Theo Tổ chức Du lịch Thế giới của Liên hợp quốc (UNWTO), năm 2013 là năm “được mùa” nhất của ngành du lịch thế giới, với lượng khách quốc tế đạt xấp xỉ 1,1 tỷ lượt người, tăng 52 triệu lượt người (tương đương 5%) so năm 2012. Mức tăng trưởng du lịch bao trùm hầu hết các khu vực của thế giới, với các điểm đến hấp dẫn nhất là châu Á và châu Phi (tăng 6%), châu Âu (tăng 5%). Trong bối cảnh nền kinh tế thế giới chưa thoát khỏi khủng hoảng và những thách thức địa chính trị vẫn còn dai dẳng, ngành du lịch đã trở thành một trong những lĩnh vực hiếm hoi mang lại sức sống cho rất nhiều nền kinh tế. Nó đã chứng tỏ khả năng thích ứng nhanh nhạy trước những đòi hỏi của thị trường, cũng như có đủ năng lực kích thích sự tăng trưởng và tạo việc làm trên thế giới.
Từ châu Á, Trung Đông, Bắc Phi hay Nam Mỹ, hễ ở nơi nào bất ổn kéo dài thì ắt sẽ kéo lùi ngành du lịch nơi đó. Dễ dàng nhận thấy “thiên đường du lịch Thailand ” trước đây nhộn nhịp tưng bừng thì gần đây rơi vào cảnh ảm đạm não nề do bất ổn chính trị kéo dài gây ra. Cuộc đảo chính quân sự hồi cuối tháng 5 dù không gây đổ máu, song việc chính quyền quân sự Thailand áp đặt thiết quân luật sau đó đã gây tâm lý bất an đối với du khách quốc tế. Nhiều chủ khách sạn sang trọng ở thủ đô Bangkok than vãn, việc kinh doanh khách sạn bị ảnh hưởng nghiêm trọng với tỷ lệ khách đặt phòng trong tháng 5 giảm còn 30% so mức hơn 70% cùng kỳ năm ngoái. Nhiều hãng lữ hành ở Bangkok “khóc dở mếu dở” vì tình trạng hủy tour liên tục. Số liệu từ hãng lữ hành ForwardKeys cho thấy, chỉ một ngày sau cuộc đảo chính quân sự, có tới 5.000 chuyến bay tới Thailand bị hủy. Vài ngày sau đảo chính, khách sạn năm sao Lebue bị hàng trăm du khách hủy tour và lượng khách đặt phòng trước cũng giảm tới 70%. Lượng du khách thăm “đất nước Chùa Vàng” trong tháng 5 giảm 1,74 triệu lượt người, tương đương 10,6% so cùng kỳ năm trước.
Tình trạng trên buộc chính quyền Thailand phải hạ mức dự báo tổng lượng khách du lịch tới nước này trong năm nay chỉ còn xấp xỉ 26 triệu lượt người so mức 28 triệu lượt người đưa ra trước đó. Lượng du khách tại châu Á, từ Hồng Công, Đài Loan (Trung Quốc) và Nhật Bản tới Thailand sụt giảm nhiều nhất. Để trấn an du khách, giới cầm quyền quân sự Thailand đã nới lỏng lệnh giới nghiêm tại hàng loạt điểm du lịch ăn khách nhất nước này trong nỗ lực phục hồi ngành du lịch và hình ảnh thân thiện của “đất nước nụ cười”. Song, quá trình này đòi hỏi thêm thời gian và được kiểm chứng trên thực tế.
