Từ hối thúc đến hành động

Những xung đột dai dẳng đang đẩy các quốc gia đến bên bờ vực chiến tranh; mâu thuẫn xã hội âm ỷ đang có nguy cơ thổi bùng lên làn sóng chống Chính phủ; và sự thờ ơ, vô cảm có nguy cơ gây nên những hiểm họa toàn cầu… Từ gây sức ép tới kêu gọi, thức tỉnh, một loạt nỗ lực đang diễn ra nhằm thay đổi những thực tế đáng lo ngại ấy.

Từ hối thúc đến hành động

1 Các Bộ trưởng Ngoại giao và An ninh của Nhóm các nền kinh tế phát triển nhất thế giới (G7) ngày 23-4 ra tuyên bố chung, sau khi kết thúc hai ngày nhóm họp ở Ca-na-đa (Canada). Theo đó, G7 hối thúc CHDCND Triều Tiên từ bỏ toàn bộ vũ khí hạt nhân và tên lửa một cách toàn diện, có thể kiểm chứng và không thể đảo ngược. Ngoài ra, G7 khẳng định, sẽ không bao giờ chấp nhận một Triều Tiên sở hữu vũ khí hạt nhân, đồng thời cam kết duy trì sức ép và biện pháp trừng phạt tối đa đối với Bình Nhưỡng cho tới khi nước này phi hạt nhân hóa.

Bên cạnh vấn đề Triều Tiên, các quan chức ngoại giao G7 cũng khẳng định duy trì lập trường cứng rắn nhưng cũng tiếp tục để ngỏ khả năng đối thoại với Nga trong vấn đề Xy-ri (Syria). Đề cập tới những diễn biến gần đây ở Biển Đông và biển Hoa Đông, các Bộ trưởng G7 bày tỏ sự phản đối mạnh mẽ đối với các hoạt động đơn phương có khả năng làm thay đổi nguyên trạng trong khu vực. Các Bộ trưởng G7 còn nhất trí tăng cường hợp tác, hướng tới mục tiêu xây dựng khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương cởi mở và tự do dựa trên luật pháp quốc tế.

2 Tại Diễn đàn cấp cao Tana lần thứ 7 về an ninh ở châu Phi được tổ chức ở thành phố Ba-hia Đa (Bahir Dar), miền bắc Ê-ti-ô-pi-a (Ethiopia), các bên tham gia kêu gọi các nước ưu tiên ngăn chặn các cuộc xung đột ở “lục địa đen”.

Cựu Thủ tướng Ê-ti-ô-pi-a H.Đê-xa-lê (H.Desalegn) khuyến cáo các nước châu Phi không nên đổ lỗi cho những yếu tố bên ngoài khi xảy ra cuộc xung đột, mà nên hướng tới việc tăng cường khả năng và xây dựng các cơ sở hạ tầng trong nước để bảo đảm hòa bình và an ninh bền vững. Ông nhấn mạnh: Thay vì vạch kế hoạch xử lý các cuộc xung đột hiện nay, trước hết, các quốc gia cần sử dụng nguồn tài chính để ngăn chặn xung đột. Ngoài ra, Liên minh châu Phi (AU) cũng như cộng đồng quốc tế cũng cần xác định sớm những điểm nóng có nguy cơ xảy ra xung đột, và thông qua những biện pháp rõ ràng để ngăn chặn xung đột.

3 Khoảng 10.000 người dân Chi-lê (Chile) đã tuần hành trên khắp thủ đô Xan-ti-a-gô đề Chi-lê (Santiago de Chile) yêu cầu Chính phủ nước này cải cách hệ thống lương hưu và cải thiện cuộc sống người dân. Những người tuần hành cho rằng hệ thống quản lý quỹ hưu trí - có từ thời chế độ A.Pi-nô-chê (A.Pinochet) và hiện do tư nhân quản lý - cần có sự đóng góp tài chính từ người sử dụng lao động và Chính phủ, mới có thể bảo đảm cuộc sống của người dân.

Hằng tháng, người lao động Chi-lê phải đóng góp vào hệ thống quản lý quỹ hưu trí một khoản tiền tương ứng 10% tiền lương và đây là số tiền tích lũy để chi trả tiền lương hưu cho họ. Tuy nhiên, với ngân quỹ hơn 170 tỷ USD, hệ thống này đang vấp phải sự phản đối gay gắt của người dân Chi-lê do số tiền lương họ nhận lại quá thấp. Tổng thống Pi-nê-ra (Pinera) khi lên nắm quyền vào tháng 3 vừa qua đã cam kết thực thi một số cải cách, trong đó có hệ thống hưu trí, với việc kiến tạo một tầm nhìn nhà nước và đưa các công ty bảo hiểm tham gia hệ thống này.

4 Cựu Thị trưởng thành phố Niu Oóc (New York), Đặc phái viên Liên hợp quốc về các thành phố và tình trạng biến đổi khí hậu, tỷ phú M.Blum-bớc (M.Bloomberg) đã cam kết tài trợ 4,5 triệu USD nhằm thực hiện cam kết của Mỹ đối với Thỏa thuận Pa-ri (Paris) về chống biến đổi khí hậu. Với số tiền này, ông Blum-bớc hy vọng Mỹ sẽ trở lại Thỏa thuận Pa-ri, sau khi Tổng thống Đ.Trăm (D.Trump) quyết định rút Mỹ khỏi thỏa thuận chống biến đổi khí hậu này hồi tháng 6-2017 - một quyết định bị cộng đồng quốc tế chỉ trích gay gắt.

Được 197 nước thông qua tại Pa-ri (Pháp) vào cuối năm 2015, Hiệp định Pa-ri về chống biến đổi khí hậu toàn cầu quy định một loạt biện pháp để bảo vệ khí hậu nhằm giữ mức tăng nhiệt độ trung bình toàn cầu trong phạm vi 1,5 - 2 độ C so với mức thời kỳ tiền công nghiệp. Ngoài ra, hiệp định đặt mục tiêu từ nay đến năm 2020, các nước phát triển sẽ huy động tối thiểu 100 tỷ USD mỗi năm để giúp các nước đang phát triển chuyển đổi sang sử dụng những nguồn năng lượng sạch và ứng phó với biến đổi khí hậu.