Trước thềm Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026, diễn ra từ ngày 26 đến 29/10 tại Thành phố Hồ Chí Minh, đồng chí Nguyễn Văn Được, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, đã trao đổi về tầm nhìn hợp tác quốc tế, vai trò kết nối của Thành phố và kỳ vọng đưa các cơ hội hợp tác thành động lực tăng trưởng thực chất cho Việt Nam.
Chủ động xác lập vị trí trong cấu trúc tăng trưởng mới
Phóng viên: Thưa ông, Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 được định vị là “Sự hội tụ của các cực tăng trưởng mới toàn cầu”, với chủ đề “Tinh thần hợp tác trong kỷ nguyên mới”. Thành phố Hồ Chí Minh muốn gửi gắm thông điệp gì về vị thế và cơ hội phát triển của Việt Nam trong cấu trúc kinh tế toàn cầu đang tái định hình?
Đồng chí Nguyễn Văn Được: Kinh tế thế giới đang chuyển dịch sâu sắc dưới tác động của biến động địa chính trị, công nghệ đột phá, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Dòng vốn, chuỗi cung ứng và các trung tâm sản xuất được tổ chức lại, làm xuất hiện những cực tăng trưởng mới. Lợi thế cạnh tranh không còn chỉ dựa vào chi phí sản xuất hay khả năng tiếp cận thị trường mà ngày càng phụ thuộc vào năng lực công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng tham gia các khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Đây là cơ hội để Việt Nam nâng cao vị thế trong cấu trúc kinh tế thế giới. Tuy nhiên, cơ hội không tự chuyển hóa thành tăng trưởng. Muốn tận dụng những chuyển dịch này, chúng ta phải nâng cao nội lực, đổi mới thể chế, phát triển doanh nghiệp và xây dựng các quan hệ hợp tác có chiều sâu.
Từ nhận thức đó, Thành phố Hồ Chí Minh lựa chọn chủ đề “Tinh thần hợp tác trong kỷ nguyên mới”. Chúng tôi mong muốn diễn đàn không chỉ nhận diện những xu hướng phát triển mà còn mở ra không gian đối thoại giữa các nhà hoạch định chính sách, tổ chức quốc tế và doanh nghiệp, cùng tìm kiếm giải pháp, kết nối nguồn lực và kiến tạo động lực tăng trưởng mới. Việt Nam cần chủ động tham gia sâu hơn vào các mạng lưới hợp tác quốc tế, đồng thời nâng cao năng lực đóng góp vào những sáng kiến phát triển chung.
Phóng viên: Trong bức tranh đó, Thành phố Hồ Chí Minh định vị vai trò của mình như thế nào, nhất là khi Thành phố có không gian phát triển và những lợi thế kinh tế mới?
Đồng chí Nguyễn Văn Được: Với đóng góp khoảng 23,4% GDP, khoảng 30% tổng thu ngân sách và 30% vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài của cả nước, Thành phố Hồ Chí Minh đang bước vào giai đoạn phát triển với không gian, tiềm lực và yêu cầu mới. Việc mở rộng địa giới hành chính không chỉ làm tăng quy mô nền kinh tế mà quan trọng hơn là tạo điều kiện tổ chức lại các nguồn lực trong một cấu trúc liên kết và bổ trợ hiệu quả hơn.
Thành phố có những lợi thế về tài chính, thương mại, dịch vụ, công nghệ cao, công nghiệp chế biến chế tạo, công nghiệp hỗ trợ, logistics, cảng biển và đổi mới sáng tạo. Nếu phát triển riêng lẻ, hiệu quả sẽ có giới hạn. Nhưng khi được kết nối thành các chuỗi giá trị, những lợi thế này có thể tạo ra năng lực cạnh tranh mới.
Công nghệ cao và hoạt động nghiên cứu phải gắn với nhu cầu sản xuất; công nghiệp chế biến chế tạo tạo thị trường cho công nghiệp hỗ trợ; logistics, cảng biển phục vụ hiệu quả hoạt động xuất khẩu; tài chính trở thành nguồn lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh và các ngành kinh tế chiến lược.