Tại Ai Cập, bất ổn chính trị dai dẳng vài năm qua cũng khiến ngành du lịch điêu đứng. Nổi tiếng thế giới với Kim Tự Tháp, một trong bảy kỳ quan cổ đại của thế giới còn tồn tại ngày nay, cũng như các khu đền đài, lăng mộ hàng nghìn năm tuổi tại Luxor, Aswan và một nền văn hóa truyền thống đặc sắc của người Arab, Ai Cập từng thu hút hơn 10 triệu lượt du khách quốc tế mỗi năm. Thời kỳ vàng son trước năm 2011, ngành công nghiệp này từng chiếm tới 11% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP), tạo việc làm cho khoảng 1/8 dân số và khoảng 20% nguồn thu ngoại tệ cho quốc gia. Nhưng, những bất ổn từ cuộc cách mạng lật đổ chính quyền của Tổng thống Hosni Mubarak (2011), nhất là sau cuộc chính biến lật đổ Tổng thống Mohamed Morsi (2013) tới nay đã đẩy du lịch vào cảnh bi đát chưa từng thấy. Thống kê chính thức cho thấy, năm 2013, lượng du khách quốc tế đến Ai Cập chỉ đạt 9,4 triệu lượt người và tổng doanh thu từ du lịch đạt 5,9 tỷ USD, giảm mạnh so mức 11,5 triệu lượt khách và 10 tỷ USD doanh thu trong năm 2012, là một trong những năm tồi tệ nhất của ngành du lịch nước này. Chưa dừng lại ở đó, các vụ bạo lực trong năm nay tiếp tục giáng đòn chí mạng vào ngành du lịch. Tính riêng trong quý I vừa qua, lượng du khách quốc tế đến thăm xứ sở Kim Tự Tháp chỉ đạt khoảng hai triệu lượt người, giảm 30% so cùng kỳ năm 2013; mức doanh thu du lịch cũng chỉ đạt ngót nghét 740 triệu USD, thấp hơn 43% so cùng kỳ năm trước. Thực tế này khiến chỉ tiêu đón 13 triệu lượt du khách quốc tế và mang về doanh thu khoảng 11 tỷ USD trong năm nay của Chính phủ Ai Cập trở thành một thách thức không dễ vượt qua. Theo JP Morgan, tình trạng bất ổn chính trị khiến ngành du lịch Ai Cập thiệt hại tới 400 triệu USD/tháng.
Tại Brazil - nước chủ nhà World Cup 2014, hy vọng đón khoảng 600.000 lượt du khách quốc tế tới xem giải đấu hấp dẫn nhất hành tinh này đang bị bao phủ bởi các cuộc biểu tình trong nước kéo dài. Biểu tình diễn ra ở nhiều thành phố của Brazil từ năm ngoái phản đối việc nhà cầm quyền đầu tư tới 26 tỷ USD ngân sách xây dựng cơ sở hạ tầng và phục vụ các công tác chuẩn bị khác cho World Cup 2014 và Olympic Games 2016. Nhiều nơi biểu tình biến thành bạo động, gây bất ổn xã hội. Sát ngày khai hội bóng đá thế giới, vẫn có hàng nghìn người Brazil tụ tập tại các sân vận động diễn ra giải đấu, buộc chính quyền phải căng sức bảo vệ an ninh cho giải. Không ít lo ngại rằng, các cuộc biểu tình lớn sẽ làm gián đoạn bữa tiệc bóng đá lớn nhất thế giới này. Nhiều du khách nước ngoài ngậm ngùi bỏ giải trước cảnh báo rằng họ sẽ bị “móc túi” không chỉ bởi những tay trộm cướp đường phố, mà còn bởi chính các hãng du lịch khi mà giá thuê nhà và các dịch vụ khác đều có xu hướng tăng “phi mã”. Các cuộc điều tra dư luận mới nhất do hãng tin Reuters tiến hành cho thấy, trong suốt giải đấu kéo dài một tháng tới đây, Brazil có khả năng chỉ kích thích được 0,2% tăng trưởng cho nền kinh tế đang bị lao dốc mà thôi.
Brazil hy vọng sẽ đón được 600.000 khách du lịch nhân mùa World Cup.
Bất ổn chính trị và an ninh rõ ràng đã ảnh hưởng nặng nề tới ngành du lịch ở nhiều quốc gia, khiến ngành công nghiệp không khói một thuở vàng son không tránh khỏi cảnh lao đao, thua lỗ. Song, theo các chuyên gia, sự giảm tốc đó chỉ là tạm thời. Ngay khi tình hình chính trị-xã hội ở các quốc gia này ổn định trở lại, các nhà chức trách ở mỗi nước sẽ tung ra nhiều biện pháp kích thích phục hồi tăng trưởng du lịch, một động lực quan trọng thúc đẩy nền kinh tế đất nước phát triển. Hơn thế, phục hồi ổn định an ninh, chính trị còn là cách tốt nhất để lấy lại hình ảnh và vị thế quốc gia trong con mắt cộng đồng quốc tế.
Dự đoán, số lượt khách quốc tế sẽ tăng từ 4% đến 4,5% trong mùa kinh doanh du lịch năm 2014.
| “Thiên đường du lịch Thailand ” trước đây nhộn nhịp tưng bừng thì gần đây rơi vào cảnh ảm đạm não nề do bất ổn chính trị kéo dài gây ra. |
| Bất ổn chính trị và an ninh rõ ràng đã ảnh hưởng nặng nề tới ngành du lịch ở nhiều quốc gia, khiến ngành công nghiệp không khói một thuở vàng son không tránh khỏi cảnh lao đao, thua lỗ. |
