Trong bối cảnh du lịch bước vào giai đoạn tăng trưởng theo chiều sâu, liên kết vùng không chỉ mở rộng không gian phát triển mà phải kết nối hiệu quả các nguồn lực, nâng cao năng lực cạnh tranh chung. Đây là nền tảng để chương trình hợp tác giữa Thành phố Hồ Chí Minh với các tỉnh, thành phía bắc và Bắc Trung Bộ (thành phố Huế, Quảng Trị, Nghệ An, Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Cao Bằng, Thái Nguyên, Ninh Bình) giai đoạn 2026-2030 đi vào chiều sâu, thực chất và bền vững hơn.
Qua thực tiễn nhiều năm tham gia các chương trình liên kết phát triển du lịch giữa Thành phố Hồ Chí Minh với các tỉnh, thành phố phía bắc và Bắc Trung Bộ cho thấy, liên kết chỉ thực sự tạo ra giá trị khi hình thành được sản phẩm có sức cạnh tranh, tạo dòng khách, doanh thu và lợi ích thiết thực cho địa phương, doanh nghiệp, cộng đồng. Liên kết phải được đo bằng những kết quả cụ thể đó.
Các tỉnh, thành phố phía bắc và Bắc Trung Bộ có tài nguyên, bản sắc và sản phẩm đặc sắc. Thành phố Hồ Chí Minh có thị trường, cửa ngõ quốc tế và năng lực kết nối, phân phối nguồn khách. Nhiệm vụ hợp tác trên lĩnh vực du lịch giai đoạn 2026-2030 là kết nối những lợi thế ấy thành một chuỗi giá trị du lịch hấp dẫn, chuyên nghiệp, cạnh tranh và bền vững.
Ông Phạm Quang Nhật, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh (ITPC) cho biết, liên kết vùng không thể chỉ dừng ở cơ chế phối hợp, mà cần trở thành một không gian tăng trưởng chiến lược. Thành phố Hồ Chí Minh phát huy thế mạnh về thị trường, tài chính, công nghệ và dịch vụ. Các địa phương phát huy lợi thế về sản xuất, hạ tầng, logistics, du lịch và nguồn nhân lực. Khi những lợi thế này được tổ chức thành các chuỗi giá trị và dự án liên vùng cụ thể, lợi thế riêng của từng địa phương sẽ được chuyển hóa thành năng lực cạnh tranh chung.
Liên kết vùng không thể chỉ dừng ở cơ chế phối hợp, mà cần trở thành một không gian tăng trưởng chiến lược. Thành phố Hồ Chí Minh phát huy thế mạnh về thị trường, tài chính, công nghệ và dịch vụ. Các địa phương phát huy lợi thế về sản xuất, hạ tầng, logistics, du lịch và nguồn nhân lực. Khi những lợi thế này được tổ chức thành các chuỗi giá trị và dự án liên vùng cụ thể, lợi thế riêng của từng địa phương sẽ được chuyển hóa thành năng lực cạnh tranh chung.
Để việc hợp tác giữa Thành phố Hồ Chí Minh và 8 tỉnh, thành phố phía bắc và Bắc Trung Bộ đạt hiệu quả, ông Phạm Quang Nhật đề xuất bốn giải pháp trọng tâm. Thứ nhất, chuyển từ thỏa thuận khung sang cơ chế thực thi bằng chương trình hành động hằng năm. Mỗi nhiệm vụ phải xác định rõ cơ quan chủ trì, đầu mối phối hợp, sản phẩm đầu ra, tiến độ và tiêu chí đánh giá. Mỗi địa phương cử một lãnh đạo phụ trách và đầu mối chuyên môn thường trực, định kỳ rà soát tiến độ, kịp thời xử lý những nội dung chậm hoặc vượt thẩm quyền.
Thứ hai, chuyển từ xúc tiến theo từng sự kiện sang quản trị danh mục cơ hội và dự án chung. Các bên cần xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung về dự án kêu gọi đầu tư, nhu cầu kết nối, năng lực cung ứng, hạ tầng và điều kiện pháp lý. Mỗi dự án phải được xác định mức độ sẵn sàng, đầu mối phụ trách và những vướng mắc cần xử lý. Trên cơ sở đó, tổ chức các hoạt động kết nối chính quyền-doanh nghiệp, doanh nghiệp-doanh nghiệp và làm việc chuyên sâu theo từng dự án.
