- Có kết quả nghiên cứu chỉ ra, mô hình TMĐT đặc biệt thích hợp với DNNVV. Nhưng thử hỏi trong số 80% DNNVV của Việt Nam có bao nhiêu phần trăm sử dụng phương thức này? Đằng sau nghịch lý đó là gì, thưa ông?
- Trên cơ sở khảo sát hàng nghìn DN trên cả nước, Báo cáo Chỉ số TMĐT năm 2015 đã nhấn mạnh khó khăn lớn nhất khi triển khai TMĐT tại các DN, đặc biệt là các DNNVV, là nguồn nhân lực. Trong khi phần lớn DN đã nhận thức được lợi ích to lớn do TMĐT mang lại thì họ chưa có đủ trình độ quản lý và chuyên môn để khai thác hiệu quả công cụ kinh doanh tiên tiến này. Mặt khác, cần tổ chức nhiều chương trình tuyên truyền, tập huấn với các hình thức phong phú nhằm giúp đỡ các DNNVV nắm bắt được các kỹ năng cần thiết, bao gồm nhận thức về tầm quan trọng của tên miền in-tơ-nét, xây dựng và quản trị website, phát triển các ứng dụng trên nền tảng di động, tiếp thị trực tuyến, thanh toán trực tuyến và dịch vụ hoàn tất đơn hàng. Lãnh đạo DN cũng chưa đánh giá đầy đủ về tác động của việc triển TMĐT tới thay đổi cấu trúc DN. Rõ ràng, TMĐT không đơn giản chỉ là xây dựng một website mà nó ảnh hưởng tới toàn bộ quy trình kinh doanh của DN.
- Xin được trở lại câu chuyện niêu cá kho của làng Vũ Đại đã vượt đại dương một cách đáng kinh ngạc nhờ vào TMĐT. Liệu những làng nghề của Việt Nam có thể học hỏi gì từ câu chuyện này?
- Một trong những lợi thế to lớn của TMĐT là tính toàn cầu và phi thời gian. Xu hướng xuất khẩu trực tuyến đã trở thành hiện thực và phát triển nhanh. Lợi thế này mang lại cơ hội lớn cho các DNNVV, đặc biệt là các hộ gia đình ở các làng nghề mở rộng thị trường ra khỏi địa phương, vươn ra thị trường toàn quốc và quốc tế.
Tuy nhiên, các cơ quan Nhà nước và tổ chức xã hội nghề nghiệp cần hỗ trợ các đối tượng này nhanh chóng xây dựng website với công nghệ tiên tiến cho riêng mình với chi phí hợp lý, giúp đỡ họ các kỹ năng tiếp thị sản phẩm trực tuyến và nhất là nâng cao chất lượng dịch vụ chuyển phát và hoàn tất đơn hàng.
- Thưa ông, trong bối cảnh Việt Nam hội nhập ngày một sâu rộng với thế giới, để phát triển TMĐT xuyên biên giới, chúng ta cần chương trình hành động như thế nào?
- Chính quá trình hội nhập kinh tế nhanh chóng toàn diện đã tạo ra nhiều cơ hội để cho TMĐT xuyên biên giới phát triển mạnh hơn. Đặc biệt, các DN Việt sẽ có cơ hội mới để bình đẳng với các DN nước ngoài trong mở rộng thị trường, xuất khẩu hàng hóa, dịch vụ thông qua TMĐT. Nhờ thiết lập được hải quan điện tử và các dịch vụ công trực tuyến mà chúng ta đã đặt nền móng hậu thuẫn tốt cho phát triển TMĐT. Tuy nhiên, cần phải nhắc lại, thách thức vẫn còn rất lớn, không dễ gì có thể phá được thế nhập siêu xuyên biên giới qua TMĐT. Thị trường của chúng ta hấp dẫn nên các tên tuổi lớn của nước ngoài cũng đổ bộ vào càng gây sức ép cho DN trong nước.
Thí dụ như kênh bán hàng Alibaba của Trung Quốc, khi các DN Việt tham gia bán hàng ở đây thì phải trả phí thành viên vào khoảng 3.000 USD/năm. Nhưng hiện nay có hàng nghìn DN của chúng ta tham gia nộp phí... Rõ ràng, để Việt Nam có được những mô hình kinh doanh TMĐT thành công đòi hỏi phải có thời gian, nhưng điều kiện quan trọng là phải có được cơ chế chính sách tốt, cũng như sự vào cuộc đồng bộ của các cơ quan, ban, ngành.
- Vậy còn vai trò của Hiệp hội, chương trình hành động sẽ là gì thưa ông?
- Năm 2016, VECOM sẽ tổ chức nhiều chương trình tập huấn tại các địa phương để nâng cao nhận thức của các DN về các xu hướng công nghệ và kỹ năng kinh doanh trực tuyến. Trong đó kết nối các DNNVV với các nhà cung cấp giải pháp tiên tiến về website TMĐT. Hiệp hội cũng triển khai nhiều hoạt động nhằm giúp DN tiếp cận tốt hơn tới dịch vụ tiếp thị trực tuyến; coi trọng hoạt động phối hợp với các đơn vị truyền thông quảng bá những điển hình là các DNNVV, các hộ gia đình và cá nhân ứng dụng thành công TMĐT... Những câu chuyện điển hình thành công này nhiều khi có sức lan tỏa mạnh mẽ tới việc triển khai TMĐT của cộng đồng.
