Thành phố Hồ Chí Minh tái cấu trúc không gian công nghiệp, đón dòng vốn FDI thế hệ mới

Sau hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh có 105 khu chế xuất, khu công nghiệp, tổng diện tích hơn 50.288ha. Trước cơ hội đón dòng vốn FDI thế hệ mới, Thành phố đang chuyển mạnh từ thu hút đầu tư theo số lượng sang chọn lọc dự án có công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh và khả năng tạo liên kết với doanh nghiệp trong nước.

Công nhân sản xuất trong nhà máy tại Khu chế xuất, Khu công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Quang Quý)
Công nhân sản xuất trong nhà máy tại Khu chế xuất, Khu công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Quang Quý)

Dòng vốn lớn, ưu tiên dự án công nghệ cao

Trong số 105 khu chế xuất, khu công nghiệp, có 67 khu đã có quyết định thành lập, với diện tích hơn 28.000ha; 58 khu đã hoạt động, tổng diện tích hơn 22.400ha, tỷ lệ lấp đầy bình quân khoảng 80%. Ngoài ra, có 14 khu mở rộng đã thành lập nhưng chưa hoạt động; 38 khu đã đưa vào quy hoạch nhưng chưa thành lập, diện tích khoảng 22.268ha.

Tại Tọa đàm “Bất động sản công nghiệp phía nam: Đón làn sóng FDI công nghệ cao và kiến tạo hệ sinh thái sản xuất mới”, ông Lê Văn Thinh, Phó Trưởng ban Quản lý các Khu chế xuất và Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Trong bối cảnh kinh tế, thương mại và đầu tư quốc tế còn nhiều biến động, kết quả thu hút đầu tư trong 9 tháng đầu năm cho thấy sức hấp dẫn của không gian công nghiệp mới. Tổng vốn đầu tư trong và ngoài nước lũy kế đạt 5,57 tỷ USD, bằng 131,15% chỉ tiêu kế hoạch năm và tăng 29,13% so với cùng kỳ năm 2025.

san-xuat-xanh.jpg
Công nhân ngành may mặc trong giờ làm việc. (Ảnh: CTV)

Đáng chú ý, vốn FDI đạt 4,27 tỷ USD, tăng 62,22% so với cùng kỳ. Ban Quản lý đã cấp mới 100 dự án với tổng vốn đăng ký 3,14 tỷ USD; 120 dự án điều chỉnh tăng vốn với tổng vốn tăng thêm 1,13 tỷ USD.

Ở khu vực đầu tư trong nước, tổng vốn thu hút đạt 33.875 tỷ đồng, tương đương 1,31 tỷ USD. Trong đó, 84 dự án cấp mới có tổng vốn 14.732,78 tỷ đồng, tương đương 566 triệu USD.

Đáng chú ý, dù số dự án FDI cấp mới giảm so với cùng kỳ, quy mô vốn của các dự án mới lại tăng mạnh. Điều này cho thấy dòng vốn đang có xu hướng tập trung vào các dự án lớn, có năng lực tài chính và hàm lượng công nghệ cao, thay vì chạy theo số lượng dự án.

kholanh-toan2-8773.jpg
Thành phố Hồ Chí Minh đang tìm hướng để tái cấu trúc Khu chế xuất, khu công nghiệp. (Ảnh: CTV)

Đơn cử như dự án Trung tâm dữ liệu AI tại Khu công nghiệp Tân Phú Trung với tổng vốn đầu tư 2,1 tỷ USD với nhiều kỳ vọng đối với các dự án đầu tư lớn trong các lĩnh vực công nghệ mới. Thực tế này cũng đặt ra yêu cầu về chuẩn bị một không gian công nghiệp có chất lượng tương ứng cho Thành phố.

Giai đoạn tới, mục tiêu thu hút đầu tư của Thành phố không chỉ dừng ở vốn. Các dự án được định hướng phải mang theo công nghệ, tri thức, năng lực quản trị, hoạt động nghiên cứu-phát triển, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và khả năng kết nối với doanh nghiệp Việt Nam.

toan-canh-cv-bo-song-sai-gon.jpg
Không gian mới yêu cầu việc tái cấu trúc không gian phát triển cho Thành phố Hồ Chí Minh cũng đặt ra nhiều hơn. (Ảnh: QUANG QUÝ)

Các lĩnh vực được ưu tiên gồm vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ thông tin, công nghệ sinh học, năng lượng sạch, vật liệu mới, tự động hóa, kinh tế số, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn. Đây là bước chuyển quan trọng khi các khu công nghiệp hiện hữu đã có tỷ lệ lấp đầy cao, trong khi quỹ đất công nghiệp cần được sử dụng hiệu quả hơn.

