Phát huy lợi thế cây ăn quả
Ngành cây ăn quả của tỉnh Đồng Tháp có quy mô rất lớn và tăng trưởng ổn định. Hiện, diện tích toàn vùng đạt hơn 133 nghìn ha, sản lượng trên 2,2 triệu tấn quả/năm.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, nhờ vào đất đai màu mỡ, sông ngòi dày đặc nên thuận lợi cho việc tưới tiêu và vận chuyển, cùng với truyền thống canh tác lâu đời, địa phương đang trở thành trung tâm lớn về cung ứng cây ăn quả đa chủng loại.
Tỉnh Đồng Tháp có một số loại cây ăn quả có diện tích lớn, sản lượng nhiều và mang tính đặc sản cho địa phương như: sầu riêng Ngũ Hiệp, mít Cai Lậy, thanh long Chợ Gạo, xoài cát Hòa Lộc, xoài Cao Lãnh, nhãn Châu Thành, quýt hồng Lai Vung...
Mỗi địa phương một thế mạnh riêng, khi cộng hưởng lại đã tạo nên sự đa dạng chủng loại theo mùa vụ, có thể cung ứng quanh năm, hạn chế rủi ro về giá cả, mùa màng và giúp linh hoạt trong điều tiết cung – cầu thị trường.
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt, ngụ xã Hiệp Đức (tỉnh Đồng Tháp) trồng 0,7 ha sầu riêng được 9 năm tuổi cho biết, hiện nay, nguồn lao động ở nông thôn rất hạn chế nên khu vườn được gia đình đầu tư tương đối hoàn chỉnh từ hệ thống tưới đến phun thuốc trừ sâu bệnh đều do máy móc đảm nhiệm. Do đó, chất lượng sản phẩm cũng được nâng lên, giá bán cũng cao hơn và sức khỏe con người cũng được bảo đảm.
Nắm bắt những lợi thế của mình, trong những năm qua, ngành nông nghiệp tỉnh Đồng Tháp chú trọng công tác nâng cao chất lượng, sản phẩm cây ăn quả để đáp ứng yêu cầu xuất khẩu chính ngạch sang các thị trường có giá trị cao, lợi nhuận lớn.
Hiện toàn tỉnh có 2.433 mã số vùng trồng, với tổng diện tích được xác lập lên tới hơn 217 nghìn ha. Trong đó, diện tích sản xuất cây trồng theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP hoặc hữu cơ đạt hơn 12.060 ha, tập trung ở các vùng chuyên canh lớn. Song song với đó, hàng trăm cơ sở đóng gói, sơ chế và chế biến đã được cấp mã số phục vụ xuất khẩu chính ngạch.
Nông dân cũng chủ động phối hợp cùng với các cơ quan địa phương triển khai canh tác theo các chuẩn sản xuất VietGAP, GlobalGAP. Ông Nguyễn Văn Định, Tổ trưởng Tổ hợp tác sản xuất bưởi da xanh VietGAP ở xã Châu Thành (tỉnh Đồng Tháp) cho biết: “Trước đây, nông dân trên địa bàn xã chủ yếu trồng bưởi theo cách truyền thống nên chất lượng trái bưởi không đồng đều. Sau khi tham gia tổ hợp tác, nông dân được cán bộ nông nghiệp cập nhật thêm các kỹ thuật mới, sản xuất theo chuẩn an toàn và sử dụng thuốc sinh học. Qua đó, chất lượng trái bưởi được nâng lên và đã đạt chứng nhận VietGAP, giúp đầu ra của trái bưởi ổn định hơn, không còn cảnh thương lái ép giá”.
Ngành cây ăn quả của tỉnh bước đầu định hình một hệ thống sản xuất chuẩn hóa, phù hợp với yêu cầu khắt khe của thị trường quốc tế như: Mỹ, Australia, Hàn Quốc và EU; đồng thời tiếp tục duy trì lợi thế ở thị trường truyền thống như Trung Quốc. Đây cũng là cơ sở để địa phương tập trung nâng cao giá trị nông sản, giảm dần phụ thuộc vào kênh tiêu thụ tiểu ngạch và xây dựng thương hiệu cây ăn quả của riêng mình trên thị trường thế giới.
Nông nghiệp xanh, an toàn
Hiện nay, Đồng Tháp đang tập trung triển khai các giải pháp phát triển cây ăn quả gắn với nâng cao giá trị và chất lượng sản phẩm. Ngành nông nghiệp tỉnh triển khai nhiều chương trình hướng dẫn nông dân áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất như: sử dụng chế phẩm sinh học, phân hữu cơ vi sinh, kỹ thuật bao quả, tưới tiết kiệm, góp phần giảm chi phí, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.
Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, giám sát vật tư nông nghiệp như: phân bón, thuốc bảo vệ thực vật cũng được tăng cường nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, sản xuất cây ăn quả của tỉnh vẫn còn gặp khó khăn, nhất là tình trạng thiếu cơ sở sơ chế, chế biến, bảo quản sau thu hoạch, hệ thống logistics chuyên biệt cho nông sản chưa đáp ứng yêu cầu. Giá trái cây có thời điểm xuống thấp, ảnh hưởng đến thu nhập của nông dân. Công tác liên kết chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ vẫn còn hạn chế. Việc xây dựng hợp tác xã kiểu mới, tổ hợp tác gắn với doanh nghiệp tiêu thụ chưa thật sự đồng bộ, quy mô nhỏ, thiếu bền vững. Ngoài ra, điều kiện thời tiết bất lợi, dịch bệnh trên cây trồng còn tiềm ẩn nhiều rủi ro, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng nông sản.
Đồng chí Lê Hà Luân, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Tháp cho biết, ngành hướng tới mục tiêu tăng trưởng GRDP khu vực nông-lâm- thủy sản đạt 4,1% trong năm 2025. Diện tích cây ăn quả sẽ tiếp tục được duy trì ở mức hơn 130.000 ha, nhưng chất lượng và giá trị sẽ được nâng cao thông qua sản xuất theo tiêu chuẩn, ứng dụng công nghệ cao, chế biến sâu và kết nối thị trường.
Trọng tâm là hướng dẫn nông dân sản xuất theo quy trình VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ và nhân rộng các mô hình sử dụng chế phẩm sinh học, phân hữu cơ vi sinh, đồng thời hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hóa học nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường.
Ngành cũng sẽ tăng cường công tác quản lý vật tư nông nghiệp, kết hợp tuyên truyền về sử dụng vật tư đầu vào đúng quy định. Việc cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói tiếp tục được thực hiện để phục vụ yêu cầu truy xuất nguồn gốc, nhất là đối với nông sản xuất khẩu.
Bên cạnh đó, ngành nông nghiệp định hướng tiếp tục thực hiện liên kết chuỗi giá trị giữa sản xuất và tiêu thụ, xây dựng các hợp tác xã, tổ hợp tác, tăng cường kết nối cung cầu, xúc tiến thương mại, từ đó tạo điều kiện thuận lợi hơn cho tiêu thụ sản phẩm và ổn định thu nhập cho nông dân.
