Những đại tiệc mang đậm bản sắc
Năm 2014, Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) được tổ chức tại Thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc). Tiệc chiêu đãi lần đó được đánh giá là một trong những bữa tiệc hoành tráng hiếm có. Theo Xinhua, nơi diễn ra bữa tiệc là Trung tâm Thủy sinh Quốc gia Water Cube đã được lắp đặt đến hơn 2.000 thiết bị hiệu ứng ánh sáng để trang trí. Đại tiệc bao gồm màn ca múa nhạc với hiệu ứng ánh sáng đặc sắc và màn pháo hoa đầy ấn tượng mang đậm bản sắc Trung Quốc.
Không chỉ vậy, trong vòng một năm trước khi diễn ra sự kiện này, 200 đầu bếp được tuyển chọn kỹ càng đã bắt đầu nghiên cứu thực đơn. Bữa tiệc sau đó được đánh giá là sự kết hợp hài hòa giữa những món ăn trứ danh của Trung Quốc và các món ăn mang đặc trưng của các nền kinh tế thành viên APEC. Ngay những vật dụng để dùng bữa cũng được chuẩn bị kỹ càng và được đặt thiết kế riêng cho sự kiện trọng đại. Theo đó, bàn chính thết đãi các nguyên thủ được bày 68 vật dụng mạ vàng, trong khi bàn tiệc phụ dành cho cấp bộ trưởng trở xuống được bày 63 bộ vật dụng bằng bạc. Toàn bộ vật dụng đều được trang trí bằng các hoa văn dựa trên cảm hứng từ các bức tranh cổ, tượng trưng cho sự uy nghi trong truyền thống Trung Quốc.
Trong khi đó, cũng trong năm 2014, để chuẩn bị cho Hội nghị cấp cao Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) tại Australia, nước chủ nhà đã chuẩn bị 100 đầu bếp, 700 phụ bếp và bồi bàn, làm việc liên tục hơn 14 giờ/ngày từ nhiều tuần trước để phục vụ tiệc chiêu đãi các nguyên thủ diễn ra tại Trung tâm Hội nghị và Triển lãm Brisbane. Trước đó, vì lý do an ninh, thực đơn cụ thể về các món ăn là thông tin tuyệt đối bí mật và chỉ công bố sau khi bữa ăn đã chuẩn bị xong.
Theo ABC News, đảm nhiệm vị trí bếp trưởng tại sự kiện G20 tại Australia là Martin Latter, người từng nấu ăn cho nhiều thế hệ Hoàng gia Anh. Nữ hoàng Anh Elizabeth có lần đề nghị ông Latter xây dựng một thực đơn cho các đầu bếp ở Cung điện Buckingham. Theo ông Latter, các món ăn phần lớn là đặc sản tại Australia như xoài Bowen, thịt cừu Warwick, thịt bò từ vùng Scenic Rim, dầu từ cây ô-liu trồng ở Rathdowney, hải sản ở bờ biển Sunshine… Sau đó, bữa tiệc cũng được nhận xét là mang đậm dấu ấn của Australia.
Tại Việt Nam, bữa tiệc Gala Dinner chiêu đãi các nguyên thủ quốc gia trong dịp APEC 2006 cũng đem lại nhiều ấn tượng tốt đẹp. Để phục vụ chu đáo các đại biểu APEC dự chiêu đãi, trung tâm hội nghị đã huấn luyện cho 239 nhân viên xuất sắc tại các khách sạn 5 và 6 sao trên toàn quốc. Bên lối vào dự tiệc, các cô gái Việt Nam trong trang phục tiêu biểu của 54 dân tộc trên cả nước đứng tươi cười chào đón quan khách, tạo nên một khung cảnh rất đặc trưng. Các món ăn đều được chế biến theo cách đặc biệt nhất, có sự góp mặt của những nguyên liệu và gia vị hảo hạng của Việt Nam như Atiso Đà Lạt, mật ong Ba Vì... Đồ dùng trong bữa ăn cũng ưu tiên sử dụng các sản phẩm, các chất liệu truyền thống của Việt Nam, như gốm sứ Bát Tràng...