Tái cấu trúc không gian, tăng liên kết vùng

Không gian công nghiệp của Thành phố đang được định hướng lại trên nền tảng liên kết giữa ba khu vực (Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu cũ). Thay vì phát triển độc lập, Thành phố hướng tới hình thành các trục công nghiệp-đô thị-dịch vụ logistics, gắn với hệ thống hạ tầng giao thông liên vùng.

Trong đó, Thành phố Hồ Chí Minh cũ sẽ tận dụng lợi thế về hệ sinh thái viện, trường và nguồn nhân lực chất lượng cao để tập trung vào công nghệ cao; khu vực Bình Dương phát huy vai trò trung tâm công nghiệp đa ngành, công nghiệp công nghệ cao và công nghiệp sinh thái, còn Bà Rịa-Vũng Tàu gắn với cảng biển nước sâu, logistics, năng lượng, dầu khí và khu thương mại tự do.

1-7.jpg
Tái cấu trúc ngành công nghiệp cũng đặt ra yêu cầu cung cấp điện phải tốt và ổn định hơn. (Ảnh: CTV)

Trên cơ sở các tuyến giao thông đã quy hoạch, sự phân bổ này nhằm tạo ra tính bổ trợ, kết nối khu sản xuất với cảng biển, trung tâm logistics và các thị trường tiêu thụ. Đây cũng là cơ sở để giảm chi phí logistics, nâng hiệu quả sử dụng hạ tầng và tăng sức cạnh tranh cho sản phẩm công nghiệp Thành phố.

Theo ông Lê Văn Thinh, Ban Quản lý các Khu chế xuất, khu công nghiệp Thành phố đang xây dựng Đề án chuyển đổi các khu và tái cấu trúc các ngành công nghiệp chủ lực. Trọng tâm là chuyển đổi các khu theo hướng sinh thái, thế hệ mới, thông minh, gắn với chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững.

Bên cạnh đó, Thành phố đang chuẩn bị quỹ đất cho giai đoạn phát triển mới với khoảng 6.500-6.800ha đất sạch có hạ tầng hoàn chỉnh trong giai đoạn 2025-2030.

Từ “thu hút FDI” sang xây dựng hệ sinh thái đầu tư

Trong bối cảnh và không gian mới, Thành phố đang cho thấy một thay đổi quan trọng trong tư duy thu hút đầu tư là không chỉ quan tâm nhà đầu tư mang bao nhiêu vốn, mà còn xem xét dự án tạo ra giá trị gì cho nền kinh tế Thành phố.

Theo định hướng mới, Thành phố ưu tiên những nhà đầu tư chiến lược có khả năng kéo theo chuỗi cung ứng, trung tâm nghiên cứu-phát triển, mạng lưới doanh nghiệp vệ tinh và hoạt động chuyển giao công nghệ. Đây là yếu tố quan trọng nhằm chuyển từ lợi thế chi phí sang chất lượng hạ tầng, nhân lực, công nghệ và khả năng kết nối chuỗi giá trị.

san-xuat.jpg
Công nhân trong giờ làm việc tại Khu chế xuất, Khu công nghiệp của Thành phố. (Ảnh: CTV)

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Ban Quản lý đang xây dựng các cơ chế hỗ trợ chuyển đổi khu công nghiệp sang mô hình sinh thái, thế hệ mới và các loại hình kinh tế mới. Cùng với đó là cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền và số hóa quy trình giải quyết hồ sơ đầu tư.

Cùng với “trải thảm đỏ” cho dự án phù hợp, công tác hậu kiểm cũng được chú trọng nhằm bảo đảm dự án triển khai đúng tiến độ, đúng mục tiêu, sử dụng hiệu quả đất đai và các nguồn lực. Hoạt động thanh tra, kiểm tra được định hướng theo hướng minh bạch, có trọng tâm, hạn chế chồng chéo và không làm ảnh hưởng không cần thiết đến hoạt động bình thường của doanh nghiệp.

