Đừng đổ lỗi bừa!
Ông Hà Văn Trường, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch Bắc Cạn có vẻ không hài lòng với đám trẻ đã trèo lên cụm tượng đài Chiến thắng Bắc Cạn. Một trong số các em đã bị thương ở chân khi bức tượng gãy đổ. Ông cũng cho biết tượng đài đã được nghiệm thu.
Mặc dù vậy, ông Vi Kiến Thành, Cục trưởng Mỹ thuật, Nhiếp ảnh & Triển lãm cho rằng cách giải thích của ông Trường không thể chấp nhận. Theo ông Thành, về nguyên tắc, mỗi tượng đài đều phải có tính toán riêng về mặt kết cấu để bền vững. Với bức tượng này, cả quy mô lẫn chất liệu đá xanh đều rất phổ thông, việc tượng gồm nhiều thớt gắn với nhau cũng thường gặp trong điêu khắc. “Loại tượng này không có gì khó thi công cả. Để như thế là cả kết cấu, thi công lẫn giám sát đều có vấn đề”, ông Thành nói.
Nhà điêu khắc Đinh Công Đạt cho biết, ông đánh giá chung nhiều tượng đài hiện nay đều rất yếu về mỹ thuật. Nhưng cái tệ hơn theo ông Đạt là khối cảnh quan chung quanh. Hệ thống chiếu sáng, hay cây xanh, ghế nghỉ không được thiết kế đồng bộ. Chính điều này đã khiến người muốn ngắm tượng đài cũng ngại. “Nếu tượng được đặt giữa sân và không có cây xanh, khi trời nóng ai sẽ đến ngắm và vui chơi ở đó?”, ông Đạt nói.
Quy hoạch kém
Ông Vi Kiến Thành cho biết, các tượng đài hiện không được xây dựng nhiều. Thậm chí trong 10 năm gần đây, tượng hoành tráng lẫn tượng vườn nhỏ đều ít cả.
Tuy nhiên, ông Thành thừa nhận việc quy hoạch tượng và không gian cho tượng đài đang rất mắc. Điều đó làm giảm đi rất nhiều giá trị các tác phẩm điêu khắc, trong đó có tượng đài. Chẳng hạn, khi các địa phương tổ chức các trại sáng tác điêu khắc, kết quả luôn là nhiều tác phẩm. Mặc dù vậy, khi tượng đã có rồi thì không biết phải đưa đi đâu. Vì thế, nhiều trường hợp các tượng cùng chủ đề phải xé lẻ ra để bày ở nhiều chỗ khác nhau. Còn nhà điêu khắc Đinh Công Đạt cho rằng các tượng đài hiện rất giống nhau. Nó cũng không đáp ứng được các nhu cầu khác nhau của trang trí không gian, của nhu cầu thẩm mỹ người dân. “Khi xây dựng tượng đài, nên tính đến lợi ích của người dân và giá trị kinh tế - xã hội của tượng đài nữa”, ông Đạt đề xuất.
Nhà điêu khắc Nguyễn Thái Bình, giảng viên Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội cho rằng những người làm quy hoạch và nhà điêu khắc nhiều khi đã quên mất tượng đài là loại tượng đặc thù trong số các loại tượng ở không gian công cộng. Thông thường, không gian quy hoạch kiến trúc quyết định nội dung kích thước của tác phẩm đặt ở đó. Tuy nhiên, tượng đài là tượng công cộng duy nhất quyết định không gian chung quanh. “Cái chưa được trong đào tạo bộc lộ ra khi người làm tượng không được đào tạo kiến trúc mà chỉ nặn tượng đơn thuần. Sự liên kết giữa các nhà quy hoạch kiến trúc và điêu khắc cũng rất lỏng lẻo, dẫn đến việc, đáng lẽ phải cố gắng quy hoạch một không gian thân thiện với cộng đồng thì người ta lại chỉ làm mỗi cái tượng”, ông Bình nói.