Là siêu đô thị hàng đầu cả nước, điều chúng tôi hướng tới không chỉ là một đô thị có quy mô kinh tế lớn mà là trung tâm có khả năng tổ chức, kết nối và dẫn dắt các hoạt động kinh tế giá trị gia tăng cao. Thành phố không chỉ thu hút các nguồn lực toàn cầu mà còn tạo môi trường để dòng vốn, công nghệ, tri thức và đổi mới sáng tạo hội tụ, chuyển hóa thành những dự án đầu tư và động lực tăng trưởng cụ thể.
Qua đó, Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục phát huy vai trò đầu tàu kinh tế, đồng thời nâng vị trí trong mạng lưới các trung tâm tài chính, công nghệ, công nghiệp và đổi mới sáng tạo của khu vực, hướng đến mục tiêu đến năm 2030, trở thành Thành phố có vị trí nổi trội ở khu vực Đông Nam Á; đến năm 2045 là trung tâm kinh tế, văn hóa, xã hội, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo của châu Á; và hướng đến năm 2075 trở thành đô thị toàn cầu, ngang tầm các đô thị phát triển trên thế giới – theo Nghị quyết 09-NQ/TW về xây dựng và phát triển Thành phố Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới.
Với vai trò địa phương chủ trì tổ chức, Thành phố Hồ Chí Minh mong muốn diễn đàn trở thành điểm hẹn đối thoại quốc tế có chất lượng, góp phần mở rộng quan hệ hợp tác, thu hút tri thức, công nghệ và nguồn lực cho Việt Nam, đồng thời tạo thêm cơ hội phát triển cho Thành phố.
Kiến tạo động lực tăng trưởng mới
Phóng viên: Việt Nam đang hướng đến tăng trưởng cao và bền vững, trong đó Thành phố Hồ Chí Minh đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số. Theo ông, đâu là những động lực mang tính quyết định và diễn đàn có thể đóng góp gì vào quá trình này?
Đồng chí Nguyễn Văn Được: Việt Nam đang kiên định mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, gắn với chất lượng, hiệu quả và tính bền vững. Trong tiến trình đó, Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu kinh tế với những kết quả tích cực. Trong 9 tháng đầu năm 2026, GRDP Thành phố ước đạt khoảng 2,46 triệu tỷ đồng, tăng 9,06%, mức tăng cao nhất trong 10 năm gần đây. Đây là nền tảng quan trọng để Thành phố phấn đấu hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 10,2% trong năm 2026.
Tuy nhiên, để duy trì tăng trưởng cao trong dài hạn, chúng ta không thể chỉ dựa vào mở rộng vốn đầu tư hay gia tăng sản lượng. Tăng trưởng phải dựa ngày càng nhiều hơn vào năng suất, khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chất lượng nguồn nhân lực và hiệu quả phân bổ nguồn lực. Đối với Thành phố Hồ Chí Minh, yêu cầu này càng cấp thiết khi Thành phố đang tổ chức lại không gian phát triển và chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng nâng cao giá trị gia tăng.
Theo tôi, có ba vấn đề cần tập trung. Trước hết là hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, tháo gỡ các điểm nghẽn để huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực xã hội. Thứ hai là đưa khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo thực sự trở thành động lực nâng cao năng suất, thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo, tự động hóa, sản xuất tiên tiến và các giải pháp giảm phát thải vào thực tiễn. Thứ ba là phát triển đồng bộ hạ tầng, nguồn nhân lực và năng lực doanh nghiệp trong nước, để thu hút đầu tư gắn với chuyển giao công nghệ và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Diễn đàn là cơ hội để Việt Nam tiếp cận những xu hướng, mô hình phát triển và kinh nghiệm quốc tế, đồng thời kết nối các đối tác nhằm giải quyết những yêu cầu đặt ra đối với mô hình tăng trưởng mới. Với Thành phố Hồ Chí Minh, những kết quả đối thoại có thể góp phần thúc đẩy đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực doanh nghiệp và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển.
Phóng viên: Hội tụ vốn, công nghệ và tri thức là cơ hội lớn, nhưng không phải sự kết nối nào cũng chuyển thành kết quả. Theo ông, điều kiện nào để những nguồn lực này thực sự tạo ra tăng trưởng?
