kết quả không bình thường. Cách làm hiện nay tốn kém, phức tạp, nhưng trong thực tế cũng không bảo đảm tính khách quan do việc coi thi mới là yếu tố quyết định. Tuy nhiên, Bộ GD-ÐT cho biết, ý kiến đề xuất giao việc tổ chức thi tốt nghiệp THPT cho các địa phương và tập trung chỉ đạo, đổi mới thi tuyển vào ÐH, CÐ sẽ được Bộ GD-ÐT xem xét trong quá trình xây dựng và triển khai Ðề án đổi mới thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh vào ÐH, CÐ, TC. Năm 2011, Bộ GD-ÐT chủ trương vẫn tiếp tục tổ chức riêng hai kỳ thi theo hướng phát huy những kết quả đã đạt được của kỳ thi tốt nghiệp THPT và thi tuyển sinh ÐH, CÐ năm 2010 để tiếp tục khẳng định tính đúng đắn và hiệu quả của các giải pháp triển khai trong thời gian vừa qua, tạo sự đồng thuận của xã hội; mặt khác, với thời gian chuẩn bị dài hơn, ngành sẽ tập trung được các nguồn lực bảo đảm cho thành công của Ðề án đổi mới thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh vào ÐH, CÐ, TC.
