Quy trình mới về giải quyết hưởng và chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp

Quy trình giải quyết hưởng và chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp mới được ban hành dựa trên mô hình tổ chức mới của Bảo hiểm xã hội Việt Nam.

Cổng Dịch vụ công trực tuyến của Bảo hiểm xã hội Việt Nam.
Cổng Dịch vụ công trực tuyến của Bảo hiểm xã hội Việt Nam.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã ban hành Quyết định số 2222/QĐ-BHXH về việc ban hành Quy trình giải quyết hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội, chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp. Đây là văn bản quan trọng nhằm chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ, bảo đảm thống nhất trong thực hiện giải quyết hưởng và chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, hướng tới nâng cao chất lượng phục vụ, tạo thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp.

Quy trình gồm 6 chương, 34 điều, trong đó, quy định rõ trách nhiệm và nội dung công việc của các đơn vị thuộc hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam, Bảo hiểm xã hội Quân đội, Bảo hiểm xã hội Công an nhân dân trong việc tổ chức thực hiện các khâu tiếp nhận, giải quyết và chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp theo đúng quy định của pháp luật.

Các chế độ bảo hiểm xã hội được áp dụng trong Quy trình gồm: ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hưu trí, tử tuất và bảo hiểm thất nghiệp. Mỗi chế độ đều được quy định cụ thể về hồ sơ, điều kiện giải quyết, thời hạn thực hiện, hình thức chi trả và quy trình phối hợp giữa các bộ phận có liên quan.

Quy trình xác định rõ nguyên tắc tiếp nhận và xử lý hồ sơ, theo hướng tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người tham gia và thụ hưởng chính sách, tăng cường sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tiếp nhận hồ sơ điện tử, hạn chế hồ sơ giấy. Đồng thời, khuyến khích người hưởng nhận tiền qua tài khoản cá nhân nhằm bảo đảm minh bạch, an toàn và phù hợp với xu thế chuyển đổi số trong lĩnh vực an sinh xã hội.

Trong công tác giải quyết chế độ, các đơn vị có trách nhiệm kiểm tra tính đầy đủ, hợp lệ của hồ sơ; đối chiếu dữ liệu với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cơ sở dữ liệu hộ tịch và các hệ thống chuyên ngành có liên quan. Việc giải quyết đúng thời hạn, đúng đối tượng, đúng quy định pháp luật là yêu cầu xuyên suốt trong toàn bộ quy trình.

Các chế độ bảo hiểm xã hội được áp dụng trong Quy trình gồm: ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hưu trí, tử tuất và bảo hiểm thất nghiệp. Mỗi chế độ đều được quy định cụ thể về hồ sơ, điều kiện giải quyết, thời hạn thực hiện, hình thức chi trả và quy trình phối hợp giữa các bộ phận có liên quan.

Đối với công tác chi trả, Quy trình nêu rõ việc thực hiện chi trả qua các hình thức phù hợp, ưu tiên phương thức không dùng tiền mặt. Đồng thời, quy trình cũng quy định các bước kiểm tra, đối soát dữ liệu chi trả, xác minh thông tin người hưởng, bảo đảm chi trả đúng người, đúng chế độ, đúng thời điểm.

Đặc biệt, Quy trình yêu cầu tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong tất cả các khâu nghiệp vụ, khai thác và sử dụng hiệu quả dữ liệu đã được số hóa, thực hiện đồng bộ với các hệ thống quản lý của Bảo hiểm xã hội Việt Nam và cơ sở dữ liệu dùng chung của Chính phủ. Qua đó, góp phần nâng cao năng suất lao động, minh bạch hóa quy trình và phục vụ tốt hơn người dân.

Bên cạnh đó, Quy trình cũng quy định rõ trách nhiệm kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm trong quá trình thực hiện. Các đơn vị trực thuộc có trách nhiệm tổ chức thực hiện, định kỳ báo cáo, đề xuất giải pháp tháo gỡ vướng mắc, nâng cao chất lượng giải quyết và chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp.

Quyết định số 2222/QĐ-BHXH có hiệu lực thi hành kể từ ngày 29/7/2025, thay thế cho ba quyết định sau.

Đó là: Quyết định số 166/QĐ-BHXH ngày 31/1/2019 của Tổng Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam ban hành Quy trình giải quyết hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội, chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp; Quyết định số 686/QÐ-BHXH ngày 29/5/2024 của Tổng Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam sửa đổi, bổ sung một số điều của quy trình giải quyết hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội, chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp ban hành kèm theo Quyết định số 166/QĐ-BHXH ngày 31/1/2019; Quyết định số 1548/QĐ-BHXH ngày 23/5/2025 của Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam về việc sửa đổi, bồ sung một số điều của quy trình giải quyết hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội, chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp ban hành kèm theo Quyết định số 166/QĐ-BHXH ngày 31/1/2019 của Tổng Giám đốc Bảo hiểm xã hội Việt Nam.

Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, trong 6 tháng đầu năm 2025, toàn quốc có gần 19 triệu người tham gia bảo hiểm xã hội. Trong đó, số người tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc là 17,061 triệu người, bảo hiểm xã hội tự nguyện là 1,897 triệu người. Số người tham gia bảo hiểm thất nghiệp là 15,354 triệu người.