Đồng chí Nguyễn Văn Được: Hội tụ nguồn lực mới là điều kiện cần. Yếu tố quyết định là năng lực tổ chức, điều phối và chuyển hóa các nguồn lực thành hoạt động kinh tế cụ thể. Nhà đầu tư chỉ quyết định khi có môi trường pháp lý minh bạch, hạ tầng phù hợp, nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu và triển vọng hợp tác lâu dài.
Tương tự, công nghệ tiên tiến chỉ tạo ra giá trị khi có doanh nghiệp đủ năng lực tiếp nhận, ứng dụng và phát triển. Vì vậy, hợp tác cần được đặt trong những khuôn khổ đủ tin cậy và cơ chế phối hợp hiệu quả ở ba cấp độ: giữa các Chính phủ, để củng cố niềm tin chính sách; giữa các Bộ, ngành, để cụ thể hóa cam kết chung thành chương trình hành động; và giữa khu vực công với khu vực tư nhân, nơi vốn và công nghệ thực sự đi vào sản xuất, kinh doanh. Có như vậy, định hướng chính sách và hợp tác mới có thể chuyển thành quyết định đầu tư, sản xuất và kinh doanh.
Đối với Thành phố Hồ Chí Minh, chính quyền không chỉ giải quyết thủ tục hành chính mà phải chủ động đồng hành, kết nối các chủ thể trong hệ sinh thái phát triển, tháo gỡ những vướng mắc thuộc thẩm quyền và phối hợp các Bộ, ngành đối với những vấn đề cần cơ chế, chính sách ở cấp cao hơn.
Thành phố phải đồng thời tạo môi trường thuận lợi để thu hút nguồn lực mới và nâng cao năng lực hấp thụ, sử dụng hiệu quả những nguồn lực đó, theo đúng tinh thần Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị yêu cầu phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài gắn với nâng cao hiệu quả, năng lực tự chủ chiến lược và sức cạnh tranh của nền kinh tế.
Tạo không gian đối thoại và hợp tác quốc tế
Phóng viên: Thưa ông, Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 được tổ chức như thế nào để vừa thảo luận những vấn đề chiến lược của Việt Nam, vừa thúc đẩy các cơ hội hợp tác cụ thể?
Đồng chí Nguyễn Văn Được: Diễn đàn diễn ra từ ngày 26 đến 29/10, trong đó hai ngày chính 27 và 28/10 được tổ chức đồng thương hiệu cùng Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF). Chương trình tập trung vào bốn trụ cột: vai trò của các siêu đô thị trong cấu trúc tăng trưởng mới; công nghệ đột phá và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; các mô hình hợp tác trong kỷ nguyên mới; và vai trò tiên phong của khu vực tư nhân.
Ngày 26/10, Hội nghị CEO500 quy tụ hơn 500 lãnh đạo doanh nghiệp, tập trung vào sự hội tụ của dòng vốn FDI, công nghệ và dòng chảy tài chính toàn cầu. Ngày 27/10, 16 phiên chuyên đề tại 3 phòng hội nghị đi sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu, siêu đô thị, thể chế, tài chính, trí tuệ nhân tạo, sản xuất tiên tiến và nguồn nhân lực, cùng những lĩnh vực mới như kinh tế số, công nghệ lượng tử, kinh tế tầm thấp và công nghiệp lưỡng dụng.
Đặc biệt, ngày 28/10, Phiên Toàn thể cấp cao, Phiên Đối thoại cùng Thủ tướng Chính phủ Việt Nam, Phiên tham luận chuyên sâu và đối thoại giữa lãnh đạo cấp Bộ các nước đặt những vấn đề này trong tầm nhìn chiến lược rộng hơn, tập trung vào vị thế của Việt Nam trong cấu trúc kinh tế toàn cầu và các khuôn khổ hợp tác trong kỷ nguyên mới.
Sự đồng hành của WEF, với sự tham gia của lãnh đạo, chuyên gia cấp cao WEF trong hai ngày diễn đàn chính, góp phần kết nối các mạng lưới nhà hoạch định chính sách, chuyên gia và doanh nghiệp quốc tế, tạo thêm cơ hội để những ưu tiên phát triển của Việt Nam được trao đổi trên các diễn đàn hợp tác toàn cầu.