Ngoài ra, không gian công nghiệp mới cũng đặt ra yêu cầu tăng cường phối hợp, liên kết vùng. Thành phố Hồ Chí Minh, thành phố Đồng Nai, tỉnh Tây Ninh cần có sự chia sẻ thông tin về quy hoạch, quỹ đất, hạ tầng và định hướng thu hút đầu tư để xác định ngành nghề phù hợp với lợi thế từng nơi. Từ vùng nguyên liệu, sản xuất, công nghiệp hỗ trợ đến logistics và dịch vụ cần được kết nối thành một chuỗi thống nhất.

Trong xúc tiến đầu tư, ba địa phương có thể cùng xây dựng danh mục ngành, dự án và nhà đầu tư mục tiêu, tiếp cận các tập đoàn đa quốc gia và nhà đầu tư chiến lược. Với những dự án lớn, mỗi địa phương có thể tham gia bằng lợi thế riêng, thay vì cạnh tranh để triển khai toàn bộ dự án như trước.

Có thể bạn quan tâm

Trao chứng nhận cho doanh nghiệp nhóm Tài chính Vốn hóa lớn có hoạt động IR được Định chế Tài chính đánh giá cao nhất. (Ảnh: BTC)

Chuẩn hóa công bố thông tin, củng cố niềm tin nhà đầu tư

Vượt qua 685 doanh nghiệp niêm yết trên sàn HOSE tại Thành phố Hồ Chí Minh và HNX tại Hà Nội, các doanh nghiệp niêm yết có hoạt động Quan hệ Nhà đầu tư (IR) tốt nhất năm 2026 đã được xướng tên tại Lễ vinh danh IR Awards 2026 diễn ra ngày 24/9 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Các đại biểu tìm hiểu về UAV được trưng bày tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: CTV)

Mở không gian phát triển mới từ kinh tế tầm thấp

Sau hợp nhất, không gian phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh không chỉ được mở rộng bằng sự kết nối giữa đô thị, công nghiệp, cảng biển, logistics và các khu vực ven biển, mà còn theo chiều cao với việc khai thác không gian trên không ở độ cao thấp (kinh tế tầm thấp), mở ra tiềm năng cho những mô hình kinh tế và dịch vụ mới.

Doanh nghiệp tại Công viên phần mềm Quang Trung, Thành phố Hồ Chí Minh giới thiệu các giải pháp công nghệ 4.0. (Ảnh: CTV)

Động lực tăng trưởng mới từ AI, công nghệ lõi và không gian số

Thành phố Hồ Chí Minh bước vào giai đoạn phát triển mới với không gian đô thị, kinh tế-xã hội được mở rộng. Sự kết nối ngày càng chặt chẽ giữa đô thị, công nghiệp, logistics, cảng biển, dịch vụ và các trung tâm đổi mới sáng tạo là tiền đề quan trọng để thành phố tổ chức lại không gian sản xuất, tạo động lực tăng trưởng mới.

Một dự án điện mặt trời mái nhà tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: ĐỨC TRUNG)

Thành phố Hồ Chí Minh đề xuất mở rộng mua bán điện trực tiếp

Tại Kỳ họp thứ 5, Hội đồng nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031, Ủy ban nhân dân thành phố đã có tờ trình gửi Hội đồng nhân dân thành phố về dự thảo Nghị quyết mở rộng đối tượng, điều kiện tham gia và cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện với khách hàng trên địa bàn thành phố.

Trong 8 tháng năm 2026, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 13,7%. (Ảnh: CTV)

Thành phố Hồ Chí Minh nâng sức cạnh tranh từ xuất nhập khẩu và chuỗi cung ứng

Với quy mô thương mại ngày càng lớn, xuất nhập khẩu và logistics đang giữ vai trò quan trọng trong tăng trưởng kinh tế của Thành phố Hồ Chí Minh. Tuy đạt nhiều kết quả quan trọng song bài toán giá trị gia tăng, năng lực cung ứng, kết nối logistics và chuyển đổi cơ hội vẫn là những điểm nghẽn cần được tháo gỡ.

Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh giới thiệu sản phẩm phương tiện bay không người lái. (Ảnh: CTV)

Sản xuất thông minh, xu hướng tất yếu

Mở rộng không gian phát triển sau hợp nhất tạo điều kiện để Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức lại không gian công nghiệp, đổi mới phương thức sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh. Trong đó, sản xuất thông minh là hướng đi tất yếu để nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả tăng trưởng.