Cùng với đó, cơ quan này đã giải quyết cho 61.673 người hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội hằng tháng; 585.504 người hưởng chế độ trợ cấp bảo hiểm xã hội một lần; hơn 4,4 triệu lượt người hưởng chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức.

Ngoài ra, toàn hệ thống đã tiếp nhận 389.247 quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp và 8.014 quyết định hỗ trợ học nghề.

Sáu tháng qua, cả nước có gần 96 triệu lượt người khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, ước chi gần 76.100 tỷ đồng, tăng gần 10 nghìn tỷ đồng so cùng kỳ năm 2024.

Có thể bạn quan tâm

Tuyên truyền chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện trực tiếp đến người lao động tại cơ sở ở Cà Mau. (Ảnh: NGUYỄN ĐẠT)

Điểm tựa bình yên khi về già

Những ngày cuối thu, vùng quê sông nước Cà Mau trở nên ấm áp với các buổi trao quyết định hưởng lương hưu của Bảo hiểm xã hội Cà Mau cho các lao động tự do. Với họ, đó là một phần niềm an ủi khi về già để con, cháu bớt gánh nặng lúc ốm đau, bệnh tật.

Các đại biểu dự lễ ra quân “Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội-Bưu điện Việt Nam, Chung tay lan tỏa an sinh-Vì mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân”. (Ảnh BTC)

Chung tay lan tỏa an sinh - Vì mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân

Lễ ra quân “Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội-Bưu điện Việt Nam, Chung tay lan tỏa an sinh-Vì mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân” đã được phát động nhằm đẩy mạnh phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế tự đóng trên địa bàn Thủ đô trong những tháng cuối năm 2026.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh VSS)

Nâng cao chất lượng nghiệp vụ lưu trữ của hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam

Hội nghị tập huấn nghiệp vụ lưu trữ trong hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam hướng tới nâng cao chất lượng quản lý tài liệu, đẩy nhanh tiến trình số hóa, xây dựng nền tảng lưu trữ điện tử an toàn, tin cậy. Từ đó, góp phần phục vụ hiệu quả công tác quản lý, điều hành và thực hiện nhiệm vụ của hệ thống trong giai đoạn mới.

Từ ngày 1/9, số định danh cá nhân/căn cước công dân thay mã số bảo hiểm xã hội. (Ảnh: nhandan.vn)

Chuyển đổi thành công cho hơn 101 triệu người từ mã số bảo hiểm xã hội sang số định danh cá nhân, căn cước công dân

Theo thống kê, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã thực hiện chuyển đổi thành công mã số bảo hiểm xã hội sang số định danh cá nhân/căn cước công dân cho hơn 101,49 triệu người trên phần mềm Thu và quản lý sổ, thẻ, đạt 99,17% tổng số người thuộc phạm vi chuyển đổi...

Quang cảnh buổi làm việc giữa Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội và Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội, tháng 8/2026. (Ảnh HSS)

Thu hồi hơn 396 tỷ đồng tiền chậm đóng, trốn đóng các chế độ bảo hiểm

Đến hết tháng 9/2026, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã ban hành quyết định kiểm tra tại 7.553 đơn vị, yêu cầu truy thu gần 180 tỷ đồng cho 60.710 lao động chưa tham gia hoặc đóng thiếu các chế độ bảo hiểm. Số tiền chậm đóng, trốn đóng thu hồi được trong thời gian kiểm tra là hơn 396 tỷ đồng trên tổng số gần 649 tỷ đồng, đạt hơn 61%.

Sản xuất thiết bị điện công nghệ cao tại Công ty cổ phần Kỹ thuật công nghiệp Á Châu tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc. (Ảnh: nhandan.vn)

Người tham gia nhận sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử như thế nào?

Từ ngày 6/10/2026, Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội cấp sổ bảo hiểm xã hội điện tử cho người tham gia để giải quyết các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp theo quy định. Sau đây là hướng dẫn cụ thể cách nhận và sử dụng sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử.

Tra cứu thông tin thẻ bảo hiểm y tế bằng căn cước công dân gắn chip được triển khai tại 100% cơ sở khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế ở thành phố Hải Phòng. (Ảnh: THANH NGA)

Đề xuất kéo dài thời gian hỗ trợ 70% mức đóng bảo hiểm y tế lên 72 tháng

Từ những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn và yêu cầu đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, Bộ Y tế đang đề xuất sửa đổi, bổ sung 21 khoản thuộc 15 điều của Nghị định số 188/2025/NĐ-CP. Đáng chú ý, Bộ Y tế đề xuất kéo dài thời gian hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng bảo hiểm y tế từ 36 tháng lên 72 tháng với một số đối tượng.

Bảo hiểm xã hội cơ sở Gia Lâm (Hà Nội) truyền thông chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế tại Phiên giao dịch việc làm cụm xã Gia Lâm-Phù Đổng-Thuận An-Bát Tràng năm 2026. (Ảnh: HSS)

Hà Nội xây dựng đơn vị học tập và điểm hỗ trợ kỹ năng số tại bảo hiểm xã hội cơ sở

Một trong những nội dung trọng tâm trong Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời năm 2026 của Bảo hiểm xã hội Hà Nội là xây dựng mô hình “Đơn vị học tập” và “Điểm hỗ trợ kỹ năng số” tại bảo hiểm xã hội cơ sở. Theo đó, viên chức, người lao động trực tiếp hỗ trợ người dân thực hiện các giao dịch bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế điện tử.