Bên cạnh đó là các hoạt động trình diễn giải pháp công nghệ và đổi mới sáng tạo với hơn 30 phiên trình diễn tại khu vực Rising Star Arena của diễn đàn chính (ngày 27/10), kết nối doanh nghiệp, cùng chuỗi hội nghị, diễn đàn đồng hành về chuyển đổi kép, công nghiệp thế hệ mới và các diễn đàn, hội thảo song phương với Ấn Độ, Vương quốc Anh, Trung Quốc, các nước Bắc Âu, Israel. Không gian hợp tác trên các trục đường trung tâm và Triển lãm tăng trưởng xanh GRECO 2026 sẽ đưa diễn đàn đến gần hơn với người dân và doanh nghiệp.
Chúng tôi quan tâm đến tính liên kết giữa các hoạt động: vấn đề được nhận diện ở phiên chuyên đề phải có cơ hội tiếp tục trao đổi ở cấp chính sách; công nghệ được giới thiệu phải kết nối được với doanh nghiệp, nhà đầu tư và đối tác ứng dụng. Diễn đàn không chỉ đặt câu hỏi thế giới đang thay đổi như thế nào mà còn tìm kiếm câu trả lời Việt Nam cần làm gì để chủ động tham gia, đóng góp và tận dụng những chuyển dịch đó.
Giá trị diễn đàn phải được thể hiện bằng kết quả
Phóng viên: Thưa ông, đâu là thước đo thành công của Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026? Sau diễn đàn, Thành phố Hồ Chí Minh sẽ làm gì để các sáng kiến và kết nối quốc tế không dừng lại ở những cuộc đối thoại?
Đồng chí Nguyễn Văn Được: Thành công của một diễn đàn quốc tế không chỉ được đánh giá bằng số lượng đại biểu, phiên thảo luận hay những cuộc gặp gỡ. Giá trị quan trọng hơn là những vấn đề phát triển được nhận diện rõ hơn, các giải pháp có thể áp dụng, những quan hệ đối tác được mở rộng và khả năng chuyển hóa các kết nối thành chương trình hợp tác, dự án đầu tư hoặc sáng kiến cụ thể.
Chúng tôi mong muốn sau diễn đàn, các cơ quan chức năng của Thành phố cùng những đơn vị liên quan tiếp tục tổng hợp các đề xuất, khuyến nghị và cơ hội hợp tác để xác định những nội dung có thể triển khai. Thành phố sẽ chủ động trao đổi với các Bộ, ngành, tổ chức quốc tế, nhà đầu tư và doanh nghiệp để tìm kiếm phương thức hợp tác phù hợp.
Những vấn đề thuộc thẩm quyền phải được xem xét, xử lý kịp thời; những nội dung vượt thẩm quyền cần được tổng hợp, kiến nghị và phối hợp giải quyết theo quy định. Điều quan trọng là duy trì các kết nối sau sự kiện, tạo điều kiện để những ý tưởng trở thành hành động và những nguồn lực mới đóng góp vào năng lực phát triển của nền kinh tế.
Việt Nam nói chung và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng đang đứng trước những cơ hội lớn, đồng thời phải đáp ứng những yêu cầu phát triển ngày càng cao. Chúng tôi xác định phải chủ động đổi mới, phát huy nội lực và mở rộng hợp tác quốc tế để tạo ra những động lực tăng trưởng có chất lượng, bền vững.
Theo định hướng của Nghị quyết số 06-NQ/TW ngày 19/5/2026 của Bộ Chính trị về triển khai đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng, Thành phố Hồ Chí Minh mong muốn Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 không chỉ là nơi hội tụ ý tưởng và nguồn lực mà còn mở ra những quan hệ hợp tác thực chất, góp phần nâng cao vị thế, năng lực cạnh tranh và không gian phát triển của Việt Nam, đồng thời tạo động lực mới cho Thành phố Hồ Chí Minh và các đối tác. Khi thế giới cần những không gian hợp tác tin cậy, Thành phố Hồ Chí Minh sẵn sàng làm điểm hẹn cho sự hợp tác ấy.
Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí!