Các công ty công nghệ trưng bày các giải pháp chuyển đổi số tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: CTV)

Chuyển đổi số thực chất, nâng sức cạnh tranh cho doanh nghiệp

Thành phố Hồ Chí Minh xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa là chủ thể, lực lượng nòng cốt trong ứng dụng công nghệ, đổi mới phương thức sản xuất, kinh doanh. Vì vậy, thúc đẩy chuyển đổi số trong khu vực doanh nghiệp này là nhiệm vụ trọng tâm nhằm tạo động lực đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế thành phố.

Doanh nghiệp trưng bày sản phẩm Hội nghị kết nối đầu tư và hợp tác phát triển giữa Thành phố Hồ Chí Minh với các tỉnh, thành phố vùng Đông Nam Bộ và vùng Đồng bằng sông Cửu Long. (Ảnh: CTV)

Kiến tạo không gian đầu tư liên vùng

Thành phố Hồ Chí Minh sẵn sàng làm cầu nối, đồng hành cùng các địa phương và cộng đồng doanh nghiệp để hình thành không gian phát triển, thu hút đầu tư, tạo thêm động lực tăng trưởng. Qua đó, phát huy thế mạnh của từng địa phương trong vùng Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long, trở thành một động lực tăng trưởng mới.

Một góc Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: QUỐC THANH)

Khoa học, công nghệ mở đường cho mô hình tăng trưởng mới

Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0 diễn ra mạnh mẽ, Thành phố Hồ Chí Minh không thể tiếp tục phát triển theo phương thức truyền thống, mà phải chủ động đổi mới, nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển bền vững. Trong đó, khoa học, công nghệ phải trở thành động lực quan trọng, góp phần hình thành mô hình tăng trưởng mới.

Trưng bày các giải pháp chuyển đổi số cho doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: CTV)

Chuyển đổi kép để nâng sức cạnh tranh cho doanh nghiệp

Yêu cầu xanh hóa sản xuất đang ngày càng tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh và cả nước. Cho nên, kết hợp chuyển đổi số với chuyển đổi xanh đang trở thành một hướng đi tất yếu, giúp doanh nghiệp hội nhập chuỗi cung ứng toàn cầu và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Các đại biểu tham quan các sản phẩm khoa học, công nghệ được trưng bày tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: CTV)

Mở rộng hợp tác, thu hút kỳ lân công nghệ toàn cầu

Thời gian qua, Thành phố Hồ Chí Minh đẩy mạnh hợp tác với các tập đoàn, kỳ lân công nghệ toàn cầu, từng bước mở rộng năng lực và dần định hình một hệ sinh thái công nghệ toàn diện. Đây là hướng đi quan trọng nhằm huy động thêm nguồn lực, thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ, tạo động lực đổi mới cho mô hình tăng trưởng.

Thứ trưởng Công thương Phan Thị Thắng và các đại biểu tham quan gian hàng sản phẩm của doanh nghiệp tại Diễn đàn Xuất khẩu 2026 và Triển lãm Kết nối chuỗi cung ứng hàng hóa quốc tế. (Ảnh: CỘNG TÁC VIÊN)

Thành phố Hồ Chí Minh: Nâng tầm để doanh nghiệp tiến sâu trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Trong bối cảnh thế giới đang đặt ra yêu cầu cao về công nghệ, chất lượng, môi trường, dữ liệu và truy xuất nguồn gốc, Thành phố Hồ Chí Minh đang chuyển từ tư duy xúc tiến thương mại đơn thuần sang hỗ trợ doanh nghiệp về năng lực sản xuất, logistics, nhân lực và công nghệ để nắm lấy các cơ hội của thị trường mới tạo ra.

Cuộc thi “Giải pháp Đổi mới Tuần hoàn nhựa 2026” tìm kiếm các giải pháp cho những bài toán cụ thể của tuần hoàn nhựa.

Tìm kiếm giải pháp hiệu quả trong phân loại rác tại nguồn

Chiều 26/8, Unilever Việt Nam, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Hội liên hiệp Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp tổ chức khởi động Hành trình tuần hoàn nhựa 2026 đánh dấu một bước đi quan trọng trong việc thúc đẩy hợp tác công tư để thực hiện kinh tế tuần hoàn nhựa.