Cũng trong những ngày qua, dư luận xôn xao về tương lai một khu đô thị trên bán đảo tại Thủ đô. Từng là niềm mơ ước của nhiều người nhưng qua nhiều năm, từ sự thưa thoáng ban đầu và phân bố hài hòa với không gian cây xanh, mặt nước, khu đô thị này đã trở nên chật chội do “nhồi” thêm quá nhiều tòa cao ốc. Cư dân đang lo lắng về khả năng nhiều tòa nhà có thể bị “cắt” bớt và nhiều hộ gia đình phải di chuyển đến nơi ở khác, rất xa, sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến việc đi lại, làm việc, học hành…
Nhiều hơn khu nhà này, chúng ta nghĩ đến không ít các khu đô thị, khu căn hộ khác, được coi là những khu tái định cư, khu nhà ở tầm trung, tầm thấp dành cho người lao động phổ thông. Giật mình nhận thấy có lẽ các khu này có thể đáp ứng được việc ở, sinh hoạt tối thiểu. Còn chất lượng sống thế nào, điều kiện tự nhiên, môi trường, không gian, vật chất ra sao, chắc cũng phải bùi ngùi công nhận ở mức: Thấp!
Phổ biến trong quan sát là tình trạng cũ kỹ, bong tróc của các khối nhà; tình trạng kém được chăm sóc về vệ sinh nên thường bụi bặm, rêu mốc. Các khu sân chung nhỏ hẹp, thiếu bóng cây xanh, thiếu thiết bị vui chơi, tập luyện thể thao. Lối đi lại nhỏ hẹp, hè khấp khểnh. Có khi các không gian chung được trưng dụng mở đủ các thứ dịch vụ, gây thêm ồn ào, mùi mẽ, chật chội, ảnh hưởng rõ rệt đến đời sống vốn đã tùng tiệm của nhiều gia đình.
Nay các dự án nhà ở xã hội được loan báo, mở bán, chào hàng, quảng bá rộng rãi với những ý nghĩa nhân văn được nêu cao, cùng các mức giá được cho là phù hợp với người thu nhập thấp. Nhưng, hãy cẩn trọng từ chính người tìm mua, đặt cọc, chờ nhà cho đến chính cả các chủ đầu tư, nhà thầu thi công! Tránh để tư duy “rẻ thì kém”, “thấp thì phải chấp nhận thiếu đồng bộ”… ảnh hưởng đến việc xây dựng, hoàn thiện “hệ sinh thái nhà ở xã hội”.
Cần soi vào chính các khu đô thị, khu căn hộ đang trong tình trạng chật hẹp, thiếu thốn và nguy cơ phải cắt sửa như trên để tính toán cho sự bảo đảm của các khu nhà ở xã hội tới đây sẽ nên hình. Tránh để lại tái diễn, tái xuất những khu nhà tương tự. Nhà ở xã hội, nhà cho người thu nhập thấp, trung bình, người lao động phổ thông cũng đều cần được trang bị, chăm lo các yếu tố văn minh, văn hóa là thiết bị an toàn, cơ sở vật chất thân thiện; không gian xanh, sạch, cảnh quan thoáng; cùng các địa điểm vui chơi, giải trí mà cư dân có quyền lợi hưởng thụ. Chứ đừng để người lao động đi từ sự tạm bợ của các khu nhà trọ chật chội đến một sự tạm bợ, tạm thời khác như một cách giải quyết tình thế trước mắt.
Nhà ở xã hội phải là nơi đáng sống!