Phiên xét xử các băng đảng mafia hàng đầu Italy diễn ra ngày 12/1 vừa qua. Trước đó, vụ án được khởi động từ tháng 5/2025, tập trung vào “liên minh lợi ích” gồm băng N'drangheta ở Calabria), Cosa Nostra (Sicily) và Camorra (khu vực Naples), được mô tả như một “tập đoàn tội phạm” hoạt động có tổ chức, bài bản và mang tính chiến lược cao. Các nhà điều tra đã đặt tên vụ là “Hydra” - tên của quái vật nhiều đầu trong thần thoại Hy Lạp - nhằm ám chỉ sự kết nối chằng chịt và khả năng tái sinh của các mạng lưới mafia.
Tại phiên xét xử lần này, tòa đã ra phán quyết đối với 62 bị cáo, mức án lên tới 16 năm tù mỗi đối tượng. Ngoài ra, 45 bị cáo khác sẽ tiếp tục phải ra hầu tòa trong những phiên xét xử tiếp theo. Theo hãng tin ANSA của Italy, điểm đặc biệt của vụ án nằm ở chỗ đây là một trong những lần hiếm hoi ba băng nhóm mafia vốn cạnh tranh và hoạt động độc lập lại bị cáo buộc “bắt tay” để cùng chia sẻ lợi ích. Các công tố viên cho biết, những nhóm này đã cùng nhau tổ chức nhiều hoạt động phạm pháp như tống tiền, buôn bán ma túy, rửa tiền. Đặc biệt, điều tra cho thấy các thành viên mafia đã trục lợi từ chính sách ưu đãi thuế của Italy dành cho các công trình cải tạo tiết kiệm năng lượng - được biết đến là chương trình “superbonus”.
Các thành viên mafia của ba băng đảng đã họp chung với nhau ít nhất 21 cuộc tại khu vực Milan và Varese trong giai đoạn 2020-2021. Tại đây, chúng bàn bạc phân chia “địa bàn làm ăn”, từ giành hợp đồng dịch vụ vệ sinh, bãi đỗ xe cho tới các dự án kinh doanh sử dụng nhiều tiền mặt. Những hoạt động tội phạm này không chỉ thu lời từ lợi nhuận bất chính mà còn thực hiện rửa tiền.
Do tính chất đặc biệt nghiêm trọng, phiên tòa đã diễn ra tại một phòng xử án đặc biệt kiên cố trong nhà tù Opera ở thành phố Milan. Trong suốt thời gian điều tra và xét xử từ năm ngoái đến nay, các công tố viên tham gia vụ án đã báo cáo nhận được nhiều lời đe dọa tính mạng, uy hiếp hoặc hăm dọa nhằm vào người thân, gia đình của họ. Bởi vậy, cảnh sát Milan đã thắt chặt an ninh tối đa tại các địa điểm quanh nơi xử án, cũng như bảo vệ an toàn cho lực lượng chức năng trong vụ xét xử lần này.
Tổng cục chống mafia (DIA) của Italy nhấn mạnh tính chất phức tạp khi các băng đảng mafia nước này liên kết với nhau. Báo cáo của DIA cho thấy các tổ chức mafia lớn của nước này đang trải qua giai đoạn chuyển đổi chiến lược, từ các cuộc chiến tranh giành lãnh thổ bạo lực sang các hoạt động tội phạm mang tính hợp tác và tinh vi hơn về mặt công nghệ. Chỉ riêng N'drangheta, được coi là nhóm mafia hùng mạnh nhất nước này và là một trong những tổ chức tội phạm quyền lực nhất thế giới, đã có số thành viên lên tới hàng nghìn và có chi nhánh khắp toàn cầu. Cơ quan Cảnh sát châu Âu (Europol) cảnh báo, những chiến dịch trấn áp băng N'drangheta buôn bán ma túy ở châu Âu cũng dẫn tới việc chúng liên hệ hoặc tuyển dụng mạng lưới thành viên của băng khác.
Giám đốc DIA Michele Carbone cho biết: “Sự cùng tồn tại đã thúc đẩy các mối quan hệ cộng hưởng, dần dần được cấu trúc hóa như trường hợp các nhóm khét tiếng Cosa Nostra, Camorra và N'drangheta đang hợp tác trong các lĩnh vực như buôn bán ma túy, mại dâm và rửa tiền”. Mối quan hệ giữa các băng mafia ở Italy khiến cho cuộc chiến chống tội phạm ở nước này càng trở nên phức tạp. Trước đây, mỗi băng đảng “phụ trách” và đặt sào huyệt ở một khu vực nhất định, nhưng hiện nay chúng đã chồng lấn hoặc tìm cách móc ngoặc với nhau, khiến các vụ bạo lực, tàng trữ vũ khí, ma túy và rửa tiền cũng khó bị “lật tẩy” hơn.
Mặc dù vậy, sau nhiều năm chính quyền Rome tập trung nỗ lực chống lại mafia, hàng nghìn thành viên băng đảng bị bắt giữ, nhiều thủ lĩnh được đưa ra xét xử khiến cho ảnh hưởng và quan hệ của chúng cũng suy yếu. Theo đó, người đứng đầu DIA nêu bật việc tăng cường hợp tác lực lượng an ninh để chống lại hiệu quả các tổ chức kiểu mafia và phá vỡ mạng lưới của chúng.