Đóng vai trò quan trọng
Theo Daily Express, tiệc chiêu đãi cấp quốc gia thường là một bữa tối mà nước chủ nhà tổ chức để chiêu đãi quan khách quốc tế... Trước đây trên thế giới, bữa tiệc kiểu này thường sử dụng thực đơn với các món ăn đặc trưng Pháp do ẩm thực nước này được cho là phù hợp khẩu vị của số đông thực khách trên thế giới. Dù vậy, những năm trở lại đây, đại tiệc chiêu đãi nguyên thủ quốc gia bắt đầu chuyển sang xu hướng thể hiện những tinh hoa ẩm thực của nước chủ nhà. Hầu hết đầu bếp được tuyển chọn cho sự kiện này đều đánh giá việc lên thực đơn “khó như lên trời”, vì thực đơn sẽ phải khiến người thưởng thức có cảm giác khám phá không chỉ ẩm thực, mà còn được chiêm nghiệm bản sắc văn hóa của nước chủ nhà.
The Washington Post cho biết, đối với các đại tiệc chiêu đãi nguyên thủ quốc gia, vấn đề an ninh luôn được đặt lên hàng đầu. Trước khi đưa lên bàn tiệc, tất cả món ăn phải trải qua hàng loạt cuộc kiểm tra dư lượng thuốc trừ sâu, thủy ngân và các độc tố một cách vô cùng nghiêm ngặt. Tại Mỹ, những quy trình kiểm tra an ninh là bí mật. Thậm chí, thực đơn những bữa tiệc dưới thời cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama tại Nhà trắng đều do chính cựu đệ nhất phu nhân Michelle Obama chọn lựa, và các món ăn làm từ rau thường lấy nguyên liệu từ chính các loại rau sạch được trồng trong khu vườn ở Nhà trắng.
Không chỉ vậy, do đánh giá đây cũng là phương thức ngoại giao và văn hóa có thể gửi gắm các thông điệp nên không chỉ thực đơn, các công đoạn khác nhằm chuẩn bị cho những đại tiệc này cũng rất kỹ lưỡng, có quy tắc riêng của từng nước, mang phong cách phù hợp từng nhà lãnh đạo.
Theo đó, ở Cung điện Buckingham, một bữa tiệc thết đãi một nguyên thủ quốc gia thường được chuẩn bị trước ít nhất 10 ngày, với khoảng 20 đầu bếp, hoa tươi trang trí được hái từ vườn ngự uyển của cung điện. Mỗi khách sẽ có năm ly kích cỡ khác nhau dùng cho các loại rượu như vang trắng khai vị, vang đỏ, champagne hay nước tinh khiết. Trung bình một bữa quốc yến phải dùng tới 1.000 ly rượu.
Việc ra hiệu trong phục vụ món ăn được thể hiện qua hệ thống đèn xanh và đèn đỏ. Khi đèn xanh bật, các món ăn sẽ được đưa lên cùng lúc. Cứ bốn người bồi bàn chịu trách nhiệm phục vụ chín vị khách. Trong đó, hai người dọn bát đĩa, một người dọn món, một người chuyên múc nước sốt cho món chính kiêm việc rót rượu. Tất cả đều phục vụ trong im lặng sao cho thực khách không thể cảm nhận được động tĩnh phía sau lưng mình. Những quy tắc này trong mỗi đại tiệc tiếp đón các lãnh đạo đứng đầu nhà nước tại Anh là bắt buộc để cho thấy sự chỉn chu, sang trọng và uy nghiêm đặc trưng của Hoàng gia Anh.
Daily Express cho biết, tầm quan trọng của mối quan hệ giữa các quốc gia và những thông điệp ngầm về văn hóa cũng được phản ánh trong nghệ thuật sắp đặt quốc yến, trong danh sách khách mời, cách bài trí phòng tiệc hay bàn tiệc, cách thiết kế thực đơn… Do đó, mỗi đại tiệc tiếp đãi nguyên thủ quốc gia trong nhiều năm trở lại đây đều hết sức được chú trọng, đầu tư kỹ càng để có thể bảo đảm trở thành dấu ấn khó quên, có thể truyền tải và gửi gắm những thông điệp mong muốn tới người thưởng thức.