Thứ ba, chuyển từ hợp tác dàn trải sang tập trung phát triển các chuỗi liên kết ưu tiên. Trước mắt, tập trung vào bốn nhóm: công nghiệp-logistics-thương mại điện tử; khoa học-công nghệ, dữ liệu và đổi mới sáng tạo; y tế, giáo dục và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; văn hóa-du lịch theo chuỗi điểm đến, di sản và du lịch MICE (Meeting Incentive Conference Event).
Thứ tư, chuyển từ đánh giá bằng số lượng hoạt động sang đánh giá bằng kết quả đầu ra. Hiệu quả hợp tác cần được đo lường bằng số dự án được chuẩn bị và triển khai; số kết nối đi đến giao dịch; số vướng mắc được tháo gỡ và nguồn lực xã hội được huy động. Đầu tư công cần ưu tiên các công trình hạ tầng nền tảng, liên vùng để dẫn dắt đầu tư tư nhân; mở rộng hợp tác công-tư và huy động sự tham gia của doanh nghiệp, hiệp hội, tổ chức tài chính, cơ sở nghiên cứu.
Trong khi đó, theo ông Nguyễn Quốc Cường, Phó Giám đốc Sở Tài chính thành phố Huế, trong giai đoạn phát triển mới, để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030 đòi hỏi thành phố Huế và các địa phương phải tăng cường liên kết vùng và kết nối với các cực tăng trưởng lớn của cả nước.
Với mong muốn ngày càng thắt chặt và mở rộng hợp tác phát triển, thành phố Huế đề xuất xây dựng danh mục dự án chung để kết nối nhà đầu tư tại Thành phố Hồ Chí Minh với các dự án ưu tiên về hạ tầng khu kinh tế, logistics xanh, công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, dược-thiết bị y tế, du lịch và kinh tế di sản. Đồng thời, hỗ trợ các sản phẩm đặc trưng của thành phố Huế và các địa phương trong vùng tiếp cận hệ thống phân phối, thương mại điện tử và mạng lưới xuất khẩu, cũng như giúp doanh nghiệp tìm kiếm đối tác tiềm năng, mở rộng thị trường tiêu thụ tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Cũng theo ông Nguyễn Quốc Cường, Thành phố Hồ Chí Minh là thị trường lớn và cửa ngõ đón khách quốc tế. Thành phố Huế có chiều sâu văn hóa, di sản, lễ hội, ẩm thực… Vì vậy, cần xây dựng chương trình “một hành trình - nhiều điểm đến”, hợp tác thông tin, quảng bá, xúc tiến du lịch như: hỗ trợ tổ chức liên kết tour; xây dựng chương trình, sản phẩm du lịch tại mỗi địa phương; hợp tác mở rộng thời trang, âm nhạc, thiết kế và ẩm thực.
Chuyên gia cho rằng, Thành phố Hồ Chí Minh có quy mô kinh tế lớn với GRDP năm 2025 đạt gần 3 triệu tỷ đồng. Mật độ doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu, tổ chức tài chính và dịch vụ chuyên môn lớn giúp Thành phố Hồ Chí Minh tạo hiệu ứng kết tụ: người lao động dễ tìm việc phù hợp, doanh nghiệp dễ tìm nhà cung cấp, ý tưởng có nhiều cơ hội tiếp cận vốn và thị trường.
Đồng thời, Thành phố Hồ Chí Minh đang được trao sứ mệnh trở thành một đô thị toàn cầu, trung tâm tài chính và đổi mới sáng tạo. Vai trò của một đầu tàu không chỉ thể hiện ở tốc độ phát triển của chính mình, mà còn ở khả năng tạo động lực và mở rộng không gian phát triển cho các địa phương khác. Theo đó, chương trình hợp tác kinh tế-xã hội với 8 tỉnh, thành phố phía bắc và Bắc Trung Bộ cần phát huy lợi thế của từng địa phương, tăng cường liên kết, chia sẻ nguồn lực, tạo sức lan tỏa và động lực phát triển chung trong toàn vùng.
