Sáng y đức, giỏi y thuật

Khai mạc tọa đàm, đồng chí Thuận Hữu, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dânnêu rõ: "Công tác chăm sóc sức khỏe và bảo vệ sức khỏe người dân ở nước ta đạt nhiều thành tựu quan trọng, được cộng đồng quốc tế đánh giá cao. Trong đó, công tác khám, chữa bệnh được coi là hoạt động chính của ngành y tế cũng đã gặt hái được không ít kết quả, từ y tế phổ cập đến y tế chuyên sâu. Tuy nhiên, hiện nay ngành y tế nói chung và hệ thống khám, chữa bệnh nói riêng đang đối mặt với nhiều thách thức phải vượt qua để đáp ứng nhu cầu, đòi hỏi chính đáng ngày càng cao và đa dạng của người dân về dịch vụ y tế".

Từ góc nhìn của cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành, Cục trưởng Cục quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) PGS, TS Lương Ngọc Khuê khẳng định: Ngành y tế đã có nhiều cố gắng trong việc nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh từ việc nâng cấp, sửa chữa, đầu tư trang, thiết bị trong các hệ thống bệnh viện phân bố rộng khắp để người dân dễ dàng tiếp cận dịch vụ y tế; mạng lưới khám, chữa bệnh từ trung ương đến địa phương đang dần củng cố hoàn thiện, duy trì mạng lưới chăm sóc sức khỏe ban đầu đến tận tuyến xã,...; Tăng cường phát triển nguồn nhân lực, thu hút cán bộ y tế về cơ sở, đào tạo nâng cao trình độ chuyên môn. Tuy nhiên, bên cạnh những nỗ lực của đội ngũ cán bộ, thầy thuốc ngành y tế trong việc chăm sóc sức khỏe cho hàng triệu người dân trên cả nước thì vẫn còn có một bộ phận cán bộ, nhân viên y tế có biểu hiện thiếu y đức, thiếu tinh thần trách nhiệm, hạn chế về năng lực chuyên môn, làm ảnh hưởng đến sức khỏe bệnh nhân, uy tín của ngành.

Thảo luận bên lề tọa đàm, nhiều người đặt câu hỏi: Tại sao cũng là nhân viên y tế ấy nhưng lại có nhiều "khuôn mặt" khác nhau, khi ở bệnh viện thì cửa quyền, hách dịch, nhưng khi về phòng mạch tư, hoặc làm thêm ở bệnh viện tư thì... rất ân cần, chu đáo, bệnh nhân được đáp ứng... trên cả mức yêu cầu. Cho dù bệnh nhân cũng "tấp nập", quá tải như nhau ?

Nguyên nhân là do thiếu y đức, thiếu tinh thần trách nhiệm, trình độ tay nghề non kém, hay nặng về lợi ích cá nhân, chứ không hẳn do áp lực công việc,...?

Theo GS Đinh Xuân Dũng, một bệnh nhân đang điều trị bệnh máu tại Viện Huyết học - Truyền máu trung ương, một trong những nguyên nhân dẫn đến y đức "xuống cấp" là do tình trạng quá tải gây áp lực quá lớn cho bác sĩ, cán bộ nhân viên y tế. Ông nói: Tôi đã đi chữa bệnh ở nhiều bệnh viện và chứng kiến một bác sĩ bình quân mỗi buổi sáng phải khám cho bảy, tám chục bệnh nhân thì khó lòng mà bảo đảm được chất lượng vì thời gian cho bác sĩ khám mỗi bệnh nhân chỉ chưa đầy... 5 phút! Thu nhập của người thầy thuốc chưa cao, trong khi nhu cầu cuộc sống đòi hỏi phải đáp ứng "tiền cho con đi học, tiền sinh hoạt hằng ngày..." khiến cho một số nhân viên y tế khó có thể toàn tâm, toàn ý cho công việc, từ đó dễ nảy sinh chuyện vòi vĩnh, gây khó dễ cho người bệnh.

GS, TSKH Phạm Mạnh Hùng, Chủ tịch Tổng hội Y học Việt Nam cho rằng: Y đức thể hiện ở cả cái tâm lẫn cái tài của người thầy thuốc.Người thầy thuốc phải luôn học hỏi để đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp và phải có cái tâm trong sáng, cứu người mà không nghĩ đến việc trả ơn.

Nhưng nếu chỉ kêu gọi sự hy sinh trong thời điểm hiện nay là không phù hợp, vì người thầy thuốc không chỉ hy sinh mà còn phải mưu sinh. Chính vì vậy, đổi mới giáo dục về y đức hiện nay phải gắn chặt với y nghiệp (sự chuyên nghiệp trong y học). Nếu không mọi chuyện đạo lý khó có thể đi vào lòng người.

Trong thời gian tới, cùng với việc đổi mới, bổ sung ban hành các chính sách chặt chẽ và phù hợp, ngành y tế cần thúc đẩy thực hiện quyết liệt các chương trình, dự án giảm tải đã được Chính phủ phê duyệt, đề ra các biện pháp kiểm soát chặt chẽ chất lượng khám, chữa bệnh. Được như vậy, y đức không còn là điều nhức nhối trong ngành y tế; đi khám, chữa bệnh không còn là "nỗi sợ hãi đối với người dân".